سفر قطرۀ آب: یک ماجراجویی شگفتانگیز
چگونه آب از زمین به آسمان میرود و دوباره به زمین بازمیگردد.
خلاصه: چرخه آب۱ یک سفر همیشگی و طبیعی است که در آن آب از سطح زمین به شکل بخار به آسمان میرود (تبخیر۲)، در آسمان ابر۳ تشکیل میدهد و سپس به شکل باران یا برف (بارش۴) دوباره به زمین بازمیگردد. این چرخه برای زندگی همه موجودات زنده بسیار مهم است.
مراحل اصلی سفر آب
چرخه آب سه مرحله اصلی دارد. این مراحل همیشه و در همه جا در حال رخ دادن هستند. میتوانیم این سفر را با کمک جدول زیر بهتر ببینیم:
| نام مرحله |
چه اتفاقی میافتد؟ |
یک مثال ساده |
| تبخیر |
آب توسط گرمای خورشید به بخار آب نامرئی تبدیل شده و به هوا میرود. |
خشک شدن لباسهای خیس روی بند رخت |
| تشکیل ابر |
بخارهای آب در آسمان سرد شده و به قطرات ریز آب یا بلورهای یخ تبدیل میشوند که ما آنها را به شکل ابر میبینیم. |
وقتی بخار روی شیشۀ پنجره در یک روز سرد جمع میشود |
| بارش |
وقتی قطرات آب درون ابر بزرگ و سنگین میشوند، به شکل باران، برف یا تگرگ به زمین میبارند. |
باریدن باران پس از یک روز ابری |
چرخه آب در زندگی روزمره ما
شما هر روز شاهد بخشی از این چرخه هستید! وقتی در یک روز آفتابی از استخر خارج میشوی و احساس سرما میکنی، این به دلیل تبخیر آب از روی پوستت است. وقتی در روزی سرد نفس میزنی و یک ابر کوچک از دهانت خارج میشود، در واقع شاهد همان تشکیل ابر هستی. آبهایی که مینوشی، همان آبی است که قبلاً باران شده و به رودخانهها و چاهها رفته است. این آب دائماً در حال بازیافت و استفاده مجدد در طبیعت است.
یک آزمایش ساده: یک لیوان پر از آب را در یک روز آفتابی کنار پنجره بگذار. بعد از چند روز میبینی که مقداری از آب آن کم شده است. این همان تبخیر است! اگر یک درپوش سرد روی لیوان بگذاری، قطرات آب را روی آن میبینی که شبیه تشکیل ابر است.
پرسشهای مهم درباره چرخه آب
سوال: آیا آبهایی که میبارند، تمام میشوند؟
خیر! آبهایی که به زمین میبارند، دوباره تبخیر میشوند یا به رودخانهها و دریاها میروند و دوباره سفر خود را از اول شروع میکنند. چرخه آب هیچ وقت متوقف نمیشود.
سوال: ابرها از چه چیزی ساخته شدهاند؟
ابرها از میلیونها قطره آب بسیار کوچک یا بلورهای یخ تشکیل شدهاند که آنقدر سبک هستند که در هوا شناور میمانند، درست مثل وقتی که بخار روی یک آینه مینشیند.
سوال: چرا در بعضی روزها باران میبارد و در بعضی روزها نه؟
وقتی قطرات آب داخل ابر به هم میچسبند و بزرگ و سنگین میشوند، دیگر هوا نمیتواند آنها را نگه دارد، پس به شکل باران به زمین میافتند. اگر ابری اینقدر سنگین نشود، باران نمیبارد.
جمعبندی: چرخه آب یک سیستم شگفتانگیز و بیپایان در طبیعت است. این چرخه با کمک خورشید، آب را دائماً در حال حرکت نگه میدارد و زندگی را در سیارۀ ما ممکن میسازد. ما باید در حفظ این چرخه کوشا باشیم و در مصرف آب صرفهجویی کنیم.
پاورقی
۱چرخه آب (Water Cycle): گردش دائمی آب بر روی کره زمین.
۲تبخیر (Evaporation): تبدیل آب از حالت مایع به حالت گاز (بخار آب).
۳ابر (Cloud): تودهای مرئی از قطرات ریز آب یا بلورهای یخ که در جو زمین شناورند.
۴بارش (Precipitation): هرگونه آبی که از ابرها به سمت زمین سقوط میکند، مانند باران، برف و تگرگ.
چرخه آبتبخیربارانابرطبیعت
