ابوعلی سینا: پزشک و فیلسوف نامدار ایرانی
زندگی علمی ابنسینا از نوجوانی تا شهرت
ابوعلی سینا در سال ۳۵۹ هجری خورشیدی (یعنی حدود ۱۰۰۰ سال پیش) در روستایی نزدیک بخارا به دنیا آمد. پدرش او را از کودکی به مکتب فرستاد. در ۱۰ سالگی تمام قرآن را حفظ بود. ریاضیات و پزشکی را نزد استادان بزرگ آموخت. در ۱۶ سالگی به پزشکی ماهر تبدیل شد و بیماران زیادی را درمان کرد. در ۱۸ سالگی در مناظرههای علمی شرکت میکرد و بر بسیاری از دانشمندان پیروز میشد.
| سن ابنسینا | کار مهمی که انجام داد | مثل چه سنی در مدرسه |
|---|---|---|
| ۱۰ سالگی | حفظ کامل قرآن | کلاس چهارم یا پنجم |
| ۱۶ سالگی | پزشک شناخته شده | پایهٔ دهم دبیرستان |
کتاب قانون و نبوغ در پزشکی
مهمترین کتاب ابنسینا «قانون در پزشکی» نام دارد. این کتاب یک دورهٔ کامل پزشکی بود با توضیح بیماریها، داروها و روشهای درمان. شاید برایتان جالب باشد که در اروپا تا حدود ۵۰۰ سال بعد، دانشجویان پزشکی همین کتاب را درس میخواندند. خودتان تصور کنید: اگر امروز کتاب ریاضی پایهٔ ششم را ۵۰۰ سال بعد هم درس بدهند، یعنی آن کتاب خیلی ارزشمند است.
ابنسینا اولین کسی بود که فهمید بعضی بیماریها از راه هوا و آب آلوده منتقل میشوند. مثلاً مثل وقتی در کلاس، یک نفر عطسه میکند و اگر جلوی دهانش را نگیرد، ممکن است بقیه هم بیمار شوند. او به پزشکان یاد داد که نباید فقط به حرف بیمار گوش بدهند، بلکه نبض را هم چک کنند. مثل معلم ورزش که قبل از دویدن، ضربان قلب شما را اندازه میگیرد.
چند پرسش و پاسخ چالشی دربارهٔ ابنسینا
پاسخ: چون او روش مخصوصی برای درس خواندن داشت. اول درس جدید را به تنهایی میخواند، بعد سر کلاس استاد میرفت و اشکالاتش را میپرسید. بعد از کلاس دوباره مرور میکرد. مثل وقتی که شما یک مسئلهٔ ریاضی را اول خودتان حل میکنید، بعد از معلم کمک میگیرید و دوباره تمرین میکنید.
پاسخ: خیر، او بیش از ۲۵۰ کتاب و رساله نوشته است! ولی بیشتر آنها در زمان جنگها از بین رفت. بماند مثل این که شما ۲۵۰ صفحه انشا بنویسید و فقط ۴۰ صفحهاش باقی بماند.
پاسخ: فیلسوف یعنی کسی که به سوالات بزرگ مثل «چرا در جهان هستیم؟» یا «خوبی و بدی یعنی چه؟» فکر میکند. ابنسینا کتابی به نام «شفا» نوشته که در آن به این سوالات پاسخ داده. مثل وقتی که شب در رختخواب به این فکر میکنید که «چرا آسمان آبی است؟» یا «آیا هیچ وقت فکر کردن تمام میشود؟»
ابوعلی سینا در ۱۰ سالگی قرآن را حفظ بود. در ۱۶ سالگی پزشک شد. کتاب «قانون» او برای سدهها مرجع پزشکی بود. او فقط پزشک نبود، بلکه فیلسوف، ریاضیدان و ستارهشناس هم بود. از ابنسینا میتوانیم یاد بگیریم که اگر خوب درس بخوانیم و روش درستی داشته باشیم، در هر سنی میتوانیم کارهای بزرگ انجام دهیم.