استفاده از تکنولوژی ساده در کلاس اول: تقویت یادگیری با همزمانی صدا و تصویر
تکنولوژی ساده چیست و چه مزایایی دارد؟
تکنولوژی ساده در کلاس اول به ابزارهایی گفته میشود که استفاده از آنها برای معلم و دانشآموز آسان باشد. این ابزارها شامل پخش کنندههای صوت برای شنیدن آهنگهای آموزشی، داستانها و ویدئوپروژکتورها برای نمایش فیلمهای کوتاه و تصاویر رنگی است. هدف اصلی، ایجاد شادی و تنوع در فرآیند یادگیری است.
برای مثال، وقتی دانشآموزان حرف «ب» را یاد میگیرند، بهجای فقط شنیدن تلفظ آن از معلم، یک انیمیشن کوتاه میبینند که یک ببر در حال راه رفتن است و همزمان شعر «ب مثل ببر، ببر میخورد نان و شکر» را میشنوند. این کار یادگیری را برای آنها شبیه بازی میکند.
| وسیله | کاربرد در کلاس | مثال ملموس |
|---|---|---|
| پخشکننده صوت (مثل بلندگو) | پخش شعرهای الفبا و داستانهای صوتی | شعر «سیب قرمز» برای یادگیری رنگها |
| ویدئوپروژکتور | نمایش انیمیشنهای آموزشی کوتاه | فیلمی از رشد یک دانه لوبیا |
| تبلت یا صفحه نمایش بزرگ | بازیهای آموزشی تعاملی | بازی مرتبکردن شکلهای هندسی |
همزمانی کانالهای دیداری و شنیداری چگونه عمل میکند؟
مغز کودکان زمانی بهترین یادگیری را دارد که اطلاعات از بیش از یک مسیر (کانال) به آن برسد. وقتی دانشآموز هم میبیند و هم میشنود، پیوند محکمتری بین اطلاعات در ذهنش ایجاد میشود. به این روش یادگیری چندحسی۲ میگویند.
مثال: برای آموزش جمع اعداد یکرقمی، معلم یک انیمیشن نشان میدهد که در آن ۳ سیب در یک سبد و ۲ سیب در سبد دیگر است. همزمان با این تصویر، یک صدای کودکانه میگوید: «سه تا سیب، دو تا سیب، میشه پنج تا سیب». کودک با دیدن حرکت سیبها و شنیدن جمله، مفهوم جمع را بهتر درک میکند.
یک نمونه عملی از کلاس درس
فرض کنید موضوع درس، حیوانات مزرعه است. معلم از قبل یک فایل صوتی با صداهای واقعی حیوانات (مثل قوقولی قوقوی خروس، بع بع گوسفند) آماده کرده و یک سری عکس رنگی بزرگ از این حیوانات را روی صفحه نمایش میدهد. وقتی صدای یک حیوان پخش میشود، دانشآموزان باید با اشاره به تصویر درست، نام حیوان را بگویند. این فعالیت گروهی، علاوه بر یادگیری اسامی، مهارت گوش دادن و سرعت واکنش۳ آنها را نیز تقویت میکند.
اشتباهات رایج و پرسشهای مهم
خیر، اگر به درستی و با برنامهریزی استفاده شود. محتوای صوتی و تصویری باید کوتاه، جذاب و مستقیماً مرتبط با هدف درس باشد. برای مثال، یک انیمیشن ۲ دقیقهای درباره حیوانات، بسیار مؤثرتر از یک فیلم بلند بدون هدف آموزشی است.
نیازی به ابزارهای بسیار پیچیده نیست. حتی یک پخشکننده صوت ساده (مثل تلفن همراه معلم با بلندگوی کوچک) به همراه فلشکارتهای تصویری دستساز میتواند همان اثر همزمانی کانالها را ایجاد کند. خلاقیت معلم کلید اصلی است.
پاورقی
۱همزمانی کانالهای حسی (Multisensory Integration): به فرآیندی گفته میشود که در آن مغز اطلاعات دریافتی از دو یا چند حس (مانند بینایی و شنوایی) را به طور همزمان ادغام و تفسیر میکند.
۲یادگیری چندحسی (Multisensory Learning): یک روش آموزشی که در آن از چندین مسیر حسی برای آموزش یک مفهوم استفاده میشود تا یادگیری تقویت شود.
۳反应 (Reaction): به معنای واکنش یا پاسخ به یک محرک است.
