نیت خالص چه نقشی دارد؟
نیت خالص چیست و چرا مهم است؟
نیت خالص یعنی کاری را فقط برای رضای خدا و کمک به دیگران انجام دهیم، نه برای پز دادن یا جایزه گرفتن. مثلاً وقتی تکالیف مدرسه را به درستی انجام میدهی، اگر هدف تو فقط یادگیری باشد، این یک نیت خالص است. اما اگر فقط برای این باشد که معلم به تو جایزه بدهد، نیت تو خالص نیست.
یک مثال دیگر: تصور کن دوستت مدادش را گم کرده است. اگر تو مداد خودت را به او بدهی فقط به این دلیل که او را دوست داری و میخواهی کمک کنی، این کار تو ارزش زیادی دارد. اما اگر این کار را کنی تا او بعداً اسباببازیاش را به تو بدهد، ارزش کارت کمتر میشود.
انواع نیت در کارهای مختلف
نیت ما در کارها میتواند انواع مختلفی داشته باشد. در جدول زیر، چند نمونه از کارهای روزمره و نیتهای ممکن برای آنها را میبینیم:
| کار | نیت خالص | نیت ناخالص |
|---|---|---|
| کمک در تمیز کردن کلاس | برای این که محیط مدرسه برای همه تمیز باشد | برای این که معلم ستاره بدهد |
| خواندن قرآن | برای نزدیکی به خدا و یادگیری درسهای خوب | برای این که پدر و مادر پول تو جیبی بیشتری بدهند |
| بازی کردن با دوست جدید | برای این که او احساس تنهایی نکند و خوشحال شود | برای این که بعداً از او بخواهی با تو دوست شود |
چگونه نیت خالص داشته باشیم؟
برای داشتن نیت خالص، باید قبل از انجام هر کار خوبی، از خودت بپرسی: "چرا دارم این کار را انجام میدهم؟" اگر جواب تو کمک به دیگران یا رضای خدا باشد، نیت تو خالص است. یک راه ساده این است که سعی کنی کارهایت را در خلوت و بدون این که کسی ببیند انجام دهی. مثلاً اگر میخواهی آشغالی را از زمین برداری، وقتی کسی نیست این کار را بکنی تا فقط برای رضای خدا باشد.
مثال: علی هر روز قبل از این که به مدرسه برود، کمی از نان صبحانهاش را برای پرندگان میریزد. او این کار را در حیاط خلوت خانه انجام میدهد و به کسی هم نمیگوید. این کار علی یک نیت خالص دارد چون فقط میخواهد به پرندگان گرسنه کمک کند.
اشتباهات رایج و پرسشهای مهم
پاسخ: خیر، کار خوب همیشه بهتر از کار بد است. اما ارزش واقعی آن وقتی است که با نیت خالص انجام شود. مثل این که یک نقاشی را با مداد رنگی بکشی که خوب است، اما اگر از آبرنگ استفاده کنی، نقاشی تو زیباتر و باارزشتر میشود.
پاسخ: مهم این است که سعی کنیم دفعه بعد نیت بهتری داشته باشیم. همه گاهی اشتباه میکنند، اما باید یاد بگیریم و بهتر شویم. مثل فوتبالیستی که یک گل را از دست میدهد، اما برای بازی بعدی بیشتر تمرین میکند.
پاورقی
۱ نیت خالص (Pure Intention): به معنای انجام یک کار با هدفی پاک و بدون انتظار پاداش از دیگران، برای رضای خدا یا کمک بیچشمداشت به همنوع.
