راهبردهای پیشبینی و تصویرسازی ذهنی در متنهای تصویردار
چگونه از روی تصاویر حدس بزنیم؟
وقتی کتابی را باز میکنی، اول به نقاشیهای آن نگاه کن. این تصاویر مانند راهنمایی هستند که به تو کمک میکنند بفهمی داستان دربارهٔ چیست. برای مثال، اگر تصویری ببینی که یک کودک چتر به دست دارد و ابرهای تیره در آسمان هستند، میتوانی حدس بزنی که احتمالاً قرار است باران ببارد و کودک میخواهد خودش را خشک نگه دارد. این کار را پیشبینی مینامند.
ساختن فیلم در ذهن
وقتی داستانی را میخوانی، سعی کن در ذهن خودت یک فیلم از آن بسازی. به این کار تصویرسازی ذهنی میگویند. اگر در داستان نوشته شده باشد: «سارا به سمت پارک دوید»، چشمانت را ببند و یک دختربچه را تصور کن که در میان درختان و گلها میدود. این کار باعث میشود داستان برایت زنده شود و بهتر آن را به خاطر بسپاری.
برای تمرین، میتوانی این جدول را نگاه کنی که چگونه از کلمات یک داستان ساده، یک تصویر ذهنی بسازی:
| کلمههای کلیدی در متن | تصویری که در ذهن میسازی |
|---|---|
| توپ قرمز | یک توپ گرد و قرمز رنگ که روی چمن غلت میخورد |
| سگ کوچک | یک تولهسگ با موهای قهوهای که دمش را تکان میدهد |
| بستنی خوشمزه | یک قیف بستنی با تکههای شکلات در یک روز آفتابی |
یک بازی برای تمرین پیشبینی
میتوانی با دوستانت یک بازی انجام دهی. یک کتاب مصور بردار و فقط تصویر اول آن را به دوستت نشان بده. از او بخواه حدس بزند در صفحهٔ بعد چه اتفاقی خواهد افتاد. سپس صفحه را ورق بزنید و ببینید حدس او درست بوده است یا نه. این بازی به تو کمک میکند مهارت پیشبینی خود را قویتر کنی.
برای مثال، اگر تصویر یک کیک تولد را ببینید، میتوانید حدس بزنید که در صفحهٔ بعد همهی دوستان در حال خواندن آهنگ تولد هستند. این یک مثال عینی از استفاده از راهبردهای پیشبینی است.
اشتباهات رایج و پرسشهای مهم
پاسخ: خیر، تصاویر فقط به تو کمک میکنند نقطهٔ شروع خوبی داشته باشی. برای فهمیدن کامل داستان، باید نوشتهها را نیز با دقت بخوانی و تصویرسازی کنی.
پاسخ: میتوانی از یک بزرگتر بخواهی که داستان را با صدای بلند برایت بخواند. گوش دادن به داستان، ساختن تصویر در ذهن را آسانتر میکند.
پاورقی
1 پیشبینی (Prediction): حدس زدن اتفاقاتی که در آیندهٔ داستان خواهد افتاد.
2 تصویرسازی ذهنی (Mental Imagery): ساختن تصویر یا فیلم از داستان در ذهن.
3 متنهای تصویردار (Illustrated Texts): کتابها یا داستانهایی که در کنار نوشته، نقاشی یا عکس دارند.
4 درک مطلب (Reading Comprehension): فهمیدن معنی و مفهوم چیزی که میخوانی.
