در سطوح قیمت بالاتر از قیمت تعادلی، مصرفکنندگان بهدلیل قیمت بالا، مایل به خرید تعداد واحد کمتری از کالا هستند. در این حالت در بازار این کالا، مازاد عرضه یا کمبود تقاضا وجود دارد. زیرا گروهی از تولیدکنندگان برای محصولات خود خریدار پیدا نمیکنند. در این حالت به دلیل گران بودن کالا، تولیدکنندگان که به دنبال کسب سود بیشتری هستند، به تولید بیشتر میپردازند در حالیکه مصرفکنندگان به خرید و مصرف این کالای گران تمایل نشان نمیدهند.
حال اگر دولت جهت بهبود عملکرد بازار از ابزار مالیات بخواهد استفاده کند، از مالیات غیرمستقیم (مالیات بر مصرف) و با هدف حمایت از مصرفکننده (به دلیل بالا بودن قیمت کالاها) استفاده خواهد کرد.
در نتیجه قیمت پایین خواهد آمد. در این حالت از یک سو، مصرفکنندگان با پایین آمدن قیمت، مقدار خرید خود را افزایش میدهند و از سوی دیگر، تولیدکنندگان از مقدار تولید خود میکاهند. این کاهش قیمت تا رسیدن به سطح قیمت تعادلی و از بین رفتن فاصلهٔ بین عرضه و تقاضا ادامه مییابد.