فتح تهران: تصرف تهران به دست نیروهای مشروطه‌خواه گیلان و اصفهان که به برکناری محمدعلی‌شاه انجامید.

فتح تهران؛ شهری که با خواست مردم به دست مشروطه‌خواهان افتاد

دو راهی مشروطه یا استبداد

ماجرا از وقتی شروع شد که محمدعلی‌شاه، با کمک روس‌ها، مجلس را به توپ بست و بسیاری از آزادی‌خواهان را دستگیر کرد. او می‌خواست مانند پدرش، یک پادشاه مطلق باشد، اما مردم و به ویژه مشروطه‌خواهان، چنین حکومتی را نمی‌پسندیدند. در این هنگام، دو گروه از شهرهای گیلان و اصفهان تصمیم گرفتند که به پایتخت لشکرکشی کنند. این دو گروه هر کدام دلایل خود را داشتند، اما هدفشان یکی بود: برقراری عدالت و قانون.

نیروهای گیلان، که بیشتر از میان رعیت‌ها و بازاریان بودند، از رشت به سمت قزوین و سپس تهران حرکت کردند. از سوی دیگر، بختیاری‌های اصفهان، که سوارکاران ماهری بودند، از جنوب به سوی پایتخت به راه افتادند. این دو گروه، مثل دو بازوی یک بدن، تهران را در محاصره گرفتند. آن‌ها با مردم تهران هماهنگ شدند و در روزهای پایانی تابستان سال ۱۲۸۸ خورشیدی، وارد شهر شدند.

این رویداد چه شباهتی به زندگی ما دارد؟

فرض کن که در مدرسه، گروهی از دانش‌آموزان تصمیم می‌گیرند که نظم جدیدی برای حیاط مدرسه وضع کنند. اما مدیر مدرسه با این طرح مخالف است و حتی بعضی از بچه‌ها را تنبیه می‌کند. حالا چند گروه از دانش‌آموزان کلاس‌های بالاتر، با هم هماهنگ می‌شوند و با کمک والدین، به دفتر مدیر می‌روند و درخواست خود را مطرح می‌کنند. درست مثل همان اتفاق، مشروطه‌خواهان گیلان و اصفهان، با همدلی و برنامه‌ریزی، به کاخ شاه رفتند و او را مجبور به ترک پایتخت کردند. این پیروزی، مانند برنده شدن در یک مسابقهٔ گروهی بود که با تلاش و همفکری به دست آمد.

سه پرسش و پاسخ دربارهٔ فتح تهران