پوشش گیاهی کوهستان و ناحیهٔ خزری
دو گروه اصلی پوشش گیاهی
پوشش گیاهی ایران را میتوان به دو گروه بزرگ تقسیم کرد: پوشش کوهستانی و پوشش خزری. هرکدام ویژگیهای خودشان را دارند و در جاهای متفاوتی دیده میشوند.
| ویژگی | پوشش کوهستانی | پوشش خزری |
|---|---|---|
| نوع درختان | بلوط، پستهٔ کوهی، بادام کوهی | راش، افرا، ممرز، انجیلی |
| تراکم جنگل | کمتر و پراکنده | بسیار انبوه و تاریک |
| آب و هوا | خشک و سرد | مرطوب و معتدل |
زندگی روزمره و پوشش گیاهی
شاید با خودتان بگویید این جنگلها و مراتع چه ربطی به زندگی من دارند؟ خیلی ساده: وقتی صبحانه میخورید، گردو یا بادامی که داخل شیرینی است، ممکن است از درختان کوهستان آمده باشد. وقتی در دفتر نقاشیتان از مداد استفاده میکنید، چوب مداد از درختان راش یا افرا ساخته میشود. حتی هوای پاکی که تنفس میکنیم، مدیون همین درختان است. درختان بلوط با ریشههای عمیق خود، خاک کوهستان را مانند یک تور بزرگ نگه میدارند و از رانش زمین جلوگیری میکنند.
در منطقهٔ خزری، جنگلهای انبوه راش و افرا، خانهٔ پرندگان و حیوانات زیادی است. اگر به شمال ایران سفر کرده باشید، حتماً هوای خنک و مرطوب زیر سایهٔ این درختان را حس کردهاید. چمنزارهای کوهستانی هم محل چرای گوسفندان و بزهای محلی هستند و شیر و پنیر خوشمزهای به ما میدهند.
پرسش و پاسخ های چالشی
پاسخ: چون در ناحیهٔ خزری باران زیادی میبارد و هوا مرطوب است. درختان برای رشد به آب نیاز دارند. اما در کوهستان، بارش کمتر و هوا خشکتر است، بنابراین درختان فاصلهٔ بیشتری با هم دارند و برخی مناطق به مرتع تبدیل میشوند.
پاسخ: نه کاملاً. پستهٔ کوهی درختچهای است که در دامنهٔ کوهها میروید و میوهٔ کوچکی شبیه پسته دارد، اما خیلی خوشطعم نیست. بیشتر برای جلوگیری از فرسایش خاک و به عنوان غذای حیوانات وحشی کاشته میشود.
پاسخ: چمنزارها و مراتع مثل یک فرش سبز، روی خاک را پوشاندهاند. اگر آتش بگیرند، خاک بدون پوشش میماند و با اولین باران، همهٔ خاک به پایین کوه شسته میشود. این کار باعث گلآلود شدن رودخانهها و نابودی خانهٔ جانوران میشود.