دانش پزشکی: چگونه بدن خود را بهتر بشناسیم؟
بیماریها چگونه به سراغ ما میآیند؟
بیماریها به دو دستهی اصلی تقسیم میشوند: واگیردار و غیرواگیر. بیماریهای واگیردار مانند سرماخوردگی یا آنفلوآنزا، از طریق ویروسها یا باکتریها از یک نفر به نفر دیگر منتقل میشوند. برای مثال، وقتی دوستتان عطسه میکند و دستمالی جلوی دهانش نمیگیرد، قطرات ریز حاوی ویروس در هوا پخش میشوند. اگر شما نزدیک او باشید، ممکن است این ویروسها وارد بینی یا دهانتان شوند و شما را بیمار کنند. اما بیماریهای غیرواگیر مانند دیابت یا فشار خون، به دلیل عوامل درونی بدن یا عادتهای نادرست زندگی ایجاد میشوند و از فردی به فرد دیگر منتقل نمیشوند.
نشانههای بیماری را بشناسید
بدن ما هنگام بیماری، نشانههایی از خود بروز میدهد که به آنها علائم میگویند. برای مثال، وقتی تب میکنید، بدنتان داغ میشود و ممکن است لرز داشته باشید. تب در واقع واکنش بدن برای مبارزه با میکروبهاست، زیرا بسیاری از میکروبها در دمای بالا از بین میروند. سردرد، گلودرد، آبریزش بینی و خستگی از دیگر علائم رایج هستند. گاهی اوقات، بدن با ایجاد درد یا التهاب به شما هشدار میدهد که کاری اشتباه انجام دادهاید. مثلاً اگر انگشتتان را ببرید، قرمزی و ورم اطراف زخم نشان میدهد که بدن در حال ترمیم آن ناحیه است. تشخیص بهموقع این علائم به شما کمک میکند تا زودتر به پزشک مراجعه کنید و درمان را شروع کنید.
| بیماری | نشانههای اصلی | راهکار ساده |
|---|---|---|
| سرماخوردگی | آبریزش بینی، عطسه، گلودرد | استراحت و مایعات گرم |
| آنفلوآنزا | تب بالا، بدندرد، سرفه | استراحت در رختخواب |
| حساسیت فصلی | عطسه، خارش چشم، گرفتگی بینی | دوری از گردهی گلها |
پرسشهای چالشی دربارهی پزشکی
پاسخ: شستن دستها بسیاری از میکروبها را از بین میبرد، اما برخی ویروسها از طریق تنفس یا تماس با سطوح آلوده وارد بدن میشوند. همچنین اگر دستها را به مدت کافی (حداقل ۲۰ ثانیه) با صابون نشویید، ممکن است میکروبها باقی بمانند.
پاسخ: نه، تب در واقع نشانهی مبارزهی بدن با میکروبهاست. تب خفیف (زیر ۳۸ درجه) معمولاً خطرناک نیست و به بدن کمک میکند. اما اگر تب خیلی بالا برود یا بیش از چند روز طول بکشد، باید به پزشک مراجعه کنید.
پاسخ: آنتیبیوتیکها فقط باکتریها را از بین میبرند، در حالی که سرماخوردگی معمولاً توسط ویروسها ایجاد میشود. مصرف بیرویهی آنتیبیوتیک نه تنها به درمان سرماخوردگی کمک نمیکند، بلکه ممکن است باکتریهای مفید بدن را هم از بین ببرد.