خواسته؛ چیزی کمتر ضروری از نیاز
آشنایی با تفاوت نیاز و خواسته، انتخاب درست و مدیریت خواستهها در زندگی روزانه
در زندگی هر انسان چیزهایی وجود دارد که بدون آنها ادامه زندگی دشوار یا ناممکن میشود. به این موارد «نیاز» میگوییم. در کنار آنها چیزهایی هم هستند که داشتنشان خوشایند است، اما نبودشان زندگی را متوقف نمیکند. به این موارد «خواسته» گفته میشود. شناخت تفاوت میان خواسته، نیاز، انتخاب و صرفهجویی به ما کمک میکند تصمیمهای بهتری بگیریم.
نکته
خواستهها بد نیستند؛ مهم این است که آنها را با نیازها اشتباه نگیریم و برای برآورده کردنشان برنامه داشته باشیم.
انواع خواستهها
| دسته |
نمونه |
اگر نباشد |
| خواسته سرگرمی |
داشتن یک بازی تازه |
زندگی ادامه پیدا میکند |
| خواسته زیبایی |
کیف یا دفتر با طرح دلخواه |
کارهای روزانه انجام میشود |
| خواسته رفاهی |
وسیلهای بهتر از آنچه اکنون داریم |
نیاز اصلی همچنان برطرف میشود |
خواستهها میتوانند شکلهای گوناگونی داشته باشند. گاهی انسان چیزی را برای سرگرمی میخواهد و گاهی برای زیبایی یا آسایش بیشتر. برای نمونه، یک دانشآموز به دفتر برای نوشتن نیاز دارد، اما ممکن است دفتری با طرح ویژه را بخواهد. در اینجا دفتر یک نیاز است و طرح ویژه یک خواسته. شناخت این تفاوت باعث میشود هنگام انتخاب، بهتر تصمیم بگیریم و ارزش هر چیز را بدانیم.
نمونههایی از زندگی دانشآموزی
در زندگی روزانه دانشآموزان نمونههای بسیاری از خواسته دیده میشود. برای رفتن به مدرسه، داشتن کیف مناسب یک نیاز است، اما خرید کیفی که تنها رنگ یا نقش تازهای دارد میتواند یک خواسته باشد. همچنین برای انجام تکلیف به مداد نیاز داریم، ولی داشتن چندین مداد همشکل و همرنگ بیشتر یک خواسته است. اگر دانشآموزی همه پول خود را صرف خواستهها کند، ممکن است برای برطرف کردن نیازهای مهمتر دچار مشکل شود.
| ویژگی |
نیاز |
خواسته |
| اهمیت |
بسیار ضروری |
کمتر ضروری |
| نبودن آن |
مشکل جدی ایجاد میکند |
زندگی را ناممکن نمیکند |
پرسشهای مفهومی
پرسش: آیا هر چیزی که دوست داریم، نیاز است؟
پاسخ: خیر. بسیاری از چیزهایی که دوست داریم خواسته هستند و بدون آنها نیز میتوانیم زندگی عادی داشته باشیم.
پرسش: آیا داشتن خواسته نادرست است؟
پاسخ: خیر. خواسته داشتن طبیعی است، اما باید نیازها را در اولویت قرار دهیم.
پرسش: چگونه میان نیاز و خواسته تفاوت بگذاریم؟
پاسخ: از خود بپرسیم اگر آن چیز نباشد آیا زندگی یا انجام کارهای اصلی دچار مشکل جدی میشود یا نه.
خواسته به چیزی گفته میشود که داشتن آن خوشایند است، اما نبود آن زندگی را ناممکن نمیکند. وقتی تفاوت میان نیاز و خواسته را بشناسیم، میتوانیم انتخابهای آگاهانهتری داشته باشیم، بهتر پسانداز کنیم و از امکانات خود به شکل درست استفاده نماییم. این مهارت در دوران دانشآموزی کمک میکند فرد مسئولیتپذیرتر و آیندهنگرتر باشد.