آگاهی جامعه: چقدر از اطرافمان میدانیم؟
آگاهی در سه نگاه ساده: من، تو، ما
آگاهی جامعه را میتوان به سه بخش تقسیم کرد: آگاهی از خودمان (مثلاً بدانیم چه چیزهایی ما را ناراحت میکند)، آگاهی از دیگران (مثلاً بدانیم دوست جدیدمان چه غذایی دوست دارد) و آگاهی از محیط (مثلاً بدانیم چرا زبالهها را باید جداگانه بیندازیم). وقتی همهٔ این سه بخش را بشناسیم، میتوانیم در مدرسه و محله بهتر زندگی کنیم.
| میزان آگاهی | نمونه در زندگی دانشآموزی | نتیجه |
|---|---|---|
| آگاهی کم | ندانستن اینکه همکلاسی کمبینا نیاز به صندلی جلو دارد | او در کلاس اذیت میشود و درس را نمیبیند |
| آگاهی زیاد | دانستن اینکه همکلاسی کمبینا باید نزدیک تخته بنشیند | همه باهم صندلی جلو را برای او خالی میگذاریم |
در زندگی روزمرهٔ ما دانشآموزان
فرض کن در زنگ تفریح، چند نفر از بچهها دربارهٔ یک فیلم جدید حرف میزنند و تو چیزی از آن فیلم نمیدانی. این یعنی آگاهیِ کمی داری. اما اگر از دوستت بپرسی و بعد خودت هم سرچ کنی (با کمک والدین)، آگاهیت زیاد میشود. یا مثلاً وقتی میخواهیم برای جشن مدرسه کمک بگیریم، بهتر است بدانیم کدام دانشآموز به نقاشی علاقه دارد، کدام یک صدای خوبی دارد و کدام در مرتب کردن وسایل ماهر است. دانستن این استعدادها باعث میشود جشن بهتری داشته باشیم و کسی ناراحت نشود.
سه پرسش چالشی دربارهٔ آگاهی
پاسخ: بله. اگر ندانیم که آنها شاید در بعضی روزها غذاهای خاصی میخورند یا جشن میگیرند، ممکن است بیاحترامی کنیم. مثلاً اگر در روز جشن آنها توپ را به حیاطشان بندازیم و داد بزنیم، کار خوبی نکردهایم. آگاهی به ما کمک میکند محترمانه رفتار کنیم.
پاسخ: گاهی به خاطر این است که هیچکس به آنها آموزش نداده یا در خانه و مدرسه دربارهٔ آن موضوع حرف نزدهاند. مثلاً اگر معلم نگوید که پلاستیک چند سال در طبیعت میماند، شاگردها اهمیت تفکیک زباله را نمیفهمند. پس برای بالا بردن آگاهی باید پرسش کنیم و کتاب بخوانیم.
پاسخ: خیر. مدرسه یک جای مهم است، اما خانواده، دوستان، کتابهای غیردرسی، روزنامههای کودک و حتی گفتگو با بزرگترها هم به ما آگاهی میدهند. مثلاً وقتی مادر بزرگ از گذشتهٔ محله میگوید، ما میفهمیم چرا اسم کوچۀ ما «باغچه» است.
• آگاهی یعنی اطلاعات درست دربارهٔ آدمها، جاها و مسئلههای اطرافمان.
• با آگاهی کمتر اشتباه میکنیم و با آگاهی بیشتر دوستان بهتری میشویم.
• میتوانیم با پرسیدن، خواندن و گوش دادن، آگاهیمان را هر روز بیشتر کنیم.
• وقتی همهٔ اعضای یک جامعه آگاهی کافی داشته باشند، آن جامعه آرامتر، مهربانتر و شادابتر خواهد بود.