نقش اعضای گروه: مسئولیت هر کس در پژوهش گروهی
هر عضو گروه چه مسئولیتی دارد؟
در یک پژوهش گروهی، کارها را باید بین همه تقسیم کنید. مثلاً فرض کنید میخواهید دربارهٔ «جانوران بومی ایران» پژوهشی انجام دهید. یکی از اعضا اطلاعات را از کتابها جمع میکند، دیگری عکس و نقشه پیدا میکند، نفر سوم متن را مینویسد و نفر چهارم آن را روی مقوا میچسباند یا در رایانه تایپ میکند. اگر هر کس فقط کار خود را انجام ندهد، پژوهش ناقص میماند.
| نقش در گروه | مسئولیت دقیق | مثال در پژوهش مدرسه |
|---|---|---|
| جستجوگر | پیدا کردن منابع (کتاب، مقاله، اینترنت) | دو برگه دربارهٔ خرس سیاه از کتابخانه امانت میگیرد. |
| یادداشتبردار | نوشتن نکات مهم از منابع | سه نکته دربارهٔ محل زندگی و خوراک حیوان یادداشت میکند. |
| نویسنده | نوشتن متن پژوهش با جملههای روان | یادداشتها را به دو پاراگراف زیبا تبدیل میکند. |
| ارائهدهنده | آماده کردن پوستر یا نمایش و توضیح دادن جلوی کلاس | تصاویر را میچسباند و نتیجهٔ پژوهش را برای همکلاسیها میخواند. |
یک مثال واقعی از زندگی مدرسه
فرض کنید معلم از شما خواسته دربارهٔ «مراحل تولید کاغذ» پژوهشی انجام دهید. گروه چهارنفره تشکیل میدهید. نفر اول: مسئول پیدا کردن فیلم کوتاه از کارخانهٔ کاغذسازی. نفر دوم: از کتاب علوم صفحهٔ ۵۲ تا ۵۵ را میخواند و مراحل را یادداشت میکند. نفر سوم: متن نهایی را روی برگه مینویسد و اشتباهات املایی را میگیرد. نفر چهارم: هنگام ارائه، کارتهای راهنما درست میکند و جلوی کلاس صحبت میکند. اگر یک نفر کارش را انجام ندهد، بقیه نمیتوانند پژوهش را کامل کنند. پس هر عضوی نسبت به بقیه مسئول است.
چالشهای گروهی و راهحل ساده
پرسش: اگر یک عضو گروه هیچ کاری انجام ندهد، چه کار کنیم؟
پاسخ: اول با مهربانی به او یادآوری کنید. بعد با معلم مشورت کنید. گاهی او نمیداند از کجا شروع کند. میتوانید یک کار کوچک مثل کشیدن جدول یا کپی کردن متن به او بدهید.
پرسش: دو نفر از اعضا دربارهٔ یک موضوع نظر مخالف دارند (مثلاً یکی میخواهد دربارهٔ دلفین بنویسد و دیگری دربارهٔ نهنگ). چطور تصمیم بگیریم؟
پاسخ: رأی بگیرید. هر چهار نفر رأی میدهند. یا موضوع را به دو بخش تقسیم کنید: یک صفحه دربارهٔ دلفین، یک صفحه دربارهٔ نهنگ. این راهی برای احترام به نظر همه است.
پرسش: وقت کم آوردیم و پژوهش ناقص ماند. چه کسی مقصر است؟
پاسخ: مقصر اصلی وجود ندارد. بهتر است از اول زمان را قسمت کنید. مثلاً بگویید: «تا سهشنبه جستجو، تا پنجشنبه نوشتن، تا شنبه ارائه». هر هفته ۱۰ دقیقه آخر زنگ پژوهش را به گزارشکاری اختصاص دهید.