کالسکه: وسیله‌ی نقلیه‌ی قدیمی که معمولاً با اسب حرکت می‌کرد.

کالسکه: سفری به گذشته‌ی نقلیه‌های اسبی

کالسکه از چه قسمت‌هایی ساخته شده بود؟

کالسکه را مانند یک اتاق کوچک روی چرخ تصور کن. بدنه‌ی آن معمولاً از چوب ساخته می‌شد و روی آن صندلی‌های نرمی برای نشستن مسافران قرار داشت. ۲ یا ۴ چرخ بزرگ داشت که با محورهای فلزی به هم وصل می‌شدند. اسب‌ها جلوتر بسته می‌شدند و کالسکه را می‌کشیدند. راننده که به او «کالسکه‌چی» می‌گفتند، با گرفتن افسار (طناب‌های متصل به دهان اسب) و صداهایی مثل «هِش» یا «دِه» جهت حرکت را به اسب می‌گفت. چراغ‌های روغنی یا شمعی هم در شب راه را روشن می‌کردند.

در ایران قدیم، کالسکه‌های دربسته و روباز وجود داشت. کالسکه‌های دربسته برای روزهای بارانی و سرد مناسب بودند و کالسکه‌های روباز برای روزهای بهاری که هوا خنک بود. بعضی کالسکه‌های بزرگ را ۲ یا ۴ اسب می‌کشیدند و بعضی کوچک را فقط یک اسب.

کالسکه در زندگی روزمره‌ی مردم چه کاربردی داشت؟

تصور کن مدرسه‌ی تو در فاصله‌ی ۲ کیلومتری خانه باشد و هیچ اتوبوس و ماشینی نباشد. آن زمان، کالسکه مثل تاکسی امروز بود. مردم با کالسکه به حمام، بازار مسگرها، خانه‌ی مادربزرگ یا مسافرت می‌رفتند. کالسکه‌های پستی هم نامه‌ها و بسته‌ها را از شهری به شهر دیگر می‌بردند. بعضی کالسکه‌ها جایگاه ویژه‌ای برای چمدان و خریدهای بزرگ داشتند.

برای نمونه، در عید نوروز خانواده‌ها با کالسکه به دیدن اقوام می‌رفتند. بچه‌ها کنار پدر و مادر می‌نشستند و مسیر را با تماشای درختان و کشتزارها طی می‌کردند. البته سفر با کالسکه چند ساعت طول می‌کشید، نه مثل ماشین امروز که نیم‌ساعته می‌رسد. ولی مردم آن زمان آرامش بیشتری داشتند و در راه با هم صحبت می‌کردند.

چند پرسش و پاسخ چالشی درباره‌ی کالسکه