نسل انگشت شست: نسلی که ارتباط اصلی آن از طریق تلفن همراه و پیام‌رسانی است.

نسل انگشت شست: وقتی ارتباط در نوک انگشتان شکل می‌گیرد

نسل انگشت شست دقیقاً چه کسانی هستند؟

تصور کنید در یک اتوبوس یا مترو نشسته‌اید. به دور و بر خود نگاه کنید. چند نفر سرشان را پایین انداخته و با تمرکز کامل در حال تایپ کردن روی تلفن همراهشان هستند؟ احتمالاً بیشتر مسافران. این تصویر، عینیت پیدایش «نسل انگشت شست» است. پژوهشگران حوزه ارتباطات و فناوری، این اصطلاح را برای توصیف نوجوانان و جوانانی به کار می‌برند که در همه جا و همواره دستشان روی صفحه کلید تلفن همراه است و در حال فرستادن یا دریافت پیام هستند.

اما این فقط یک توصیف رفتاری نیست. جالب است بدانید تحقیقات علمی نشان داده‌اند استفاده مداوم از وسایل همراه مانند تلفن و کنسول‌های بازی، حتی می‌تواند بر توانایی‌های جسمانی این نسل تأثیر بگذارد. برای مثال، مطالعات دکتر «سِیدی پلانت» در دانشگاه وارویک نشان می‌دهد جوانان زیر ۲۵ سال، در مقایسه با نسل‌های قبل، از انگشتان شست خود بسیار بیشتر و ماهرانه‌تر استفاده می‌کنند. آن‌ها به جای استفاده از انگشت اشاره برای اشاره کردن یا زدن زنگ در، به طور غریزی از شست خود استفاده می‌کنند. در ژاپن حتی لقب «قبیله شست» به این نسل داده شده است.

چرا پیام‌رسانی تبدیل به قلب تپنده ارتباطات شد؟

برای درک این موضوع، کافی است به چند ویژگی ساده اما جذاب پیام‌رسانی فکر کنید. فرض کنید می‌خواهید از دوستتان بپرسید آیا برای پروژه علوم اجتماعی می‌تواند فردا به کتابخانه بیاید. زنگ زدن ممکن است او را در موقعیتی قرار دهد که نتواند راحت «نه» بگوید یا مجبور شود بلافاصله پاسخ دهد. اما با ارسال یک پیام، هم شما دقیقاً همان چیزی را که می‌خواهید می‌گویید، هم او فرصت فکر کردن دارد و می‌تواند در زمان مناسب پاسخ دهد.

این حس کنترل و انعطاف، دلیل اصلی محبوبیت فوق‌العاده پیام‌رسانی است. یک نظرسنجی بزرگ نشان می‌دهد برای ۳۵٪ از نوجوانان، پیام‌رسانی محبوب‌ترین روش ارتباط با دوستان است، در حالی که ارتباط رودررو تنها توسط کمتر از یک سوم آن‌ها ترجیح داده می‌شود. آمار دیگری حاکی از آن است که نوجوانان به طور متوسط روزانه حدود ۶۷ پیام ارسال و دریافت می‌کنند و این عدد برای دختران نوجوان حتی به حدود ۱۰۰ پیام در روز می‌رسد.

تلفن همراه چگونه به ابزار اصلی حل مسائل نوجوانی تبدیل شد؟

دوران نوجوانی دوران گذار از وابستگی کودکانه به استقلال جوانی است. جالب است که تلفن همراه دقیقاً در مرکز این گذار قرار گرفته و به نوجوان کمک می‌کند تا چندین وظیفه رشدی مهم خود را پیش ببرد. نظریه «ساخت‌گرایی مشترک»^[1] تأکید می‌کند که نوجوانان تنها مصرف‌کننده محیط دیجیتال نیستند، بلکه به طور فعال با آن تعامل می‌کنند و از آن برای شکل‌دادن به تجربیات اجتماعی خود استفاده می‌کنند.

برای مثال، استقلال‌یابی از والدین یکی از این وظایف است. با تلفن همراه، والدین احساس امنیت بیشتری می‌کنند و به نوجوان اجازه می‌دهند فضای بیشتری برای تجربه داشته باشد، چون می‌دانند می‌توانند از طریق تماس یا پیام با او در ارتباط باشند. از طرفی، نوجوان می‌تواند برای حل مشکلاتش (مثلاً اگر در مسیر برگشت از مدرسه اتوبوس نیاید) ابتدا با دوستانش مشورت کند و سپس در صورت لزوم به خانواده اطلاع دهد. این خود یک گام کوچک در مسیر استقلال است.

ایجاد روابط صمیمی با همسالان و کشف هویت فردی دو وظیفه دیگر هستند. گروه‌های پیام‌رسانی دوستان، فضایی همیشگی برای شوخی، درددل، هماهنگی برای برنامه‌ها و حتی بحث درباره عقاید شخصی فراهم می‌کنند. این تعاملات دیجیتالی ادامه طبیعی همان گفتگوهای رو در روی حیاط مدرسه است و به نوجوان کمک می‌کند بداند «کیست» و در جمع دوستانش چه جایگاهی دارد.

اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم

پاورقی

^[1]ساخت‌گرایی مشترک (Co-construction Theory): یک نظریه در روانشناسی و رسانه که بر اساس آن، نوجوانان به صورت فعال و از طریق تعاملات اجتماعی خود در فضای دیجیتال، هم محیط آنلاین را می‌سازند و هم هویت و تجربیات اجتماعی خود را شکل می‌دهند. به عبارت ساده، آن‌ها فقط مصرف‌کننده منفعل نیستند.

^[2]هرزنامه (Spam): پیام‌های ناخواسته و اغلب تجاری یا کلاهبرداری که برای تعداد زیادی از افراد ارسال می‌شود. این پیام‌ها ممکن است وعده جایزه رایگان بدهند یا برای دزدیدن اطلاعات شخصی شما طراحی شده باشند.