بهداشت دوران بلوغ؛ نظافت و مراقبت از خود در زمان تغییرات جسمانی
شستوشوی روزانه و مراقبت از پوست و مو
با شروع بلوغ، غدد عرق و چربی پوست فعالتر میشوند. به همین دلیل، دوش گرفتن روزانه با آب ولرم و صابون یا شویندههای ملایم، یکی از مهمترین کارهاست. اگر پوست شما چرب است، بهتر است از شویندههای مخصوص پوست چرب استفاده کنید و از صابونهای خیلی قوی که پوست را خشک میکنند، پرهیز نمایید. پس از دوش گرفتن، بدن را با حولهی تمیز به آرامی خشک کنید، به ویژه در قسمتهایی مانند زیر بغل و کشالهی ران که رطوبت بیشتر جمع میشود.
مراقبت از موهای سر نیز اهمیت دارد. شستن موها با شامپوی مناسب، 2 تا 3 بار در هفته کافی است. اگر موهای شما چرب است، میتوانید تعداد دفعات را بیشتر کنید. پس از شستوشو، موها را با حوله خشک کنید و از سشوار با حرارت زیاد پرهیز نمایید تا به ساقهی مو آسیب نرسد.
جوشهای صورت یکی از دغدغههای رایج در این دوره است. برای کاهش جوش، صورت را روزانه 2 بار با شویندهی ملایم بشویید و از دست زدن مکرر به صورت خودداری کنید. اگر جوشها زیاد شدند، حتماً با پزشک مشورت کنید و از دستکاری یا ترکاندن آنها بپرهیزید، زیرا ممکن است جای زخم باقی بماند.
بهداشت دهان و دندان؛ لبخندی سالم و خوشبو
در دوران بلوغ، تغییرات هورمونی میتوانند روی لثهها تأثیر بگذارند و آنها را حساستر کنند. به همین دلیل، مسواک زدن حداقل 2 بار در روز (صبح و شب) با خمیردندان دارای فلوراید ضروری است. هر بار مسواک را به مدت 2 دقیقه روی همهی سطوح دندانها بکشید و به خط لثه هم توجه کنید.
استفاده از نخ دندان را فراموش نکنید. نخ دندان مواد غذایی را از بین دندانها خارج میکند و از پوسیدگی جلوگیری مینماید. اگر از نخ دندان استفاده نمیکنید، حداقل روزی یک بار از خلال دندان یا مسواک بیندندانی کمک بگیرید، اما با احتیاط تا به لثه آسیب نرسد.
بوی بد دهان میتواند اعتمادبهنفس را کاهش دهد. برای پیشگیری، علاوه بر مسواک و نخ دندان، از دهانشویهی مناسب استفاده کنید و زبان خود را هم با مسواک به آرامی تمیز نمایید. همچنین نوشیدن آب کافی در طول روز به تولید بزاق کمک میکند و دهان را خوشبو نگه میدارد.
| ابزار بهداشتی | عملکرد اصلی | تعداد دفعات در روز |
|---|---|---|
| مسواک | تمیز کردن سطوح دندان و لثه | 2 بار |
| نخ دندان | پاک کردن فاصلهی بین دندانها | 1 بار |
| دهانشویه | کمک به خوشبویی و ضدعفونی | 1 یا 2 بار |
پوشاک و وسایل شخصی؛ نظافتی که از خودتان شروع میشود
لباس زیر را هر روز عوض کنید و از پارچهی نخی و تنفسپذیر استفاده نمایید. لباسهای تنگ و از جنس الیاف مصنوعی باعث تعریق بیشتر و ایجاد بوی ناخوشایند میشوند. بهتر است پس از هر بار تعریق شدید، لباس را تعویض کنید تا پوست بتواند نفس بکشد.
جورابها را نیز روزانه عوض کنید و پاها را پس از شستن کاملاً خشک کنید، زیرا رطوبت باعث رشد قارچ و ایجاد بوی پا میشود. برای جلوگیری از بو، میتوانید از پودر مخصوص پا یا جورابهای نخی استفاده کنید.
وسایل شخصی مانند شانه، برس، مسواک، حوله و تیغ اصلاح نباید با دیگران مشترک باشد. هر کسی میکروبها و باکتریهای مخصوص به خود را دارد و استفادهی مشترک از این وسایل میتواند باعث انتقال عفونت شود. حولهی خود را هر 2 تا 3 روز یک بار عوض کنید و در جای خشک و آویزان نگهداری نمایید.
همچنین کیف یا کولهپشتی خود را مرتب تمیز کنید و از گذاشتن مواد غذایی مانده یا زباله در آن خودداری کنید. لوازم تحریر را در جای مخصوص قرار دهید تا کیف شما همیشه مرتب و بهداشتی باشد.
آیا استفاده از ضدعرقها برای پوست ضرر دارد؟
بیشتر ضدعرقها برای استفادهی روزانه بیخطرند، اما بهتر است نوع بدون بو و فاقد الکل را انتخاب کنید. اگر پوست شما حساس است، از ضدعرقهای مخصوص پوست حساس استفاده کنید و هر شب پیش از خواب، زیر بغل را بشویید تا منافذ پوست بسته نشوند.
چرا با وجود مسواک زدن، باز هم بوی بد دهان دارم؟
گاهی بوی بد دهان به دلیل خشکی دهان، مصرف کم آب، یا باقی ماندن غذا بین دندانهاست. نخ دندان بکشید، زبان را تمیز کنید و آب کافی بنوشید. اگر مشکل ادامه داشت، به دندانپزشک مراجعه کنید.
آیا باید هر روز موهایم را بشویم؟
خیر، شستن روزانهی موها میتواند چربی طبیعی مو را از بین ببرد و آن را خشک کند. اگر موهای چرب دارید، 2 روز یک بار و اگر موهای معمولی یا خشک دارید، 2 تا 3 بار در هفته کافی است.
مرور سریع
در دوران بلوغ، شستوشوی روزانه، مراقبت از پوست و مو، مسواک و نخ دندان، تعویض مرتب لباس زیر و جوراب، و استفادهی شخصی از وسایل، سه اصل اساسی بهداشت هستند. با رعایت این نکات ساده، نه تنها از پوست و دندان خود محافظت میکنید، بلکه احساس تازگی و اعتمادبهنفس بیشتری خواهید داشت. به یاد داشته باشید که تغییرات این دوره طبیعی است و با عادتهای درست، میتوانید به راحتی از آن عبور کنید.