فدائیان اسلام: گروه مذهبی ـ سیاسی به رهبری نواب صفوی که در مبارزه با رژیم پهلوی و حمایت از ملی شدن نفت نقش داشت.

فدائیان اسلام؛ پیشگامان مبارزه با استبداد

دربارهٔ فدائیان اسلام بیشتر بدانیم

فدائیان اسلام در سال ۱۳۲۴ خورشیدی توسط سید مجتبی نواب صفوی تأسیس شد. نواب صفوی یک روحانی جوان و انقلابی بود که از فساد و وابستگی رژیم پهلوی به بیگانگان ناراحت بود. او معتقد بود که اسلام می‌تواند راه‌حل مشکلات ایران باشد. اعضای این گروه بیشتر از میان دانشجویان، طلاب و بازاریان جوان بودند. آنان برای مبارزه با ظلم و فساد، دست به اقدامات مختلفی زدند، از جمله سخنرانی‌های روشنگرانه، انتشار اعلامیه‌ها و حتی ترور شخصیت‌های مهم سیاسی که به نظر آنان خائن به کشور بودند.

یکی از مهم‌ترین اقدامات فدائیان اسلام، حمایت از نهضت ملی‌شدن نفت بود. وقتی دکتر مصدق لایحهٔ ملی‌شدن نفت را مطرح کرد، فدائیان اسلام از او پشتیبانی کردند. آنان معتقد بودند که منابع نفت ایران باید در دست خود ایرانیان باشد و نباید به دست بیگانگان اداره شود. نواب صفوی و همراهانش با سخنرانی‌های پرشور خود، مردم را به حمایت از این نهضت تشویق می‌کردند. البته بعدها، وقتی بین نواب صفوی و مصدق اختلاف نظر پیش آمد، فدائیان اسلام از او فاصله گرفتند، اما نقش آنان در آگاه‌سازی مردم دربارهٔ اهمیت نفت غیرقابل انکار است.

این موضوع چه ربطی به زندگی روزمرهٔ ما دارد؟

شاید بپرسید مبارزات سیاسی دههٔ ۱۳۲۰ چه ربطی به زندگی یک دانش‌آموز امروزی دارد؟ پاسخ این است که بسیاری از آزادی‌هایی که امروز از آن برخورداریم، حاصل تلاش گروه‌هایی مثل فدائیان اسلام است. مثلاً وقتی شما در کلاس تاریخ دربارهٔ ملی‌شدن نفت می‌خوانید، بدانید که این اتفاق به دلیل ایستادگی افرادی رخ داد که نمی‌خواستند ثروت کشورشان به جیب دیگران برود. همچنین، شجاعت و غیرت آنان به ما یادآوری می‌کند که در برابر بی‌عدالتی نباید سکوت کرد. همان‌طور که شما در مدرسه اگر ببینید دوست‌تان مورد ظلم قرار می‌گیرد، از او دفاع می‌کنید، فدائیان اسلام هم در سطح کلان از حقوق ملت ایران دفاع کردند. پس مطالعهٔ تاریخ این گروه، به ما درس شجاعت، وطن‌دوستی و پایبندی به اصول را می‌دهد.

پرسش‌های چالشی دربارهٔ فدائیان اسلام