زمین کشاورزی
زمین کشاورزی چیست و چه انواعی دارد؟
زمین کشاورزی به قطعهای از سطح زمین گفته میشود که مردم در آن بذر میپاشند، نهال میکارند و از آن محصول برداشت میکنند. این زمینها میتوانند کوچک باشند، مانند باغچهٔ پشتی خانه، یا بسیار بزرگ، مانند مزارع گندم و برنج که در حومهٔ شهرها دیده میشوند.
زمینهای کشاورزی بر پایهٔ میزان آب، به دو گروه اصلی بخش میشوند: زمینهای دیم که فقط با آب باران آبیاری میشوند و زمینهای آبی که با لولهکشی، جویها یا چاهها، آب به آنها میرسانند. همچنین از نظر کاربری، بعضی زمینها برای کاشت سبزیهای تازه مانند کاهو و گوجهاند و بعضی دیگر برای غلاتی چون گندم و جو که نان و غذای اصلی ما را فراهم میکنند.
زمین کشاورزی در زندگی روزمرهٔ ما
شاید باور نکنید، اما هر غذایی که میخوریم، از یک زمین کشاورزی به دست ما رسیده است. نان صبحانه از گندمی آمده که در مزرعه کاشته شده. برنجی که ناهار میخوریم، در زمینهای شالیزار رشد کرده. حتی سیبزمینی سرخکرده یا سالادِ کاهو و خیار، همگی از زمین بیرون آمدهاند. همچنین لباسهای نخی ما از گیاه پنبه است که در زمینهای کشاورزی کاشته میشود. در حقیقت، زمین کشاورزی یک کارخانهٔ سبز است که هر روز مواد خام مورد نیاز ما را تولید میکند.
اگر به یک مزرعهٔ توتفرنگی یا باغ سیب سر بزنید، میبینید که کشاورز برای هر بوته یا درخت، جای مشخصی در نظر گرفته است تا نور خورشید به همهٔ آنها برسد. این برنامهریزی، مانند چیدن صندلیها در کلاس درس است تا همه به خوبی ببینند و یاد بگیرند.
پرسش: چرا یک زمین کشاورزی در یک سال، یک محصول و سال بعد محصول دیگری میکارد؟
پاسخ: کشاورزان برای این که خاک خسته نشود و آفات و بیماریها زیاد نشوند، هر سال نوع گیاه را عوض میکنند. به این کار «تناوب زراعی» میگویند.
پرسش: آیا هر زمینی را میتوان به زمین کشاورزی تبدیل کرد؟
پاسخ: نه. زمین باید خاک نرم و مناسبی داشته باشد و آب کافی به آن برسد. همچنین شیب زمین نباید خیلی تند باشد تا آب و خاک در هنگام باران شسته نشوند.
پرسش: چطور میتوانیم از زمینهای کشاورزی محافظت کنیم؟
پاسخ: با کممصرف کردن آب، بازیافت زبالههای تر برای تبدیل به کود و خرید محصولات محلی که مسافت کمی را برای رسیدن به دست ما طی میکنند، به حفظ زمینهای کشاورزی کمک میکنیم.
مرور مطالب: زمین کشاورزی منبع اصلی خوراک و پوشاک ماست. این زمینها به دو دستهٔ دیم و آبی تقسیم میشوند و هر کدام نیازهای خاص خود را دارند. با تناوب زراعی، خاک سالم میماند و با انتخاب درست محصول، میتوانیم از منابع طبیعی بهتر استفاده کنیم. پس هر لقمهای که میخوریم، ما را به یک زمین کشاورزی در جایی از کشورمان پیوند میدهد.
| ویژگی | زمین دیم | زمین آبی |
|---|---|---|
| منبع آب | فقط باران و برف | جوی، چاه، رودخانه یا سد |
| محصولات رایج | گندم، جو، نخود | برنج، سبزیجات، میوهها |
| نیاز به مراقبت | کمتر (به طبیعت وابسته) | بیشتر (آبیاری و زهکشی) |