مصرفکننده، تولیدکننده و توزیعکننده
سه گروه اصلی در چرخهی کالا
در یک نگاه، هر کالایی که به دست ما میرسد، مسیری را پشت سر گذاشته است. تولیدکننده کسی است که مواد اولیه را میگیرد و با کار و دانش خود، آنها را به کالایی تازه تبدیل میکند. مانند نانوایی که آرد را با آب و خمیرمایه مخلوط میکند و نان میپزد. توزیعکننده پل میان تولیدکننده و مصرفکننده است. او کالاها را از کارخانه یا کارگاه به فروشگاهها، مغازهها و بازار میآورد. برای نمونه، رانندهی کامیونی که نانهای بستهبندیشده را از نانوایی به سوپرمارکت میرساند، یک توزیعکننده است. در نهایت، مصرفکننده ما هستیم؛ کسی که کالا را برای استفادهی خود میخرد، مانند خرید یک قرص نان برای خوردن در خانه.
| نقش | کار اصلی | نمونه در زندگی روزمره |
|---|---|---|
| تولیدکننده | ساخت و تولید کالا | کشاورزی که گندم میکارد |
| توزیعکننده | حمل و رساندن کالا به فروشنده | فروشندهی عمده که گندم را به آردیابی میفروشد |
| مصرفکننده | خرید و استفاده از کالا | دانشآموزی که نان میخرد و میخورد |
نمونههای ملموس از زندگی روزمره
بیایید یک مثال ساده و آشنا را با هم بررسی کنیم: یک مداد مشکی. تولیدکننده مداد، کارخانهای است که چوب، مغزی گرافیت، رنگ و فلز کوچک پاککن را با هم ترکیب میکند تا مداد ساخته شود. سپس توزیعکننده (مثلاً یک شرکت پخش) مدادها را در جعبههایی بزرگ به فروشگاههای لوازمتحریر در شهرهای گوناگون میفرستد. در نهایت، مصرفکننده (یعنی شما دانشآموز) به فروشگاه میروید، مداد را میخرید و با آن در کلاس درس مینویسید.
نمونهی دیگر، لباسی است که میپوشید. پارچهبافی که پارچه را میبافد، تولیدکننده است. خیاطی که آن پارچه را به لباس تبدیل میکند نیز تولیدکنندهی دیگر به شمار میآید. فروشندهی لباس در بازار، نقش توزیعکننده را بازی میکند و شما با خرید آن لباس، مصرفکننده هستید. پس گاهی یک کالا از چند تولیدکننده و توزیعکننده عبور میکند تا به دست ما برسد.
چالشهای مفهومی
پرسش: چرا نمیتوانیم همهی کالاها را خودمان تولید کنیم و نیازی به توزیعکننده نداریم؟
پاسخ: چون هر کسی توانایی و وقت انجام همهی کارها را ندارد. یک دانشآموز نمیتواند هم مداد بسازد، هم کفش بدوزد و هم غذا بپزد. توزیعکننده کمک میکند تا کالاهای ساختهشده از جاهای مختلف به نزدیک ما بیایند و ما بتوانیم به راحتی از آنها استفاده کنیم.
پرسش: اگر مصرفکننده کالا را نخرد، چه اتفاقی میافتد؟
پاسخ: در این صورت، تولیدکننده و توزیعکننده دچار ضرر میشوند. کالاها در انبار میمانند و فروش نمیروند. به همین دلیل، تولیدکننده سعی میکند کالای باکیفیت و بهصرفه تولید کند تا مصرفکننده ترغیب شود که آن را بخرد. نظر و خواست مصرفکننده برای همهی گروهها بسیار مهم است.
پرسش: مسئولیت تولیدکننده فقط ساختن کالا است یا کارهای دیگری هم دارد؟
پاسخ: تولیدکننده باید به کیفیت کالا، سلامت آن و قیمت منصفانه توجه کند. او نباید با کمفروشی یا استفاده از مواد نامرغوب، به مصرفکننده آسیب برساند. همچنین بسیاری از تولیدکنندگان بستهبندی و راهنمای استفاده را نیز برای کالای خود فراهم میکنند تا مصرفکننده به راحتی از آن استفاده کند.