نگرش به دیگران: هرکس را به دید خود میبیند
دو نوع نگاه: قضاوت زودهنگام در برابر همدلی
وقتی با رفتار کسی روبرو میشویم، دو راه داریم: یا سریع دربارهاش قضاوت میکنیم و برچسب میزنیم، یا سعی میکنیم بفهمیم چرا او چنین کاری کرده است. نگاه اول ما را از آدمها دور میکند، اما نگاه دوم به ما کمک میکند دوستیهای بهتری بسازیم. برای نمونه، اگر همکلاسیات سر کلاس کتابش را گم میکند، شاید او شب قبل به خاطر بیماری یا مشکل در خانه نتوانسته وسایلش را مرتب کند. در جدول زیر تفاوت این دو نگاه را میبینی:
| نوع نگاه | مثال از زندگی دانشآموزی | نتیجهٔ این نگاه |
|---|---|---|
| قضاوت عجولانه | «چرا امیر همیشه دیر میرسد؟ حتماً تنبل است.» | دوری و بدبینی میان بچهها |
| نگاه همدلانه | «شاید امیر صبحها مسئول رسیدگی به مادربزرگش باشد.» | مهربانی و کمک به یکدیگر |
سه موقعیت روزمره که در آنها قضاوت میکنیم
در مدرسه، خانه یا زمین بازی بارها پیش میآید که دربارهٔ دیگران نظر میدهیم. مثلاً وقتی دوستی خوراکیهایش را با همه تقسیم نمیکند، یا وقتی بچهٔ جدید کلاس درس را بلد نیست. اما شاید او از جیبش پول تو جیبی ندارد، یا تازه به این مدرسه آمده و خجالت میکشد. یک نکتهٔ مهم این است که هیچکس شرایط کامل زندگی دیگری را نمیداند. به همین دلیل به جای گفتن «چه آدم بدی!»، بهتر است بپرسیم «آیا میتوانم کمکی کنم؟»
چالشهای مفهومی: پرسش و پاسخ
پاسخ: نه لزوماً. شاید او از درس ورزش میترسد چون بچهها قبلاً به او خندیدهاند. بهتر است ابتدا دلیلش را بپرسی.
پاسخ: قضاوت بر اساس رفتارهای تکراری اشکالی ندارد، اما قضاوت بر اساس یک نگاه یا یک اتفاق نادرست است. تفاوت این دو را یاد بگیر.
پاسخ: ناراحت شدن طبیعی است، اما میتوانی آرام به آنها بگویی: «شرایط من را نمیدانید. لطفاً بدون سوال قضاوت نکنید.»
هیچکس را از روی ظاهر، یک جمله یا یک رفتار زودگذر قضاوت نکن. هر انسانی پشت خودش یک دنیای نادیده دارد. اگر میخواهی دوستان خوبی داشته باشی و انسان بهتری باشی، پیش از قضاوت، مکث کن. سعی کن بفهمی. بپرس. کمک کن. این همان نگرشی است که دنیا را برای همهٔ ما جای بهتری میکند.