درسنامه آموزشی عربی (2) یازدهم علوم انسانی

عَیِّنِ الْجُملَةَ الصَّحیحَةَ وَ غَیرَ الصَّحیحَةِ حَسَبَ الْحَقیقةِ. (ص / غ)

1- اَلرَّکْبُ جَماعَةٌ مِنَ الْمُسافِرینَ یُسافِرونَ عَلَی الدَّوابِّ: ص
اسب سواران (کاروان) گروهی از مسافران هستند که (سوار) بر چارپایان می‌کنند.

2- غُصونُ الْأَشجارِ فی الشِّتاءِ بَدیعَةٌ خَضِرَةٌ. غ
شاخه‌های درختان در زمستان نو و سبز است.

3- اَلْغَداةُ نِهایَةُ النَّهارِ، وَ بِدایَةُ ظَلامِ اللَّیلِ. غ
بامداد پایان روز و آغاز تاریکی شب است.

4- اَلْکأَسُ إناءٌ یُشْرَبُ بِهِ الْماءُ أَوِ الشّایُ. ص
لیوان ظرفی است که با آن آب یا چایی نوشیده می‌شود.

5- یُصْنَعُ الْخُبزُ مِنَ الْعَجینِ. ص
نان از خمیر درست می‌شود.

ضَعْ فِی الدّائِرَةِ الْعَدَدَ الْمُناسِبَ. «کَلِمَةٌ واحِدَةٌ زائِدَةٌ»

1- اَلْوُکْنَةُ = بَیتُ الطُّیورِ.
لانه = خانه پرندگان

2- اَلْکَرامَةُ = شَرَفٌ وَ عَظَمَةٌ وَ عِزَّةُ النَّفسِ.
کرامت = شرافت و بزرگی و عزت نفس

3- اَلْهَجْرُ = تَرْکُ الصَّدیقِ أَوِ الْمُحِبِّ.
دوری = وانهادن دوست و یار

4- اَلرُّفاتُ (کلمه اضافی)
استخوان پوسیده

5- اَلسِّوارُ = زینَةٌ مِنَ الذَّهَبِ أَوِ الْفِضَّةِ فی یَدِ الْمَرأَةِ.
دستنبند = زینتی از طلا یا نقره در دست زن

6- اَلْمَلیحُ = مَنْ یُعْجِبُکَ شَکْلُهُ وَ کَلامُهُ وَ سُلوکُهُ.
با نمک = کسی که چهره و سخنان و رفتارش تو را به تعجب وا می‌دارد.

تَرْجِمْ هٰذِهِ الْأَحادیثَ، ثُمَّ عَیِّنِ الْمَطلوبَ مِنکَ.

1- إیّاکَ وَ مُصادَقَةَ الْأَحمَقِ، فَإنَّهُ یُریدُ أَنْ یَنفَعَکَ فَیَضُرُّکَ. اَلْإمامُ عَلیٌّ (ع)
از دوستی با نادان بپرهیز زیرا او می‌خواهد به تو سود برساند اما زیان می‌رساند.
اَلْفِعلَ الْمُضارِعَ: یُریدُ، أَنْ یَنفَعَ، یَضُرُّ

2- اَلصَّدیقُ مَن کانَ ناهیاً عَنِ الظُّلمِ وَ الْعُدوانِ مُعیناً عَلَی الْبِرِّ وَ الْإحسانِ. اَلْإمامُ عَلیٌّ (ع)
دوست کسی است که بازدارنده از ستم و دشمنی و یاری رساننده بر نیکی و احسان باشد.
اَلْجارَّ وَ الْمَجرورَ: عَنِ الظُّلمِ، عَلَی الْبِرِّ

3- إیّاکَ وَ مُصادَقَةَ الْکَذّابِ، فَإنَّهُ کَالسَّرابِ یُقَرِّبُ عَلَیکَ الْبَعیدَ وَ یُبَعِّدُ عَلَیکَ الْقَریبَ. اَلْإمامُ عَلیٌّ (ع)
از دوستی با دروغگو بپرهیز زیرا او مانند سراب است دور را برای تو نزدیک می‌سازد و نزدیک را برای تو دور می‌سازد.
اِسْمَ الْمُبالَغَةِ: الْکَذّابِ

4- اَلصَّدیقُ الصَّدوقُ مَن نَصَحَکَ فی عَیبِکَ، وَ حَفِظَکَ فی غَیبِکَ، وَ آثَرَکَ عَلیٰ نَفْسِهِ. الْإمامُ الصّادِقُ (ع)
دوست راستگو کسی است که تو را درباره عیبت پند دهد، و تو را در نبودنت حفظ کند، و تو را بر خودش برگزیند (مقدم بدارد)
اَلْمَجرورَ بِحَرفِ جَرٍّ: عَیبِ، غَیبِ، نَفْسِ

5- مَن غَضِبَ عَلَیکَ مِنْ إخْوانِکَ ثلَاثَ مَرّاتٍ، فَلَمْ یَقُلْ فیکَ شَرّاً، فَاتَّخِذْهُ لِنَفْسِکَ صَدیقاً. الْإمامُ الصّادِقُ (ع)
هر کس از برادرانت سه بار خشمگین شود (شد) و درباره تو به بدی سخن نگوید (نگفت) او را برای خودت به دوستی بگیر.
فِعْلَ الْأَمرِ: اتَّخِذْ

6- یا بُنَیَّ، اِتَّخِذْ أَلفَ صَدیقٍ وَ الْأَفُ قَلیلٌ، وَ لا تَتَّخِذْ عَدوّاً واحِداً وَ الْواحِدُ کَثیرٌ. لُقمانُ الْحَکیمُ
ای پسرم، هزار دوست بگیر و هزارتا کم است، و یک دشمن نگیر و یک دشمن زیاد است.
فِعْلَ النَّهْیِ: لا تَتَّخِذْ

اُکتُبْ مُتَادِفَ أَوْ مُتَضادَّ کُلِّ کَلِمَةٍ أَمامَها.

أ. أَرادَ / قَرُبَ / اَلدُّکاّن / اَلْوُدّ / اَلْعُداة / اَلْبُعْد / الَصَّحراء / اَلْغَداة / اَلْحَرْب
ب. صَدوقٌ / قَرَّبَ / مُصادَقَةٌ / آثَرَ / مُعینٌ / سَلْ / سِعْرٌ / مُعْجَبٌ بِنَفْسِهِ / رَفَعَ

تَرجِمِ الْآیاتِ التّالیَةَ، ثُمَّ عَیِّنِ اسْمَ الْفاعِلِ وَ اسْمَ الْمَفعولِ وَ اسْمَ الْمُبالَغَةِ وَ اسْمَ الْمَکانِ وَ اسْمَ التَّفضیلِ.

1- ﴿... إنَّهُ کانَ مَنصوراً﴾: اَلْإسْراء: 33
گفت همانا او یاری شده (مورد حمایت) بود.
مَنصوراً: اسم مفعول

2- ﴿إنَّکَ أَنتَ عَلّامُ‌ الْغُیوبِ﴾: اَلْمائِدَة: 116
به درستی که تو بسیار دانای نهان‌ها هستی
عَلّامُ‌: اسم مبالغه

3- ﴿قُلْ لِلّٰهِ الْمَشْرِقُ وَ الْمَغرِبُ﴾: اَلْبَقَرَة: 142
بگو مشرق و مغرب از آن خداست.
الْمَشْرِقُ وَ الْمَغرِبُ: اسم مکان

4- ﴿إنَّ اللهَ یُحِبُّ الْمُتَوَکِّلینَ﴾ آلُ عِمران: 159
قطعا خداوند توکل کنندگان را دوست می‌دارد.
الْمُتَوَکِّلینَ: اسم فاعل

5- ﴿... اَللهَ أَعْلَمُ بِما تَعْمَلونَ﴾ اَلْحَجّ: 68
خدا به آنچه انجام می‌دهید داناتر (آگاه‌تر) است.
أَعْلَمُ:‌ اسم تفضیل

6- ﴿... مَنْ بَعَثَنا مِنْ مَرْقَدِنا هٰذا ما وَعَدَ الرَّحْمنُ وَ صَدَقَ الْمُرْسَلُونَ﴾ یس: 52 

چه کسی ما را از مرقدمان برانگیخت، این همان وعده خداوند رحمان است و فرستادگان راست گفتند. 
مَرْقَدِنا:‌ اسم مکان / الْمُرْسَلُونَ: اسم مفعول

تَرْجِمِ الْأَفعالَ فِی الْجُمَلِ التّالیَةِ؛ ثُمَّ عَیِّنْ بابَ کُلٍّ مِنها.

1- أَنْشَدْنا فِی الِاصْطِفافِ الصَّباحیِّ.
در صف صبحگاه شعر سرودیم. باب: أفعال

2- سَنَتَخَرَّجُ مِنَ الْمَدرَسَةِ بَعْدَ سَنَةٍ.
سالِ بعد از مدرسه دانش آموخته می‌شویم. باب: تَفعُّل

3- جُنودُنا یُدافِعونَ عَنِ الْوَطَنِ.
سربازانمان از میهن دفاع می‌کنند. باب: مُفاعَلَة

4- تَنْفَتِحُ الْأَزهارُ فِی الرَّبیعِ.
شکوفه‌ها در بهار باز می‌شوند. باب: إنفعال

5- اَلشَّریکانِ تَعامَلا قَبْلَ سَنَةٍ.
دو شریک سالِ قبل باهمدیگر معامله کردند. باب: تَفاعُل

6- یَسْتَخْدِمُ الْمَصنَعُ عُمّالاً.
کارخانه کارگرانی را به کار می‌گیرد. باب: إستفعال

7- رَجاءً، عَلِّمْنی الزِّراعَةَ.
لطفاً، به من کشاورزی یاد بده. باب: تَفعیل

8- أَشْتَغِلُ عِنْدَ أَبی.
نزد پدرم کار می‌کنم. باب: إفتعال