درسنامه آموزشی مطالعات اجتماعی کلاس چهارم
درس 1: همسایهی ما
خانهی ما در محلّهای از یک شهر یا روستا قرار دارد. هر یک از ما ساکن یک محلّه هستیم.
محلّه قسمتی از یک شهر یا روستاست که در آن گروهی از مردم در همسایگی یکدیگر زندگی میکنند. شما در یک خانهی حیاطدار زندگی میکنید یا در یک آپارتمان؟ آیا همسایههای خود را میشناسید؟ آیا خانوادههایی که در همسایگی شما زندگی میکنند، فرزند هم سن و سال شما دارند؟ آیا در همسایگی خود دوستانی دارید؟
چه خوب است همسایهها از حال یکدیگر باخبر باشند، به هم کمک کنند و با هم مهربان باشند.
فعالیت (صفحه 3 کتاب درسی)
1- به تصویرهای بالا با دقّت نگاه کنید و هر یک را توضیح دهید.
همسایگان به عیادت همیسایهی بیمار خود میروند. سرزدن به بیمار و جویای حال او شدن رفتار بسیار پسندیدهای است
پسر همسایه برای همسایه خود آش میبرد. این کار باعث ایجاد صمیمیت بیشتر میان همسایهها میشود.
اهل محل با دستههای گل به استقبال همسایهی خود میروند که از یک سفر زیارتی برگشته است. این یک رسم قدیمی ایرانی است.
پسر همسایه برای همسایهی خود که در حال اسباب کشی هستند. چای میبرد او با این کار به آنها کمک میکند و باعث رفع خستگی آنها میشود.
2- چه موارد دیگری از همکاری بین همسایهها میشناسید؟ بیان کنید.
شرکت در مهمانیها مثلا تولد و عروسی، کمک به همسایههای با سن بالا در کارهای روزمره آنها
3- با توجّه به تصویرهای زیر، بگویید مردم یک محله برای انجام دادن چه کارهایی با یکدیگر همدلی و همکاری میکنند. چگونه؟
تزیین و آذینبندی محله برای اعیاد و مراسم شادی به کمک بچهها و بزرگان محل - سرزدن به همسایه مریض و کمک به او در کارهای منزل - پخت غذا، تمیز کردن منزل و کمک به فرزندان همسایه
سال گذشته با مقرّرات رفت و آمد در کوچه و خیابان آشنا شدید. همچنین، آموختید که خانه و مدرسه مقرّراتی دارند. خوب است بدانید برای زندگی در محلّه نیز مقرّراتی وجود دارد.
آیا ما اجازه داریم با سرو صدا، همسایهها را ناراحت کنیم؟
همیشه فکر کنید که ممکن است فردی در همسایگی شما مریض باشد یا یکی از همسایهها بچّهی خود را خوابانده باشد یا یک نفر در حال درس خواندن یا مطالعه باشد؛ پس:
- در زمان استراحت همسایهها در کوچه توپ بازی یا در خانه سروصدا نکنیم.
- در خانه صدای رادیو و تلویزیون را بلند نکنیم.
- در ساختمان محلّ زندگی خود یا کوچه و خیابان محلّهمان ترقّه بازی نکنیم. این کار نه تنها خطرناک است و به ما آسیب میرساند بلکه همسایهها را هم آزار میدهد و ممکن است به آنها یا عابران هم صدمه بزند.
- موقع خداحافظی با مهمانها با صدای بلند صحبت نکنیم.
- زبالهها را در جای مخصوص بگذاریم تا محلّ زندگی همسایهها کثیف و آلوده نشود.
فعالیت (صفحه 4 کتاب درسی)
1- به کمک پدر و مادر خود پرسوجو کنید که برای داشتن محلّهای بهتر، در چه کارهایی میتوانید با اهالی محل همکاری کنید. در کوچه و ساختمان زباله نریزیم. سعی کنیم در کوچه و باغچهی حیاط اپارتمان درخت بکاریم در آپارتمانها در ساعات پایانی شب از وسایل پر سر و صدا استفاده نکنیم . در هنگام رانندگی زیاد بوق نزنیم. در هنگام بیماری و مشکلات به دیگران کمک کنیم.
2- به تصویر زیر نگاه کنید و بگویید چه مزاحمتی برای همسایهها به وجود آمده است. برای اینکه چنین صحنهای پیش نیاید، چه باید کرد؟ شخصی با ماشین در حال خارج شدن از پارکینگ منزل خود است. اما متاسفانه شخص دیگری جلوی درب پارکینگ پارک کرده و بدون توجه به قوانین برای همسایه مشکل ایجاد کرده است. برای جلوگیری از چنین اتفاقی فقط کافی است هر یک از ما به قوانین احترام بگذاریم و حق همسایه را رعایت کنیم و فقط به راحتی خودمان فکر نکنیم.
