درسنامه آموزشی علوم تجربی چهارم
درس 1: زنگ علوم
دانش آموزان کلاس چهارم در حیاط مدرسه حباب بازی میکنند.

آنها با ریختن مایع دستشویی در آب، مایع حباب سازی درست کردند.
حبابها چه شکلی دارند؟
شما هم در گروه خود:
1- دو قطعه سیم نازک را به شکلهای زیر در آورید.
2- در گروه خود، با هر کدام از سیمهایی که ساختهاید، حباب درست کنید.

3- قالبهایی در شکلهای مختلف همانند تصویر زیر تهیه کنید و با آنها حباب بسازید.


- آنچه را مشاهده میکنید، در جدول زیر بنویسید یا رسم کنید.
| شکل سیم |
|
|
|
|
|---|---|---|---|---|
| شکل حباب |
پیشبینی کنید (صفحه 3 کتاب درسی)
الف) اگر سیمها را به شکل مثلّث، مستطیل یا شکلهای دیگر بسازیم، حبابها چه شکلی خواهند شد؟ به شکل کره
ب) درستی پیشبینی خود را بررسی کنید و نتیجه را به کلاس گزارش دهید. سیم را به هر شکلی که بسازیم، حبابها به شکل کره هستند و شکل آنها تغییری نمیکند.
دانشمندان به کمک مشاهده و اطّلاعاتی که به دست میآورند، دربارهی پاسخ پرسشهای گوناگون، پیشبینیهایی میکنند.
شما هم در گروه خود، ابتدا فعّالیتی را انجام دادید و آنچه را مشاهده کردید، در جدول نوشتید. سپس مانند دانشمندان به کمک مشاهدههای خود و اطّلاعاتی که جمعآوری کرده بودید، پاسخ پرسش بالا را پیشبینی کردید.
اکنون آزمایش زیر و نتایج آن را بررسی کنید و پاسخ پرسشها را بنویسید.
پیشبینی کنید (صفحه 4 کتاب درسی)
گروهی از دانش آموزان آزمایشی را به ترتیب زیر انجام دادند.
1- دو لیوان یکسان برداشتند و دور اوّلی یک لایه پارچهی سیاه رنگ و دور دومی یک لایه پارچهی سفید پیچیدند (جنس پارچهها باید یکسان باشد).
2- لیوانها را شمارهگذاری کردند.
3- در هر لیوان تا نیمه، آب ریختند و دمای آب هر لیوان را اندازه گرفتند.
4- لیوانها را یک ساعت در برابر آفتاب قرار دادند.
5- دوباره دمای آب آنها را اندازهگیری کردند. نتیجهی این آزمایش در جدول زیر آمده است.

| دمای آب / شمارهٔ لیوان | 2 | 1 |
|---|---|---|
| دمای آب درون لیوان در ابتدا (درجهٔ سلسیوس) | 25 | 25 |
| دمای آب درون لیوان پس از یک ساعت (درجهٔ سلسیوس) | 31 (آب نیم گَرم) | 40 (آب گَرم) |
با توجّه به نتیجهی آزمایش:
- در تابستان پوشیدن لباسهای چه رنگی را پیشنهاد میکنید؟ چرا؟ لباسهای روشنتر، چون نور خورشید کمتر جذب آن میکنند و ما کمتر احساس گرما میکنیم.
- وقتی لباسهای خیسی را که جنس آنها یکسان است در آفتاب پهن میکنیم، پیشبینی کنید: لباسهای سیاه زودتر خشک میشوند یا لباسهای سفید؟ چرا؟ لباسهای سیاه؛ چون نور خورشید را سریعتر جذب میکنند.

