درسنامه آموزشی کتاب سیستم عامل مقدماتی و پیشرفته
فصل 4: کار با نرم افزارهای جانبی ویندوز
اهداف رفتاری
پس از مطالعه این فصل از فراگیر انتظار میرود که:
- نرمافزارهای جانبی سیستم را بشناسد.
- بتواند با ابزار بزرگنمایی کار کند.
- با انواع ماشین حسابها آشنا شده و توانایی کار با آنها را داشته باشد.
- مهارت کار با ابزارهای برنامه نقاشی را کسب نماید.
- اصول کار با برنامه ضبط صدا را بیاموزد.
- بتواند فایلهای صوتی و تصویری را نمایش دهد.
- توانایی عکس برداری از صفحه را داشته باشد.
برنامههای جانبی (Accessories)
هنگام نصب سیستم عامل ویندوز، تعدادی نرمافزار به همراه آن روی سیستم نصب میشود که اصطلاحاً به آنها نرمافزارهای جانبی گفته میشود. این نرمافزارها به محض اجرای سیستم عامل، قابل استفاده هستند. در این فصل به معرفی برخی از این نرمافزارها میپردازیم.
برنامه ذرهبین (Magnifier)
از این برنامه برای بزرگنمایی صفحه استفاده میشود. به کمک برنامه Magnifier بزرگنمایی اجزای صفحه نمایش تا 400 درصد امکانپذیر است.
1- ابتدا به یکی از روشهای زیر برنامه Magnifier را اجرا کنید.
- روش اول
در منوی شروع پس از انتخاب All apps روی Windows Ease of Access کلیک کرده و Magnifier را اجرا کنید.
- روش دوم
از کلید ترکیبی
به علاوه علامت - و + استفاده کنید، به ازای هربار فشردن (+) +
میتوانید بزرگنمایی را بیشتر و با فشردن (-) +
نمایش صفحه را کوچکتر کنید.
2- پس از اجرای برنامه Magnifier با کلیک روی علامت + نمایش صفحه بهترتیب ٪200، ٪300 تا ٪1600 تغییر مییابد و به همان نسبت کل اجزای صفحه نمایش بزرگتر نمایش داده میشود و با کلیک روی علامت - نمایش صفحه به یک سطح پایین تغییر مییابد.
3- با کلیک روی علامت چرخ دنده (Settings) و انتخاب گزینه Go to settings وارد پنجره تنظیمات برنامه ذرهبین خواهید شد.

4- در پنجره تنظیمات ذرهبین از بخش Change Magnifier view امکان انتخاب سه نمای مختلف ذرهبین وجود دارد.

- نمای (Full Screen): در این نما، کل اجزای صفحه نمایش بزرگتر دیده میشود.
- نمای (Lens): اشارهگر ماوس به ذرهبین تبدیل میشود. چنانچه ماوس را روی هر بخش قرار میدهید با توجه به میزان بزرگنمایی به شکل مستطیلی بزرگتر نمایش داده میشود.

- نمای Docked: با انتخاب این نما، صفحه نمایش به دو بخش قسمت میشود (شکل زیر) بخش اول یک نوار مستطیلی بالای صفحه به عنوان بخش بزرگنمایی استفاده میشود و بخش دوم به عنوان بخش اصلی محتویات صفحه، نمایش داده میشود. زمانی که اشارهگر ماوس را روی متن یا تصویری جابهجا میکنید به اندازه بزرگنمایی انتخاب شده در بخش اول بهصورت بزرگتر دیده میشود.

Preview Fullscreen: این نما زمانی فعال میشود که شما بزرگنمایی را از نوع Fullscreen انتخاب کرده باشید و اندازه بزرگنمایی از ٪200 به بالاتر باشد در این صورت، یک لحظه کل صفحه نمایش دیده میشود و مجدداً به حالت بزرگنمایی برمیگردد.
ابزار برش (Snipping Tool)
ابزار Snipping Tool امکان عکس گرفتن از صفحه نمایش و یا بخشی از صفحه نمایش را فراهم میسازد.

عکسهای گرفته شده به کمک این ابزار با پسوندهای PNG,JPG,GIF قابل ذخیرهسازی میباشند.
1- ابتدا به یکی از روشهای زیر برنامه را اجرا کنید.
- روش اول
در کادر جستجو عبارت Snipping Tool را تایپ کنید و سپس آن را اجرا کنید.
- روش دوم
از منوی Start از گروه All apps روی برنامه Snipping Tool کلیک کنید.
ابزارهای برنامه محیط Snipping Tool
نوار ابزار این نرمافزار دارای قسمتهای متفاوتی است که به تشریح آنها خواهیم پرداخت.

1- گزینه Mode: برای تعیین حالت عکس گرفتن از این گزینه استفاده میشود. برای این کار کافی است روی کشوی بازشوی Mode کلیک نمایید تا گزینههای زیر ظاهر شود:
- Rectangle snip: پس از انتخاب این گزینهٔ، اشارهگر موس به شکل + در میآید. برای گرفتن عکس از محدوده موردنظر ابتدا موس را به ناحیه موردنظر انتقال داده، سپس با درگ در محدوده موردنظر، تصویر به شکل محدوده مستطیلی شکل به محیط نرمافزار منتقل میشود.
- Free-form snip: پس از انتخاب این گزینه، اشارهگر موس بهصورت قیچی باز نمایش داده میشود. (شکل زیر) برای گرفتن عکس از محدوده موردنظر ابتدا موس را به ناحیه موردنظر انتقال داده، سپس با درگ درمحدوده موردنظر، تصویر به شکل دست آزاد به محیط نرمافزار منتقل میشود.

- Window snip: برای عکس گرفتن از پنجره یا برنامه فعال مورد استفاده قرار میگیرد. شکل اشارهگر ماوس بهصورت دست با انگشت اشاره نمایش داده میشود.
- Full-screen snip: برای عکس گرفتن از کل صفحه نمایش استفاده میشود. به محض انتخاب این گزینه از کل صفحه نمایش عکس گرفته میشود.
2- گزینه New: پس از تعیین حالت عکس گرفتن، با انتخاب این گزینه میتوانید محدوده تصویر را مشخص کنید.
3- گزینه Delay: با این گزینه، عمل عکس گرفتن با تأخیر انجام میشود در حالت پیش فرض تأخیری وجود ندارد. (No Delay) زمان تأخیر از یک ثانیه تا 5 ثانیه قابل انتخاب است.
4- گزینه Cancel: انتخاب این گزینه، موجب لغو عمل عکس گرفتن میشود.
5- گزینه Options: برای تغییر تنظیمات مربوط به نرمافزار Snipping Tool از این گزینه استفاده میشود.
ابزارهای برنامهٔ Snipping Tool پس از عکس گرفتن
پس از عکس گرفتن، شکل نوار ابزار نرمافزار Snipping Tool تغییر کرده و به شکل زیر در میآید.
![]()
1- ابزار:
به کمک این ابزار، عکس گرفته شده ذخیره میشود.
2- ابزار:
برای تهیه نسخه مشابه از عکس، از این ابزار استفاده میشود.
3- ابزار:
از این ابزار برای ارسال عکس گرفته شده از طریق پست الکترونیکی استفاده قرار میشود.
4- ابزار:
این ابزار برای علامتگذاری در عکس گرفته شده مورد استفاده قرار میگیرد. با کلیک روی فلش جلوی نماد قلم میتوانید رنگ آن را نیز تغییر دهید.
به کمک گزینه Customize تنظیمات خاصی میتوانید بر روی قلم اعمال کنید. (از جمله رنگ و نوع و ضخامت قلم).

پس از سفارشیسازی قلم، میتوانید با استفاده از گزینه Custom Pen از قلم سفارشی خود استفاده کنید.

5- ابزار:
ماژیک فسفری برای هایلایت کردن با رنگ زرد مورد استفاده قرار میگیرد.
6- ابزار:
برای پاک کردن اثرات Pen و Highlighter مورد استفاده قرار میگیرد.
برنامه ماشین حساب (Calculator)
با استفاده از برنامه ماشین حساب موجود در ویندوز به راحتی میتوانیم محاسبات ریاضی و آماری خود را انجام دهیم. برای استفاده از برنامه ماشین حساب مراحل زیر را طی کنید.
1- از منوی Start و گروه All apps برنامه ماشین حساب را انتخاب و اجرا کنید.
2- برنامه ماشین حساب ویندوز دارای چهار حالت نمایشی است که برای تغییر نوع حالت نمایشی لازم است بر روی دکمه سه خط کلیک چپ کنید.

Standard: برای انجام محاسبات ساده ریاضی، از این حالت نمایشی استفاده قرار میشود.
Scientific: علاوهبر محاسبات استاندارد، برای محاسبات توابع مثلثاتی و همچنین لگاریتم هم مورد استفاده قرار میگیرد.
Programmer: برای تبدیل و نمایش اعداد در مبناهای مختلف از این حالت نمایشی برنامهنویسی استفاده میشود.
Date Calculation: نمایش حالت محاسبه تاریخ است و برای محاسبه فاصله بین دو تاریخ مختلف بهازای سال، ماه، هفته و روز و کل تعداد روزها استفاده میشود. در ضمن میتوانید فاصله زمانی برحسب سال، ماه و روز از تاریخ خاص را مشخص کنید.
برنامه ضبط صدا (Voice Recorder)
نرمافزار Voice Recorder یک نرمافزار صوتی است که همراه سیستم عامل نصب میشود و امکان ضبط، پخش و ویرایش صدا را در اختیار کاربر قرار میدهد.
برای استفاده از ضبط صدا مراحل زیر را طی کنید:
1- از منوی Start از گروه All apps پس از انتخاب برنامه ضبط صدا روی آن کلیک کنید.
2- پس از اجرای این نرمافزار و ورود به محیط نرمافزار

برای شروع ضبط صدا روی علامت میکروفن در وسط صفحه کلیک کنید. با شروع ضبط مدت زمان ضبط نمایش داده میشود.
برای پایان عملیات ضبط صدا روی علامت توقف (Stop) کلیک کنید، عملیات ضبط صدا خاتمه مییابد. کلیک بر روی دکمه Pause recording موجب مکث ضبط صوت و با کلیک مجدد بر روی آن عملیات ضبط صوت ادامه پیدا میکند.
روی دکمه Play یا پخش کلیک کنید تا صدای ضبط شده شما پخش گردد.
هنگام پخش صدای ضبط شده میتوانید با علامت
بخش خاصی از فایل صوتی خود را علامتگذاری کنید.
عملکرد دکمههای پایین پنجره محیط Voice Recorder
دکمه Share:
برای به اشتراک گذاشتن با افراد دیگر در شبکه از این ابزار استفاده میشود.
دکمه Trim:
برای برش دادن بخشی از صدای ضبط شده از این ابزار استفاده میشود. قبل از Trim میتوانید به کمک ابزار نشانهگذاری بخشی از صدا را که تمایل دارید نشانهگذاری کنید تا برای انتخاب بخش موردنظر به شما کمک کند.

دکمه Delete:
برای حذف صدای ضبط شده از ابزار Delete استفاده میشود.
دکمه Rename:
برای تغییر نام پرونده ضبط شده روی گزینه Rename کلیک کنید.
دکمه See more:
گزینهٔ About اطلاعاتی درباره نرمافزار میدهد گزینهٔ Microphone settings برای تنظیمات میکروفن میباشد و به کمک Open file location محل ذخیره فایل صوتی، در قالب یک پنجره باز میشود.
نقاشی (Paint)
از نرمافزار Paint برای ترسیم اشکال و ویرایش تصاویر استفاده میشود. برای استفاده از برنامه نقاشی، روی منوی شروع کلیک کرده سپس با استفاده از All apps برنامه نقاشی را انتخاب و آن را اجرا کنید. شکل زیر اغلب ابزارهای کاربردی این نرمافزار در زبانهٔ Home قرار دارد که به بررسی آنها میپردازیم.

ابزارهای ترسیم (گروه (Tools)
1- قلم (Pencil):
برای ترسیم دست آزاد مورد استفاده قرار میگیرد برای تغییر نوع قلم باید از گروه Brushes قلم موردنظر را انتخاب کنید.

فعالیت (صفحهٔ 96 کتاب درسی)
تفاوت انواع قلمهای گروه Brushes را با کشیدن یک طرح (خلاقانه) نشان دهید.
2- پاککن (Eraser):
از این ابزار برای پاککردن بخشی از اشکال ترسیم شده روی صفحه استفاده میشود.
3- سطل رنگ (Fill with color):
این ابزار برای رنگ کردن اشکال بسته کاربرد دارد. در صورتیکه شکل بسته نباشد کل صفحهٔ ترسیم رنگی میشود.
4- متن (Text):
این ابزار برای نوشتن متن مورد استفاده قرار میگیرد.
5- قطره چکان (Color Picker):
برای نمونهبرداری رنگ موجود در صفحهٔ ترسیم از این ابزار استفاده میشود.
6- ذرهبین (Magnifier):
برای تغییر بزرگنمایی بخشی از صفحهٔ ترسیم مورد استفاده قرار میگیرد.
ابزارهای ترسیم (گروه Shape)
ابزارهای گروه Shape برای ترسیم اشکال خاص مانند: خط، دایره چهار گوش و... استفاده میشود. پس از ترسیم شکل، گزینههای outline (برای تعیین خط دور ترسیم) و Fill (برای تعیین وضعیت پر کردن داخل اشکال) فعال میشوند.
ابزارهای ترسیم (گروه Color)
گروه Colors برای انتخاب و ویرایش رنگهای بخشهای مختلف مورد استفاده قرار میگیرد Color1، رنگ قلم و Color2، رنگ پس زمینه را مشخص میکند.

اگر رنگ موردنظر خود را در پالت رنگ نیافتید، با کلیک روی گزینه Edit color در شکل زیر میتوانید رنگ موردنظر خود را بسازید سپس روی دکمه Add to Custom Colors کلیک کنید تا به بخش رنگهای سفارشی (Custom colors) اضافه شود.

ابزارهای ترسیم (گروه Image)
از ابزارهای این گروه برای انتخاب، برش و تغییر اندازه و تغییر جهت تصاویر استفاده میشود. ابزارهای این گروه از چند بخش تشکیل شده است.
1- بخش Select: برای انتخاب بخشی از ترسیم مورد استفاده قرار میگیرد. برای این کار روی کشوی بازشوی Select کلیک کنید. در شکل زیر، منوی ظاهر شده دارای دو بخش Selection shapes (برای تعیین شکل انتخاب) و همچنین Selection Options (برای تنظیمات انتخاب) میباشد که به تشریح آنها میپردازیم:

Rectangular selection: کادر محدوده انتخاب بهصورت چهار ضلعی خواهد بود.
Free - form selection: برای انتخاب بهصورت دست آزاد استفاده میشود و مسیر کشیدن ماوس به عنوان محدوده انتخاب درنظر گرفته میشود.
Select all: برای انتخاب کل صفحهٔ ترسیم مورد استفاده قرار میگیرد.
Invert selection: برای معکوس کردن انتخاب انجام شده، مورد استفاده قرار میگیرد و پس از یک انتخاب فعال میشود.
Delete: برای حذف بخش انتخاب شده مورد استفاده قرار میگیرد.
Transparent selection: به آن انتخاب شفاف گفته میشود و برای زمانی استفاده میشود که شما بخواهید ترسیم را بدون پس زمینه صفحه ترسیم انتخاب کنید. مثلاً اگر یک خطی رسم کنید و گزینه Transparent selection فعال باشد و با ابزار Rectangular selection آن را انتخاب کنید فقط همان
خط انتخاب میشود دیگر پسزمینه صفحه ترسیم انتخاب نمیشود.

2- بخش Crop: برای برش محدوده انتخاب شده مورد استفاده قرار میگیرد.
3- بخش Resize: برای تغییر اندازه کل ترسیم یا محدوده انتخاب شده مورد استفاده قرار میگیرد، همچنین میتوان زاویه محدوده انتخاب شده را تغییر داد. تغییر اندازه بهصورت درصدی (Percentage) و پیکسلی (Pixels) انجام میشود. در حالت پیش فرض با تغییر دادن افقی (Horizontal) یا عمودی (Vertical) نسبت طول به عرض به یک اندازه تغییر میکند. برای اینکه نسبت طول و عرض به یک اندازه تغییر نکند و مستقل از هم باشند باید گزینه Maintain aspect ratio را غیرفعال کنید.
برای زاویهدار کردن ترسیم انتخابی بهصورت افقی یا عمودی باید زاویه موردنظر را در کادر Horizontal و Vertical در بخش (Skew Degrees) وارد کنید.

4- بخش Rotate: این ابزار برای چرخاندن ترسیم انتخاب شده با زاویههای 90، 180، 270 و همچنین قرینهسازی افقی و عمودی مورد استفاده قرار میگیرد.
ابزارهای گروه (Clipboard)
برای عملیات Copy ،Cut و Paste مورد استفاده قرار میگیرد.
ذخیره فایل در محیط Paint
برای ذخیره فایل مراحل زیر را دنبال کنید.
1- از منوی File گزینه Save as را انتخاب کنید.
2- پنجرهٔ ذخیره باز میشود.
3- در قسمت File name نام دلخواهی را برای فایل تایپ کنید.
4- قسمت Save as type بهصورت پیش فرض پسوند png درج شده است. با کلیک روی کشوی بازشو لیست پسوندهایی که این فایل را میتوانید در آن قالب ذخیره نمایید ظاهر میشود. پسوند مورد نظرتان را انتخاب نمایید و با کلیک روی دکمه Save فایل را ذخیره نمایید.

برنامه نمایش رسانه (Media Player)
از نرمافزار Windows Media Player برای پخش پروندههای فیلم، تصویر، صدا و همچنین رایت CD، استفاده میشود. برای اجرای برنامه نمایش رسانه، از منوی شروع روی All apps کلیک کرده، Windows Media Player را انتخاب و آن را اجرا کنید این برنامه دارای دو نمای کتابخانهای و پخش است.
نمای کتابخانهای برنامه Windows Media Player
در نمای کتابخانهای بخشهای مختلفی وجود دارد.
1- در این قسمت، فهرست گروهبندی شده پروندههای صوتی، تصویری و فیلم پخش شده نمایش داده شده است.
2- فهرست موزیک یا فیلمهای موجود در کتابخانه مربوطه در این بخش دیده میشود.
3- گزینههای مدیریت کتابخانه در این قسمت قرار دارد.
4- انتخاب کتابخانه و یا فهرست پخش از این قسمت امکانپذیر میباشد.
5- فهرست پروندههای در حال پخش در این سمت نمایش داده میشود.
6- مدیریت پخش پروندههای انتخاب شده از این بخش قابل کنترل میباشد.
7- انتقال یا تغییر به نمای پخش از این قسمت صورت میگیرد.

1- افزودن فایل به کتابخانه (Library): برای افزودن فایل به کتابخانه مراحل زیر را طی کنید.
1- از منوی Organize روی گزینه Manage Libraries کلیک کنید.

2- با توجه به نوع فایل (که قصد افزودن آن را به کتابخانه دارید) یکی از گزینههای Pictures, Videos, Music و یا Recorded TV را انتخاب کنید.
3- در کادر باز شده پس از انتخاب پوشه موردنظر روی گزینه Add کلیک کنید.

2- افزودن فایل به Play list: برای افزودن فایلها به Play list مراحل زیر را دنبال کنید. (شکل 25-4)

1- از منوی Creat Playlist گزینه Create Playlist و یا Click here را کلیک کنید.
2- در کادری که باز میشود، نامی برای آن درج کنید.

3- لیست موردنظر خود را باز کرده، سپس با Drag به داخل پوشه Playlist ایجاد شده انتقال دهید.
4- در صورتیکه قصد Play کردن لیست ایجاد شده را دارید پس از انتخاب Playlist موردنظر روی آن کلیک راست کرده و گزینه Play را اجرا نمایید.
کار با ویرایشگر متن ساده (Notepad)
نرمافزار Notepad یکی از سادهترین نرمافزارهای ویرایشگر متن است که برای ایجاد و ویرایش پروندههای متنی با پسوند txt مورد استفاده قرار میگیرد.
ایجاد و ذخیره کردن فایل متنی
برای ایجاد و ذخیره یک فایل متنی ساده مراحل زیر را دنبال کنید.
1- در قسمت خالی صفحه کلیک راست کرده، گزینه New سپس گزینه Text Document را کلیک کنید.

2- برای فایل متنی ایجاد شده یک نام درج نمایید.

3- پس از درج نام برای فایل، روی پرونده ایجاد شده دابل کلیک کنید. آن پرونده در محیط نرمافزار Notepad باز شده و قابل ویرایش است. پس از آن میتوانید اطلاعات موردنظر خود را وارد کنید.
ذخیره کردن فایل متنی در آدرس دیگر
برای ذخیره کردن فایل در یک آدرس دیگر مراحل زیر را دنبال کنید.
1- از منوی File گزینه Save as را انتخاب کنید. شکل زیر پنجره ذخیره فایل مطابق شکل باز میشود.

2- عنوانی که قصد دارید فایل با آن نام ذخیره شود در بخش File name وارد نمایید. توجه کنید که در قسمت File type بهصورت پیش فرض txt درج شده است.
باز کردن فایل متنی
برای باز کردن فایل متنی مراحل زیر را دنبال کنید.
1- در محیط نرمافزار Notepad از منوی File گزینه Open را انتخاب کنید.

2- پرونده موردنظر را انتخاب کنید و در ادامه روی دکمه Open کلیک کنید.
کار با Microsoft WordPad
این نرمافزار نیز جزو نرمافزارهای ویرایشگر متن دستهبندی میشود. برای اجرای نرمافزار WordPad منوی شروع کلیک کرده و با استفاده از All app نرمافزار WordPad را انتخاب و اجرا نموده، وارد محیط نرمافزار شوید.
تغییر Font
برای تغییر نوع، اندازه و رنگ قلم (فونت) از ابزارهای گروه Font استفاده میشود شکل زیر همچنین میتوان متن انتخاب شده را پررنگ (Bold) و یا کج (Italic) و زیر خطدار (Underline) کرد از گزینههای ${x_2}$ برای اندیسنویسی و ${x^2}$ برای نوشتن توان استفاده میشود.

ترازبندی متن
برای ترازبندی متن از گزینههای گروه Paragraph استفاده میشود.

| انواع ترازبندی | مثال |
| تراز راست |
جمله یا کلمه در سمت راست صفحه |
| وسطچین |
تراز وسط |
| تراز دوطرفه |
برای متون فارسی که بیش از یک خط و بهصورت پاراگراف باشد این ترازبندی کمک میکند تا متون از دو طرف تراز شود و حالت دندانهدار پیدا نکند. |
| چپچین |
In The Name of God Windows is.. |
درج تصویر، تاریخ و زمان
برای درج تصویر، از ابزارهای موجود در گروه (Picture)، نقاشی (Paint drawing)، تاریخ و زمان (Date and time) و پروندههای دیگر (Insert object) استفاده میشود که به تشریح آنها خواهیم پرداخت.

1- درج تصویر
برای درج یک تصویر مراحل زیر را دنبال کنید:
1- روی گزینهٔ Picture کلیک کرده و گزینه Picture را انتخاب کنید.
2- در پنجره Select Picture تصویر موردنظر را انتخاب نموده سپس روی دکمه Open کلیک کنید.
3- تصویر انتخاب شده در مکانی که مکاننما در آن قرار دارد درج میشود.

4- پس از درج تصویر، میتوانید با کلیک کردن آن را انتخاب کرده و در زبانه Home در گروه Insert و کلیک روی فلش جلوی Picture با انتخاب گزینه Change Picture تصویر را تغییر دهید و یا اینکه با انتخاب گزینهٔ Resize Picture ابعاد تصویر را به درصد تغییر دهید.

2- کشیدن نقاشی
برای کشیدن نقاشی در صفحه Wordpad مراحل زیر را دنبال کنید:
1- ابزار Paint drawing را انتخاب کنید تا وارد محیط نقاشی شوید.
2- به کمک امکانات موجود در ابزار Paint drawing نقاشی خود را تکمیل کنید.
3- پس از اتمام کار نقاشی، ابزار Paint drawing را ببندید. خواهید دید که نقاشی ترسیم شده در محیط WordPad قرار خواهد گرفت.
3- درج تاریخ و ساعت
در صفحه Wordpad امکان درج ساعت و تاریخ نیز وجود دارد. برای این کار مراحل زیر را دنبال کنید:
1- گزینه Date and time را انتخاب کنید.
2- قالب موردنظر خود را در کادر Date and time انتخاب کرده سپس روی دکمه OK کلیک کنید.

3- با این کار تاریخ یا ساعت موردنظر در محل جاری مکاننما درج خواهد شد.
4- درج شیء (Insert object)
گزینه Insert object جهت درج محتوا از نرمافزارهای دیگر مورد استفاده قرار میگیرد.
درج محتوای جدید در پرونده:
در صورتیکه بخواهید محتوای جدیدی ساخته و در پرونده درج کنید مراحل زیر را دنبال کنید:
1- روی گزینه Insert object کلیک کنید.
2- در پنجره باز شده دکمه رادیویی Create New را انتخاب کنید.
3- نرمافزار مربوط به محتوای خود را از قسمت Object Type انتخاب کنید.

4- در نرمافزار باز شده، پس از تکمیل محتوای موردنظر خود، پنجره را ببندید. خواهید دید که بدون نیاز به ذخیره کردن در پرونده جداگانه، محتوای ایجاد شده به پرونده WordPad اضافه خواهد شد.
درج محتوای ذخیره شده در پرونده
در صورتیکه بخواهید از محتوای پروندههای موجود، در پرونده جاری استفاده کنید، کافی است مراحل زیر را دنبال کنید.
1- دکمه رادیویی Create from file را انتخاب کنید.
2- در پنجره باز شده، میتوانید مسیر و نام پرونده را در کادر تایپ و یا توسط دکمه Browse آن را انتخاب کنید.
3- روی دکمه OK کلیک کنید تا پرونده انتخاب شده درج شود.

جستجو در متن
برای جستجو و جایگزینی متن از ابزارهای گروه Editing استفاده میشود. این گروه شامل گزینههای Find Replace, Select all میباشد.
1- کادر جستجو: ابتدا روی گزینه
کلیک کنید. شکل زیر، سپس واژه یا عبارت موردنظر را در کادر Find what وارد کنید تا دکمه Find Next فعال شود. اگر بخواهید فقط واژه وارد شده جستجو شود گزینه Match whole word only را فعال کنید.
در جستجوی متن لاتین با فعال کردن گزینه Match case میتوانید نسبت به کوچک یا بزرگ بودن حروف هم دقت جستجو را بالا ببرید.

2- کادر جایگزینی (Replace): ابتدا واژه یا عبارت موردنظر را در کادر Find what وارد کنید، سپس واژهای که قرار است جایگزین واژه مورد جستجو شود را در کادر Replace with وارد کنید که باعث میشود دکمههای Replace ،Find Next (برای جایگزینی یک عبارت) و Replace All (برای جایگزینی تمام عبارات یافت شده) فعال شوند.
کپی یا انتقال بخشی از متن
برای تهیه کپی و یا انتقال بخشی از متن از گزینههای Copy ،Cut و Paste استفاده میشود. در این نرمافزار بهجای Cut میتوان از کلید ترکیبی Ctrl+X برای انتقال متن انتخاب شده به حافظه موقت و بهجای Copy از کلید ترکیبی Ctrl+C برای تهیه نسخه مشابه از متن انتخاب شده به حافظه موقت و همچنین بهجای Paste از کلید ترکیبی Ctrl+V برای درج متن موجود در حافظه در محل موردنظر استفاده نمود.
| واژهنامه تخصصی | |||
| دفترچه یادداشت | Notepad | جانبی | Accessories |
| توقف ضبط | Pause recording | به محض | as soon as |
| لیست پخش | Play list | مرور کردن، جستجو کردن | Browse |
| برنامهنویس | Programmer | ماشین حساب | Calculator |
| انتخاب مستطیل شکل | Rectangular selection | محاسبه تاریخ | Date Calculation |
| برش مستطیل | Rectangle snip | تاخیر | Delay |
| اجرا شدن | Run | لنگر انداختن | Docked |
| اشتراک | Share | دنبال کردن | Follow |
| شکل | Shape | تمام صفحه | Full Screen |
| ابزار برش | Snipping Tool | تصویر، عکس | Image |
| مراحل | Step | گنجانده شده | Included |
| برش | Trim | انتخاب معکوس | Invert selection |
| انتخاب شفاف | Transparent selection | درحال نصب | Installing |
| ضبط صدا | Voice Recorder | سازماندهی کتابخانه | Library Organize |
| دفترچه واژگان | WordPad | ذرهبین | Magnifier |
| دستگاه پخش رسانهای | Media Player | ||
سوالات عملکردی (صفحهٔ 111 تا 112 کتاب درسی)
1- سامان برای درس ریاضی مقدار عددی $x$ را محاسبه کرده است $x = \frac{{ - 25 + \sqrt {40} }}{{200}}$
حال او میخواهد به کمک برنامه ماشین حساب درستی جواب بهدست آمده را چک کند. با استفاده از برنامه ماشین حساب مشخص کنید او چه عددی را برای $x$ بهدست آورده است؟
برای آموزش مبحث قلم در نرمافزار Microsoft WordPad تصویر زیر را ایجاد نمایید.

3- شیما دانشجوی هنر میباشد او میخواهد با استفاده از نرمافزار نقاشی، یک نقش اسلیمی همانند شکل زیر ایجاد کند. برای انجام این کار او را کمک کنید.

پرسشهای چهار گزینهای (صفحهٔ 112 تا 113 کتاب درسی)
1- برای تبدیل شکل سمت راست به چپ یا بالعکس، در برنامه Paint از کدام ابزار استفاده میشود؟

الف) Crop
ب) Resize
ج ) Color Picker
د) Rotate
2- در برنامه نقاشی برای رنگ آمیزی شکلهای بسته از چه ابزاری استفاده میشود؟
الف) Fill with Color
ب) Pencil
ج) Eraser
د) Outline
3- هنگام عکسبرداری از صفحه نمایش بهصورت انتخاب آزاد، توسط برنامه Snipping tool، کدام حالت انتخاب میشود؟

الف) Window snip
ب) Free_form snip
ج) Rectangular snip
د) Full_Screen snip
4- فایلی در برنامهٔ Notepad ایجاد شده است. برای جایگزینی کلمهٔ رایانه بهجای کلمهٔ کامپیوتر از کدام گزینه استفاده میشود؟
الف) Find
ب) search
ج) Replace
د) Find and Save
5- در نرمافزار Wordpad کدام گزینه در کادر Font باعث مورب نوشتن متن میشود؟
الف) Bold
ب) Regular
ج) Normal
د) Italic
6- هنگام کار با برنامهٔ WordPad از شما خواسته میشود بخشی از این سند را در فایل جدیدی ذخیره کنید چگونه میتوانید در محیط این برنامه بدون بستن پنجرهای یک فایل جدید ایجاد کنید؟
الف) Ctrl+w
ب) Ctrl+p
ج) Ctrl+N
د) Ctrl+O
7- ترنم در حال انجام محاسبات توابع مثلثاتی است. کدام حالت نمایشی در برنامه ماشین حساب برای کار او مناسبتر است؟
الف) Standard
ب) Scientific
ج)programmer
د) Date calculation
8- احمد صدای خود را با Voice Recorder ضبط کرده است. با فشار دکمه مشخص شده در شکل انتظار میرود...
الف) بخشی از صدا را نشانهگذاری شود.
ب) بخشی از صدا برش میخورد.
ج) الف و ب
د) صدا قابلیت اشتراکگذاری پیدا میکند.
