درسنامه آموزشی عربی، زبان قرآن (3) کلاس دوازدهم هنرستان

درس 1: اَلزِّراعَةُ وَ تَربيَةُ الْمَواشي

بازدید57/0 K

تاریخ بروزرسانی1404/09/9

عَلَیکُم بِالْغَنَمِ وَ الْحَرثِ. _{رَسولُ الله. (ص)}
دام‌داری و کشاورزی کنید.

اَلزِّراعَة

لِلزِّراعَةِ دَورٌ مُهِمٌّ فی حَیاتِنا. وَ هیَ أَساسٌ فی ظُهورِ الْحَضاراتِ الْقَدیمَةِ.
کشاورزی نقش مهمی در زندگی ما دارد و آن، اساسِ شکل‌گیری تمدن‌های قدیمی بوده است.

اَلزِّراعَةُ، مَصدَرٌ رَئیسیٌّ لِلْحُصولِ عَلَی الْغِذاءِ.
کشاورزی منبع اصلی برای به دست آوردن غذا است.

اَلزِّراعَةُ، تَخْلُقُ فُرَصَ عَمَلٍ لِکَثیرٍ مِنَ الْأَشخاصِ.
کشاورزی برای افراد زیادی فرصت‌های شغلی ایجاد می‌کند.

قالَ الْإمامُ الصّادِقُ: خَیرُ الْمالِ، زَرعٌ زَرَعَهُ صاحِبُهُ.
امام صادق (ع) فرمود: بهترین مال آن است که صاحبش خود کِشت کرده باشد.

حَصادُ القَمْحِ برداشت گندم	زِراعَةُ الرُّزِّ کشت برنج
زِراعَةُ الشَّوَندَرِ کشت چغندر	حَصادُ الْبَطاطِسِ برداشت سیب‌زمینی

تَربیَةُ الْمَواشی

تَربیَةُ الْمَواشی مَصدَرٌ رَئیسیٌّ لِمُنتَجاتِ الأَاَلبانِ وَ اللُّحومِ وَ الصُّوفِ.
دامداری منبع اصلی محصولات لبنی، گوشت‌ها و پشم است.

مِئاتُ الآالافِ مِن سُکّانِ الْقَریَةِ یَحصُلونَ عَلیٰ دَخْلٍ کَبیرٍ مِن تَربیَةِ الْمَواشی داخِلَ أَراضیهِم.
صدها هزار نفر از ساکنان روستا، در زمین‌های خود از دامداری درآمد زیادی به دست می‌آورند.

﴿هُوَ أَنْشَأکُم مِنَ الأرضِ وَ اسْتَعْمَرکُم فیها﴾ _{هود: 16}
او شما را از زمین پدید آورد و آباد کردن زمین را بر عهده شما گذاشت.

قالَ الإامامُ الصّادِقُ (ع): نِعْمَ الْمالُ الشّاةُ.
امام صادق (ع) فرمود: چه مال خوبی است گوسفند.

تَربیَةُ الْغَنَمِ پرورش گوسفند	تَربیَةُ الْبَقَرِ پرورش گاو
تَربیَةُ الْماعِزِ پرورش بز	تَربیَةُ الْجِمالِ پرورش شتر

اَلمُْعْجَم

آلاف: هزاران «مفرد: أَلْف / مِئاتُ الآلافِ: صدها هزار»	دَور: نقش
ألبان: فراورده‌های شیری «مفرد: لَبَن = شیر»	شاة: گوسفند
تربیةُ المواشی: دام‌داری «مواشی = چارپایانی مانند گاو، گوسفند، شتر»	صوف: پشم
جِمال: شتران «مفرد: جَمَل»	فُرَص: فرصت‌ها «مفرد: فُرصَة»
حَرْث: کاشتن، شخم زدن، کشاورزی	غَنَم: گوسفندان، گوسفندداری
حُصولٌ علی: به‌دست آوردنِ	لُحوم: گوشت‌ها «مفرد: لَحْم»
حَضارات: تمدّن‌ها «مفرد: حَضارَة»	ماعِز: بز
دَخْل: درآمد	مَصدَر: منبع «جمع: مَصادِر»

1- قالَ الْإمامُ الصّادِقُ (ع): نِعْمَ الْمالُ الشّاةُ.
امام صادق (ع) فرمود: چه مال خوبی است گوسفند.
صحیح

2- اَلزِّراعَةُ، أَساسٌ فی ظُهورِ الْحَضاراتِ الْقَدیمَةِ.
کشاورزی اساس پدید آمدن تمدن‌های قدیمی است.
صحیح

3- اَلزِّراعَةُ، تَخْلُقُ فُرَصَ عَمَلٍ لِقَلیلٍ مِنَ الْأَشخاصِ.
کشاورزی فرصت‌های شغلی برای تعداد کمی از افراد ایجاد می‌کند.
خطأ (در درس آمده: لِکَثیرٍ مِنَ الأشخاص)

4- تَربیَةُ الْمَواشی، مَصدَرٌ رَئیسیٌّ لِلْمُنتَجاتِ الصِّناعیَّةِ.
دامداری منبع اصلی تولیدات صنعتی است.
خطأ (در درس آمده منبع اصلیِ محصولات لبنی، گوشت‌ها و پشم است)

5- سُکّانُ الْمُدُنِ، یَحصُلونَ عَلیٰ دَخْلٍ کَبیرٍ مِن تَربیَةِ الْمَواشی.
ساکنان شهر درآمد زیادی از دامداری به دست می‌آورند.
خطأ (در درس آمده: ساکنان روستا)

حِوارٌ (فی سوقِ مَشهَد)

گفت‌وگو در بازار مشهد

اَلزّائِرَةُ الْعِراقیَّةُ: سَلامٌ عَلَیکُم.
زائر عراقی: سلام بر شما.
بائِعُ الْمَلابِسِ: عَلَیکِ السَّلامُ، مَرحَباً بِکِ.
فروشنده لباس: سلام بر شما، خوش آمدی.

- کَم سِعرُ هٰذا الْقَمیصِ الرِّجالیِّ؟
قیمت این پیراهن مردانه چقدر است؟
- أَربَعُمِئَةِ أَلْفِ تومان.
چهارصد هزار تومان.

- أُریدُ أَرخَصَ مِن هٰذا. هٰذِهِ الْأَسَعارُ غالیَةٌ.
ارزان‌تر از این می‌خواهم. این قیمت‌ها گران هستند.
- عِندَنا بِسِعْرِ ثَلاثِمِئَةٍ وَ خَمسینَ أَلْفَ تومان. تَفَضَّلی، اُنظُری.
(لباس‌هایی) با قیمت سیصد و پنجاه هزار تومان داریم. بفرمایید، نگاه کنید.

- أَیُّ لَونٍ عِندَکُم؟
چه رنگ‌هایی دارید؟
- أَبیَضُ وَ أَسوَدُ وَ أَزرَقُ وَ أَحمَرُ وَ أَصفَرُ وَ بَنَفسَجیٌّ.
سفید، مشکی، آبی، قرمز، زرد و بنفش.

- بِکَم تومان هٰذِهِ الْفَساتینُ؟
این پیراهن‌های زنانه چند تومان هستند؟
- تَبدَأُ الْأَسَعارُ مِن خَمْسِمِئَةِ أَلْفٍ إلیٰ سِتِّمِئَةِ أَلْفِ تومان.
قیمت‌ها از پانصد هزار تا ششصد هزار تومان شروع می‌شود.

- اَلْأَسْعارُ غالیَةٌ!
قیمت‌ها گران است!
- سَیِّدَتی، یَختَلِفُ السِّعرُ حَسَبَ النَّوعیّاتِ.
خانم، قیمت بسته به جنس (نوع کیفیت) متفاوت است.

اِعلَموا: اِسْمُ التَّفضیلِ

اسم تفضیل مفهوم برتری دارد و بر وزن «أَفْعَل» است.
اسم تفضیل معادل «صفت برتر» و «صفت برترین» در زبان فارسی است مثال:

کَبیر: بزرگ
أَکْبَر: بزرگ‌تر، بزرگ‌ترین
حَسَن: خوب
أحَسْنَ: خوب‌تر، خوب‌ترین
جَمیل: زیبا
أجَمْلَ: زیباتر، زیباترین

حَمیدٌ أَکبَرُ مِن سَعیدٍ.
حمید از سعید بزرگ‌تر است.

حَمیدَةُ أَصغَرُ مِن سَعیدَة.
حمیده از سعیده کوچک‌تر است.

حَمیدٌ أَکبَرُ طالِبٍ فِی الْمَدرَسَةِ.
حمید بزرگ‌ترین دانش‌آموز در مدرسه است.

حمیدَةُ أَصغَرُ طالِبَةٍ فِی الصَّفِّ.
حمیده کوچک‌ترین دانش‌آموز در کلاس است.

گاهی وزنِ اسم تفضیل، به این شکل‌ها می‌آید:

صفت ساده		اسم تفضیل	صفت برتر	صفت برترین
عالی	بلند	أَعْلیٰ	بلندتر	بلندترین
غالی	گران	أَغْلیٰ	گران‌تر	گران‌ترین
شَدید	سخت	أَشَدّ	سخت‌تر	سخت‌ترین
قَلیل	کم	أَقَلَّ	کمتر	کمترین

جَبَلُ دَماوَند أَعلیٰ جَبَلٍ فی إیران.

سِعْرُ بِطاقَةِ الطّائِرَةِ أَغلیٰ مِن سِعرِ بِطاقَةِ الْحافِلَةِ وَ الْقِطارِ.

أَحَبُّ النّاسِ، أَنفَعُ النّاسِ.

غالباً جمع اسم تفضیل بر وزن «أَفاعِل» است؛ مثال:

إذا مَلَکَ الأراذِلُ هَلَکَ الأفاضِلُ
هرگاه پست‌ترها به فرمانروایی برسند؛ برترها هلاک شوند. (امام علی)

(«أَراذِل» جمعِ «أَرْذَل» و «أَفاضِل» جمعِ «أَفْضَل» است).

یَعفُو الْأَکابِرُ عَنِ الْأَصاغِرِ.
بزرگ‌ترها، کوچک‌ترها را می‌بخشایند.

(«أَکابِر» جمعِ «أَکبَر» و «أَصاغِر» جمعِ «أَصغَر» است).

تَرجِمِ الْآیَةَ وَ الْأَحادیثَ، ثُمَّ ضَعْ خَطّاً تَحتَ اسْمِ التَّفضیلِ

1- ﴿... وَجَادِلۡهُم بِٱلَّتِی هِیَ أَحسَنُ إِنَّ رَبَّکَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِیلِهِ ...﴾_{اَلنحَّْل: 125}
و با آنان به بهترین شیوه به مجادله بپرداز؛ همانا پروردگار تو داناتر است به کسی که از راه او گمراه شده است.
اسم تفضیل: أَحسَنُ ، أَعلَمُ

2- لَیسَ شَیءٌ أَثقَلَ فِی الْمیزانِ مِنَ الْخُلُقِ الْحَسَنِ._{رَسولُ الله (ص)}
هیچ چیز در میزان (ترازوی اعمال) سنگین‌تر از خوش‌خُلقی نیست.
اسم تفضیل: أَثقَلَ

3- أَعدَلُ النّاسِ، مَن رَضِیَ لِلنّاسِ ما یَرضیٰ لِنَفْسِهِ. _{رَسولُ الله (ص)}
عادل‌ترین مردم کسی است که برای مردم همان را بپسندد که برای خودش می‌پسندد.
اسم تفضیل: أَعدَلُ

4- أَعْلَمُ النّاسِ، مَنْ جَمَعَ عِلْمَ النّاسِ إلیٰ عِلْمِهِ. _{رَسولُ الله (ص)}
داناترین مردم کسی است که دانش مردم را به دانش خود بیفزاید.
اسم تفضیل: أَعْلَمُ

5- أَحَبُّ عِبادِ اللهِ إلَی اللهِ، أَنفَعُهُم لِعِبادِهِ. _{رَسولُ الله (ص)}
محبوب‌ترین بندگان خدا نزد خدا، سودمندترینِ آنها برای بندگان اوست.
اسم تفضیل: أَحَبُّ، أَنفَعُ

6- أَفْضَلُ الْأَعمالِ الْکَسْبُ مِنَ الْحَلالِ. _{رَسولُ الله (ص)}
برترین کارها، به دست آوردن روزی حلال است.
اسم تفضیل: أَفْضَلُ

7- أَطیَبُ الْکَسبِ، عَمَلُ الرَّجُلِ بِیَدِهِ. _{رَسولُ الله (ص)}
پاکیزه‌ترین و بهترین درآمد، کارِ دستِ خودِ انسان است.
اسم تفضیل: أَطیَبُ

8- أَفْضَلُ الصَّدَقَةِ، صَدَقَةُ اللِّسانِ. _{رَسولُ الله (ص)}
برترین صدقه، صدقه‌ی زبان است (گفتن سخن خوب و حق).
اسم تفضیل: أَفْضَلُ

9- أَشجَعُ النّاسِ مَنْ غَلَبَ هَواهُ. _{رَسولُ الله (ص)}
شجاع‌ترین مردم کسی است که بر هوای نفس خود غلبه کند.
اسم تفضیل: أَشجَعُ

10- لا سوءَ أَسوَأ مَنْ الْکَذِبِ. _{اَلْإمامُ عَلیٌّ (ع)}
هیچ بدی‌ای بدتر از دروغ نیست.
اسم تفضیل: أَسوَأُ

اَلتَّمارین

أَیُّ کَلِمَةٍ مِنَ الْکَلِماتِ الْجَدیدةِ لِلدَّرسِ تُناسِبُ التَّوضیحاتِ التّالیَةَ؟

1- مَجموعَةٌ مِنَ الْمَظاهِرِ الْعِلمیَّةِ وَ الْأَدَبیَّةِ وَ الْفَنّیَّةِ، وَ الِاجْتِماعیَّةِ: حَضارَة / حَضارات
مجموعه‌ای از جلوه‌های علمی، ادبی، هنری و اجتماعی: تمدّن / تمدّن‌ها

2- آلَةٌ یُعرَفُ بِها مِقدارَ وَزنِ الْأَشیاءِ وَ الْبَضائع: مِیزان
وسیله‌ای که با آن وزن اشیا و کالاها مشخص می‌شود: تراز / ترازو

3- حَیَوانٌ مَعروفٌ فِی الْقَریَةِ یَأکُلُ الْعَلَفَ: شاة
حیوانی شناخته‌شده در روستا که علف می‌خورد: گوسفند

4- مُنتَجاتٌ وَ مَحاصیلُ مِنَ اللَّبَنِ: أَلْبان
محصول‌ها و تولیداتی که از شیر به دست می‌آیند: فرآورده‌های شیری

5- تُصْنَعُ مِنهُ الْمَلابِسُ: صوف
لباس‌ها از آن ساخته می‌شوند: پشم

6- قیمَةُ الْبِضاعَةِ: سِعر
قیمت کالا / ارزش جنس: قیمت

7- عَشْرُ مِئاتٍ: أَلْف
ده تا صد تا: هزار

اُکتُبِ الْعَمَلیّاتِ الْحِسابیَّةَ التّالیَةَ کَالْمِثالِ:

1- عَشَرَةٌ زائِدُ أَرْبَعَةٍ یُساوی أَرْبَعَةَ عَشَرَ. $4 + 10 = 14$

2- أَربَعونَ ناقِصُ عَشَرَةٍ یُساوی ثَلاثینَ. $40-10 = 30$

3- مِئَةٌ تَقسیمٌ عَلَی اثْنَیْنِ یُساوی خَمْسینَ. $100 ÷ 2 = 50$

4- ثَمانیَةٌ فی ثَلاثَةٍ یُساوی أَربَعَةً وَ عِشْرینَ. $8 × 3 = 24$

5- ثَلاثونَ زائِدُ سَبعَةَ عَشَرَ یُساوی سَبعَةً وَ أَربَعینَ. $30 + 17 = 47$

6- سِتَّةٌ وَ سَبعونَ ناقِصُ أَحَدَعَشَرَ یُساوی خَمْسَةً وَ سِتّینَ. $76 - 11 = 65$

تَرْجِمِ الَْأَفعالَ وَ الْمَصادِرَ التّالیَةَ.

اَلْماضی	اَلْمُضارِع	اَلْأَمْرُ وَ النَّهْیُ	اَلْمَصْدَر
أَحْسَنَ: نیکی کرد	یُحْسِنُ: نیکی می‌کند	أَحْسِنْ: نیکی کن	إحْسان: نیکی کردن
اِقتَرَبَ: نزدیک شد	لا یَقتَرِبُ: نزدیک نمی‌شود	لا تَقتَرِبْ: نزدیک نشو	اِقْتِراب: نزدیک شدن
اِنکَسَرَ: شکست	سَیَنکَسِرُ: شکسته خواهد شد	لا تَنکَسِرْ: شکسته نشو	اِنکِسار: شکسته شدن
اسِْتغَفَر:َ آمرزش خواست	یَسْتَغفِرُ: آمرزش می‌خواهد	اِسْتَغفِرْ: آمرزش بخواه	اِسْتِغفار: آمرزش خواستن
ما سافَرَ: سفر نکرد	لا یُسافِرُ: سفر نمی‌کند	سافِرْ: سفر کن	مُسافَرَة: سفر کردن
تَعَلَّمَ: یاد گرفت	یَتَعَلَّمَ: یاد می‌گیرد	تَعَلَّمْ: یاد بگیر	تَعَلُّم: یاد گرفتن
تَبادَلَ: عوض کرد	یَتَبادَلُ: عوض می‌کند	لا تَتَبادَلْ: عوض نکن	تَبادُل: عوض کردن
عَلَّمَ: آموزش داد	سَوْفَ یُعَلِّمُ: آموزش خواهد داد	عَلِّمْ: آموزش بده	تَعْلیم: آموزش دادن

- اِسْتَخْرِجْ خَمْسَةَ أَسْماءِ تَفضیلٍ مِنْ دُعاءِ الِافْتِتاحِ.

1- أرحم الراحمین: مهربان‌ترین مهربانان
2- أشد المعاقبین: سخت‌ترین کیفرکنندگان
3- أعظم المتجبرین: بزرگ‌ترین متکبران
4- أسمع: شنواترین
5- أغفر: آمرزنده‌تر

- اِبْحَثْ عَنْ آیاتٍ أَو أَحادیثَ أَو نَصٍّ حَوْلَ أَهَمّیَّةِ زِراعَةِ الَْأَشجارِ.

﴿أَفَرَأَیْتُمْ مَا تَحْرُثُونَ أَ أَنْتُمْ تَزْرَعُونَهُ أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ﴾ _{اَلواقِعَة: 63 و 64}