درسنامه آموزشی تفکر و سبک زندگی کلاس هفتم
فعالیت 13: سراب

حواس پنجگانه یکی از ابزارهای کسب آگاهی و شناخت انسان بهشمار میآیند. ورود اطّلاعات به مغز از طریق حواس پنجگانه انجام میگیرد. مغز انسان، اطّلاعات را پردازش و نتایج آنرا در خود ذخیره میکند و به این صورت یادگیری اتّفاق میافتد؛ امّا واقعیتها و حقایقی وجود دارند که بهوسیلهی حواس پنجگانه از آنها آگاه نمیشویم. پس چگونه میتوان این واقعیتها و حقایق را شناخت؟ در این درس شما با انجام فعّالیتهای یادگیری پیشبینی شده یکی از موانع شناخت را بررسی و راههایی برای غلبه بر آن پیدا خواهید کرد.
گفتگو کنید (صفحهی 65 کتاب درسی)
پس از انجام آزمایش شکست نور به سؤالات زیر پاسخ دهید.
- سه نمونه از خطای بینایی را بیان کنید.
- آیا حواس دیگر انسان نیز دچار خطا میشوند؟ در صورت پاسخ مثبت، مثال بزنید.
- حواس ما چگونه کار میکنند؟ آنرا با رسم شکل نشان دهید.
- با توجّه به شکلی که رسم کردید، این خطا چگونه و در کجا اتّفاق میافتد؟ آیا واقعاً حواس خطا میکنند؟ اصولاً چیزی بهعنوان خطای حواس داریم؟ چرا؟
- آیا این خطا حاصل اندیشهی ماست یا نقص در حواس ماست؟
- آیا در تفسیر شنیدهها (صداها، سخنان) نیز خطایی رخ میدهد؟ چگونه؟ با مثال توضیح دهید.
- راههای جبران خطای تفسیر حواس چیست؟
فعالیت تکمیلی در کلاس (صفحهی 66 کتاب درسی)
افراد مختلف در مواجهه با یک موقعیت، مانند تماشای یک فیلم، دیدن وقایع و حوادث، شنیدن و خواندن سخنان دیگران و آنچه بهوسیلهی حواس پنجگانه دریافت میشود، ادراکات متفاوتی دارند. اینکه این ادراک تا چه حد درست یا نادرست است، نیاز به استفاده از معیار دارد. در تفسیر خواندهها، شنیدهها، مشاهدات و هر آنچه حس میکنیم، چه معیارهایی را برای بررسی درستی و نادرستی باید بهکار بگیریم؟
واقعیتها و حقایقی وجود دارند که بهوسیلهی حواس پنجگانه از آنها آگاه نمیشویم. چند مورد نام ببرید. چگونه میتوان دربارهی آنها شناخت پیدا کرد؟
فعالیت در خانه (صفحهی 67 کتاب درسی)
در صورتیکه تصاویری دربارهی خطای حواس دارید، در پیرابند زیر بچسبانید.