درسنامه آموزشی فصل اول ریاضی کلاس هشتم
درس 3: جمع و تفریق عددهای گویا
فعّالیت (صفحهٔ 10 کتاب درسی)
1- با توجه به درس سال گذشته برای حرکتهای روی محور، یک جمع عددهای صحیح بنویسید.
$(+3)+(-5)=-2$

$(-2)+(-3)=-5$

2- با توجه به سؤال 1، برای هر حرکت روی محور، عددی متناظر بنویسید.




3- برای محورهای زیر مانند نمونه، یک جمع با عددهای گویا بنویسید.
$(+\frac{3}{2})+(-\frac{6}{2})=(-\frac{3}{2})$

$(-\frac{3}{2})+(+\frac{7}{2})=+2$

$(+\frac{5}{3})+(-\frac{9}{3})=-\frac{4}{3}$

$(-\frac{3}{4})+(-\frac{3}{4})=-\frac{6}{4}$

$(-\frac{9}{4})+(+\frac{20}{4})=+\frac{11}{4}$

$(+\frac{4}{3})+(+\frac{5}{3})=+3$

4- عبارتهای زیر را مانند نمونه به صورت جمع دو عدد گویا بنویسید.
$-\frac{5}{8}-(-\frac{7}{8})=-\frac{5}{8}+(-(-\frac{7}{8}))=-\frac{5}{8}+\frac{7}{8}$
$\frac{5}{8}+(-\frac{7}{8})$$\frac{5}{8}-\frac{7}{8}=$
$\frac{3}{5}+(-\frac{4}{5})$$\frac{3}{5}-\frac{4}{5}=$
$-\frac{3}{5}+(-\frac{4}{5})$$-\frac{3}{5}-(+\frac{4}{5})=$
$\frac{5}{10}+(-\frac{85}{100})$$0/5-0/85=$
$(-\frac{23}{10})+(-\frac{58}{10})$$-2/3-5/8=$
$(-\frac{123}{10})+(+\frac{7}{1})$$-12/3-(-7)=$
$\frac{25}{1}+(-\frac{184}{10})$$25-18/4=$
5- مانند نمونه، عددها را ابتدا به طور تقریبی به نزدیکترین عدد صحیح گرد کنید؛ سپس،حاصل عبارت را به دست آورید.
$+3$$-18-(-8)+13=-18+8+13=$$-17/9-(-8/001)+12/87\simeq $
$-2+2-3=-3$$-1\frac{14}{15}+2\frac{1}{17}-3\frac{2}{19}\simeq $
کار در کلاس (صفحهٔ 11 کتاب درسی)
به کمک محور، حاصل عبارتهای زیر را به دست آورید. ابتدا تفریقها را به صورت جمع بنویسید.
$(-\frac{4}{3})+(-\frac{5}{3})=-3$$-\frac{4}{3}-(+\frac{5}{3})=$

$-\frac{2}{5}$$(+\frac{7}{5})+(-\frac{9}{5})=$

$(-\frac{3}{2})+(+\frac{5}{2})=+1$$-\frac{3}{2}-(-\frac{5}{2})=$

فعّالیت (صفحهٔ 12 کتاب درسی)
1- برای هرکدام از محورها یک تساوی جمع بنویسید.
$\frac{5}{3}$$\frac{1}{3}+\frac{4}{3}=$

$\frac{1}{4}+\frac{-3}{4}=\frac{-2}{4}$

حاصل عبارت روبه رو را به دست آورید و با حاصل جمع بالا مقایسه کنید. یکسان است.
$-\frac{2}{4}$$\frac{1+(-3)}{4}=$
با توجه به تساویهای زیر، توضیح دهید که چگونه میتوانیم حاصل جمع و تفریق دو عدد گویا را با استفاده از جمع و تفریق دو عدد صحیح به دست آوریم.
$=-\frac{1}{5}$$-\frac{3}{5}+\frac{2}{5}=\frac{-3+2}{5}$
$=+\frac{1}{7}$$-\frac{3}{7}-(-\frac{4}{7})=\frac{-3-(-4)}{7}=\frac{-3+4}{7}$
2- مانند نمونه، ابتدا مخرجها را یکی کنید؛ سپس، جمع و تفریقها را انجام دهید.
$\frac{5}{7}-\frac{3}{4}=\frac{20}{28}-\frac{21}{28}=\frac{20-21}{28}=-\frac{1}{28}$
$\frac{13}{5}$$\frac{6}{5}+\frac{7}{5}=$
$-\frac{9}{12}+\frac{8}{12}=-\frac{1}{12}$$-\frac{3}{4}+\frac{2}{3}=$
$-\frac{3}{6}-\frac{2}{6}=-\frac{5}{6}$$-\frac{1}{2}-\frac{1}{3}=$
$-\frac{2}{5}+\frac{2}{3}=-\frac{6}{15}+\frac{10}{15}=+\frac{4}{15}$$-\frac{2}{5}+\frac{2}{3}=$
کار در کلاس (صفحهٔ 12 کتاب درسی)
1- مانند نمونه، حاصل هر یک از عبارتها را به دست آورید.
$(+\frac{7}{9})+(-\frac{4}{9})=\frac{7-4}{9}=\frac{3}{9}=\frac{1}{3}$
$-\frac{7}{9}+\frac{4}{9}=-\frac{3}{9}$$(-\frac{7}{9})-(-\frac{4}{9})=$
$+\frac{2}{11}$$(-\frac{6}{11})+(+\frac{8}{11})=$
$-\frac{6}{11}-\frac{8}{11}=-\frac{14}{11}$$(-\frac{6}{11})-(+\frac{8}{11})=$
$-\frac{14}{11}$$-\frac{6}{11}-\frac{8}{11}=$
$-\frac{42}{25}$$(-\frac{6}{5})+(-\frac{12}{25})=\frac{-30-12}{25}=$
$+\frac{3}{9}$$\frac{7}{9}-\frac{4}{9}=$
$-\frac{4}{7}+\frac{5}{9}=-\frac{36}{63}+\frac{35}{63}=-\frac{1}{63}$$(-\frac{4}{7})-(-\frac{5}{9})=$
$\frac{0}{5}=0$$-\frac{4}{5}+\frac{4}{5}=$
$-\frac{6}{8}-\frac{15}{8}=-\frac{21}{8}$$-\frac{3}{4}-\frac{15}{8}=$
2- حاصل عبارتهای زیر را به دست آورید.
$\frac{28}{7}+\frac{3}{7}=\frac{31}{7}$$4+\frac{3}{7}=$
$\frac{28}{7}-\frac{3}{7}=\frac{25}{7}$$4+(-\frac{3}{7})=$
$-\frac{28}{7}-\frac{3}{7}=-\frac{31}{7}$$-4+(-\frac{3}{7})=$
$-\frac{28}{7}+\frac{3}{7}=-\frac{25}{7}$$-4+\frac{3}{7}=$
$\frac{28}{7}-\frac{3}{7}=\frac{25}{7}$$4-\frac{3}{7}=$
$-\frac{28}{7}-\frac{3}{7}=-\frac{31}{7}$$-4-\frac{3}{7}=$
حالا مانند نمونه، هر عدد مخلوط را به صورت دو عدد صحیح و کسری درآورید و با هم جمع کنید.
$=-\frac{4}{2}-\frac{1}{2}=-\frac{5}{2}$$-2\frac{1}{2}=-2+(-\frac{1}{2})$
$-3+(-\frac{3}{4})=-\frac{12}{4}-\frac{3}{4}=-\frac{15}{4}$$-3\frac{3}{4}=$
$+4+(+\frac{1}{3})=+\frac{12}{3}+\frac{1}{3}=+\frac{13}{3}$$+4\frac{1}{3}=$
تمرین (صفحهٔ 13 کتاب درسی)
1- حاصل عبارتها را به دست آورید.
$-\frac{4}{15}+\frac{12}{15}=+\frac{8}{15}$$-\frac{4}{15}+\frac{4}{5}=$
$-\frac{9}{24}-\frac{10}{24}=-\frac{19}{24}$$-\frac{3}{8}-\frac{5}{12}=$
$-\frac{6}{3}-\frac{5}{3}=-\frac{11}{3}$$-2-\frac{5}{3}=$
$-\frac{10}{5}+\frac{3}{5}=-\frac{7}{5}$$-2+\frac{3}{5}=$
$-\frac{5}{2}+\frac{10}{3}=-\frac{15}{6}+\frac{20}{6}=+\frac{5}{6}$$-2\frac{1}{2}+3\frac{1}{3}=$
$-\frac{21}{5}-\frac{5}{2}=-\frac{42}{10}-\frac{25}{10}=-\frac{67}{10}$$-4\frac{1}{5}-2\frac{1}{2}=$
$\frac{22}{3}-\frac{41}{4}=\frac{88}{12}-\frac{123}{12}=-\frac{35}{12}$$7\frac{1}{3}-10\frac{1}{4}=$
2- حاصل عبارتها را به دست آورید.
$\left\{ \begin{matrix}-25+75=+50\begin{matrix}{} & {} & {} \\\end{matrix} \\-0/25+0/75=+0/50 \\\end{matrix} \right.$
$\left\{ \begin{matrix}-9+3=-6\begin{matrix}{} & {} & {} \\\end{matrix} \\-0/9+0/3=-0/6 \\\end{matrix} \right.$
$\left\{ \begin{matrix}7-12=-5\begin{matrix}{} & {} & {} \\\end{matrix} \\0/7-1/2=-0/5 \\\end{matrix} \right.$
بین این تساویها چه رابطهای میبینید؟
حاصل دو عدد گویا را میتوان همانند دو عدد صحیح بدست آورد.
3- حاصل عبارتهای زیر را به دست آورید.
$-2/6$$12/8-15/4=$
$-17/8$$-25+7/2=$
$-7/8$$-4/1-3/7=$
4- به کمک الگویابی، جاهای خالی شکل را پر کنید.
الگو: حاصل جمع هر دو عدد پایین مساوی است با عدد بالا
