درسنامه آموزشی کار و فناوری کلاس ششم
درس 6: کار با چوب و فلز (ساخت آویز)
موارد و ابزارهای لازم

| ردیف | مواد لازم | مقدار | جلسهی اول | جلسهی دوم | جلسهی سوم |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | تختهی سه لایی | یک قطعهی کوچک | + | + | |
| 2 | سیم مفتول با قطر 1 میلیمتر | 50 سانتیمتر | + | + | |
| 3 | کاغذ کارین | 1 برگ | |||
| 4 | کاغذ ${{A}_{4}}$ | 1 برگ | |||
| 5 | سنبادهی شمارهی 120 | به مقدار کافی | + | ||
| 6 | کمان ارّه | 1 عدد | + | ||
| 7 | تیغهی کمان ارّه (دو صفر) | به تعداد لازم | + | ||
| 8 | صابون | ا تکه | + | ||
| 9 | کمان جمعکن | 1 عدد | + | ||
| 10 | چکش | 1 عدد | + | ||
| 11 | سیمچین | 1 عدد | + | ||
| 12 | دمباریک | 1 عدد | + | ||
| 13 | تختهی چوبی | 1 قطعه | + | ||
| 14 | میخ | 1 عدد | + | ||
| 15 | آچار مشتی | ا عدد | + | ||
| 16 | مداد | 1 عدد | + | + | |
| 17 | دستکش | 1 جفت | + | + |
جلسهی اوّل: انتخاب و انتقال طرح
کاربردهای چوب و فلز
به وسایل اطراف خود نگاه کنید. چه وسایلی از چوب یا فلز یا از ترکیب آنها ساخته شدهاند؟ امروزه چوب و فلز کاربرد زیادی در زندگی ما دارند. وسایل زیادی از این دو مادّه ساخته میشوند. در واقع میتوان گفت بدون آنها، بسیاری از تولیدات با مشکل مواجه میشوند. در تصاویر زیر نمونههایی از این وسایل را مشاهده میکنید.
|
|
|
|
|
|
گفتوگوی کلاسی (صفحه 57 کتاب درسی)
الف) به نظر شما با استفاده از چوب چه وسایل دیگری میتوان ساخت؟
ب) برای ساخت یک وسیلهی چوبی مثل میز، چه فعّالیتهایی باید انجام شود؟
آویز
شما با استفاده از چوب و سایر وسایل ساده میتوانید تابلوهای زیبا، قاشق و چنگال چوبی، جاکلیدی و... درست کنید و به اقتصاد خانواده کمک نمایید. حتّی میتوانید وسایل دستساز خود را به دوستانتان هدیه بدهید. آویز یک وسیلهی زیبا و تزیینی است که کاربردهای گوناگونی دارد. در تصاویر زیر میتوانید چند کاربرد آنرا مشاهده کنید.

در این درس یاد میگیریم که چگونه به سادگی و با استفاده از چوب و مفتول فلزی، یک آویز زیبا درست کنیم.
گفتوگوی کلاسی (صفحه 58 کتاب درسی)
به نظر شما آویز چه کاربردهای دیگری دارد؟
انتخاب طرح
برای ساخت آویز، ابتدا طرحی ساده رسم میکنیم. میتوانیم از طرحهای آماده نیز استفاده کنیم. سپس با استفاده از کاغذ کاربن، طرح را روی چوب منتقل میکنیم و دور آن را برش میزنیم.
فیلم آموزشی زیر را مشاهده کنید و سپس فعّالیتهای کلاسی را انجام دهید:
فعالیت کلاسی (صفحه 59 کتاب درسی)
الف) با توجّه به مطالبی که از طریق مشاهدهی فیلم فرا گرفتید، با دوستان خود در گروه مشورت کنید و در ارتباط با تصاویر زیر، نام هر یک از مهارتهای کار با چوب را بنویسید.
|
|
|
|
ب) با مشورت با هم گروهیهای خود، چند نمونه طرح ساده برای آویز، بر روی کاغذ رسم کنید.
نمونهی طرحهای بیشتری را میتوانید در پوشهی زیر مشاهده کنید:
میتوانید یکی از طرحهای این پوشه را انتخاب و آنرا چاپ کنید تا برای انتقال بر روی چوب آماده شود.
فعالیت غیر کلاسی (صفحه 61 کتاب درسی)
در مورد مهارتهای کار با چوب، تحقیق کنید و اطّلاعاتی گردآوری نمایید. سپس مطالب خود را در برنامهی واژهپرداز تایپ کنید و جلسهی بعد با خود به کلاس بیاورید.
جلسهی دوم: برش و سنبادهکاری چوب
در این جلسه میخواهیم اطراف طرحی را که روی چوب کشیدهایم، برش بزنیم. سپس برای اینکه اطراف قطعهی برش خورده، صافتر شود و لبههای تیز چوب از بین برود، لبههای آنرا سنباده میزنیم.
برای یادگیری برش و سنبادهکاری چوب، فیلم زیر را مشاهده کنید:
گفتوگوی کلاسی (صفحه 66 کتاب درسی)
با توجّه به تصاویر مهارتهای کار با چوب (صفحهی 59) راجع به اینکه کدامیک از مهارتهای کار با چوب را در کارهای عملی انجام دادید، در کلاس گفتوگو کنید.
فعالیت غیر کلاسی (صفحه 66 کتاب درسی)
الف) قطعهی چوبی ساخته شده را رنگآمیزی و تزیین کنید و آنرا جلسهی بعد به کلاس بیاورید.
ب) با کمک و راهنمایی معلّم خود، فعّالیتهای صفحهی 72 را انجام دهید.
جلسهی سوم: ساخت زنجیر آویز
در جلسات گذشته، پس از انتخاب طرح مورد نظر خود، قطعهای چوبی را برش زدیم، سنبادهکاری کردیم و تزیین نمودیم. در تصاویر زیر، نمونههایی از قطعات چوبی آماده شده برای ساخت آویز را مشاهده میکنید.

در این جلسه یاد میگیریم با استفاده از سیم فلزّی، حلقههایی درست کنیم و سپس با اتّصال حلقهها به یکدیگر، یک زنجیر بسازیم. با سوراخ کردن قطعهی چوبی، زنجیر را به آن متّصل میکنیم تا آویز کامل شود.
فیلم زیر را مشاهده کنید، سپس فعّالیت کلاسی و کارهای عملی را انجام دهید.
فعالیت کلاسی (صفحه 68 کتاب درسی)
با توجّه به مطالبی که از طریق مشاهدهی فیلم فرا گرفتید، با دوستان خود در گروه مشورت کنید و در ارتباط با تصاویر زیر، نام هر یک از مهارتهای کار با فلز را بنویسید.
|
|
|
گفتوگوی کلاسی (صفحه 68 کتاب درسی)
با توجّه به تصویر زیر، در مورد روش تغییر شکل حلقههای زنجیر در کلاس گفتوگو کنید.

حلقهی اتصال
برای اینکه بتوانیم زنجیر را به وسایل مورد نظر خودمان متصل کنیم، باید یک حلقهی اتصال برای آن بسازیم. این حلقه را از سایر حلقههای زنجیر بزرگتر میسازیم و آنرا طوری طراحی میکنیم که بتوانیم بهراحتی به زنجیر یا به وسایل خود متّصل یا از آنها جدا کنیم.
اتّصال زنجیر به قطعهی چوبی
حالا که زنجیر را بهطور کامل ساختهایم و قطعهی چوبی را هم آماده و تزیین کردهایم، میخواهیم آنها را به یکدیگر وصل کنیم. برای این کار، صفحهی چوبی را سوراخ میکنیم تا زنجیر را از آن رد کنیم.
فعالیت غیر کلاسی (صفحه 71 کتاب درسی)
نمونبرگ گزارش درس ساخت آویز را در برنامهی واژهپرداز کامل کنید.
جلسهی چهارم: آشنایی با مشاغل مربوط به چوب و فلز
ابتدا یکی از مشاغل مربوط به کار با چوب و فلز را از لیست مشاغل موجود در پروندهی زیر انتخاب کنید:
سپس با توجّه به شغلی که انتخاب کردهاید، اطّلاعاتی جمعآوری نمایید. این اطّلاعات شامل موارد زیر میشود:
- عنوان شغل
- معرّفی شغل
- وظایف کسی که این شغل را برعهده دارد.
- مکان فعّالیت آن
- تواناییهای لازم برای انجام دادن آن
- مهارتهای لازم برای انجام دادن آن
- فایدههای آن
- چند شغل دیگر مرتبط با آن
اطّلاعات خود را در نمون برگ اطّلاعات شغلی موجود در لوح فشرده، وارد کنید. سپس آنرا ذخیره کنید و با خود به کلاس بیاورید.
* توجه کنید که فعّالیتهای این صفحه، قبلاً بهعنوان فعّالیت غیر کلاسی انجام شده و در این جلسه، دانشآموزان باید اطّلاعات جمعآوری شده را در کلاس گزارش دهند.














































