معامله‌ی ناعادلانه: داد و ستدی که ارزش کالاهای مبادله‌شده در آن برابر یا منصفانه نباشد.

داد و ستدی که ارزش کالاهای مبادله شده در آن برابر یا منصفانه نباشد

ارزش واقعی کالا را چگونه بسنجیم؟

هر چیزی که با آن داد و ستد می‌کنیم، یک ارزش دارد. این ارزش می‌تواند از روی کاربردی بودن، کمیابی یا حتی زحمتی که برای به دست آوردنش کشیده‌ایم، اندازه‌گیری شود. گاهی ما ارزش یک کالا را دست‌کم می‌گیریم و گاهی آن را بیش از حد واقعی نشان می‌دهیم. مثلاً اگر توپِ جدیدت را با خودکاری کهنه عوض کنی، به نظر می‌رسد که ارزشِ توپ بسیار بیشتر از خودکار است؛ مگر اینکه آن خودکار یک خودکارِ ویژه و خوش‌نویس باشد. در یک معاملهٔ ناعادلانه، یکی از طرفین یا از ناآگاهیِ دیگری سوءاستفاده می‌کند یا ارزشِ واقعیِ کالا را نمی‌داند.

یک مثالِ روزمره از زندگیِ مدرسه

فرض کن در زنگِ تفریح، دوستت یک ساندویچِ خوش‌مزه با خودش آورده و تو یک پاکتِ چیپس داری. او پیشنهاد می‌دهد که ساندویچ را با چیپس عوض کند. اگر ساندویچ تازه و بزرگ باشد و چیپس نصفه‌نصفه، این معامله به نفعِ اوست. شاید او از این موضوع خبر داشته باشد و از علاقهٔ تو به ساندویچ سوءاستفاده کند. اینجا پای یک معاملهٔ ناعادلانه به میان می‌آید. در چنین شرایطی، بهتر است پیش از هر داد و ستدی، ارزشِ هر دو کالا را با هم مقایسه کنی. از خودت بپرس: «آیا چیزی که می‌دهم، به اندازهٔ چیزی است که می‌گیرم؟» اگر پاسخ‌ت منفی است، می‌توانی پیشنهادِ دیگری بدهی یا اصلاً معامله را انجام ندهی.

سه پرسش و پاسخِ چالشی دربارهٔ معاملهٔ ناعادلانه