جای مخصوص زباله: هر چیزی جای خودش، حتی زباله!
جای مخصوص زباله کجاست و چرا باید باشد؟
حتماً دیدهاید که در راهروی مدرسه، چند سطل رنگی گذاشتهاند. یکی زرد، یکی آبی و یکی سبز. یا در آشپزخانهٔ خانهتان، یک سطل کوچک برای پوست میوه و یک سطل دیگر برای بقیهٔ زبالهها. به این سطلها میگویند «جای مخصوص زباله». یعنی هر نوع زباله باید در سطل خودش برود. این کار دو فایدهٔ بزرگ دارد: اول اینکه محیط مدرسه، خیابان و خانه تمیز میماند. دوم اینکه زبالههای خشک و تر از هم جدا میشوند تا بتوان دوباره از بعضی از آنها استفاده کرد (مثل کاغذ، قوطی نوشابه یا بطری).
اگر هر زبالهای را هر جایی بیندازیم، حیاط مدرسه پر از پوست خیار و برگ کاهو میشود، بوی بد میگیرد، حشرات میآیند و کسی دوست ندارد آنجا بازی کند. پس «جای مخصوص زباله» یعنی احترام به خودمان و دیگران.
در زندگی روزمرهٔ ما چه مثالهایی دارد؟
فرض کنید زنگ تفریح تمام شده و شما یک ته بطری نوشابه و یک پوست پرتقال در دست دارید. در حیاط مدرسه، دو سطل زباله گذاشتهاند: یکی با برچسب «زبالهٔ خشک» (کاغذ، پلاستیک، شیشه) و یکی با برچسب «زبالهٔ تر» (پوست میوه، تفالهٔ چای، خوراکی مانده). اگر هر دو را در یک سطل بیندازید، کاغذها خیس و کثیف میشوند و دیگر نمیشود آنها را بازیافت کرد. اما اگر هر کدام را در جای خودش بریزید، هم مدرسه تمیزتر است، هم به محیط زیست کمک کردهاید.
در خانه نیز گاهی مادر یا پدرتان از شما میخواهند که زبالهٔ خشک و تر را جدا کنید. شاید در بالکن یا گوشهٔ حیاط، دو سطل کنار هم گذاشته باشند. این کار فقط ۵ دقیقه از وقت شما میگیرد، اما نتیجه اش یک ماه زندگی در محیطی بدون بو و آلودگی است.
| رفتار ما | نتیجه برای محیط | احساس ما | |||
|---|---|---|---|---|---|
| ریختن زباله در سطل تعیینشده | مدرسه و خیابان تمیز، بازیافت آسان | افتخار و آرامش | انداختن زباله روی زمین یا در سطل اشتباه | کثیفی، بو، حشرات، ضرر به درختان | ناراحتی و شرمندگی |
سه پرسش چالشی با پاسخ ساده
پرسش ۱: اگر سطل زباله نزدیک نباشد، چه کار کنیم؟
پاسخ: زباله را تا رسیدن به اولین سطل در جیب یا کیسهٔ کوچک خود نگه دارید. مثلاً وقتی در بوستان هستید، پوست شکلات را در جیب کاپشن بگذارید و بعد بیندازید در سطل. این کار نشانهٔ بزرگ شدن شماست.
پرسش ۲: چرا بعضی سطلها رنگی هستند؟
پاسخ: رنگها به ما کمک میکنند سریع تصمیم بگیریم. مثلاً زرد برای پلاستیک و فلز، آبی برای کاغذ و مقوا، سبز برای زبالهٔ تر. این کار مثل چراغ راهنمایی است: هر رنگی پیام خودش را دارد.
پرسش ۳: اگر زبالهٔ تر را در سطل خشک بیندازم، چه میشود؟
پاسخ: تمام کاغذها و بطریهای آن سطل کثیف و غیرقابل بازیافت میشوند. کارگرانی که زباله را جمع میکنند مجبورند دوباره همه را جدا کنند که کار سختی است. پس سعی کنید از اول درست بیندازید.
نکتهٔ آخر:
رعایت «جای مخصوص زباله» یک عادت کوچک اما ارزشمند است. از همین امروز میتوانید در کلاس، خانه یا اتوبوس، زباله را فقط در سطل مخصوص آن بیندازید. وقتی دیگران میبینند که شما همیشه جای درست را انتخاب میکنید، آنها هم تشویق میشوند مثل شما رفتار کنند. به این میگویند مسئولیتپذیری اجتماعی. پس بیایید همه با هم محیطی تمیزتر و سالمتر بسازیم.
محل تعیینشده برای زبالهحفظ پاکیزگیجدا کردن زبالهٔ خشک و تر