این فصل به بررسی چرخه‌های طبیعی، منابع انرژی و نقش انسان در حفظ یا برهم زدن تعادل محیط زیست می‌پردازد. 1. چرخه‌های طبیعی چرخه کربن: مصرف CO₂ در فتوسنتز گیاهان. تولید CO₂ در تنفس جانداران و سوختن سوخت‌های فسیلی. چرخه‌ها باعث حفظ تعادل در طبیعت می‌شوند. برهم خوردن چرخه‌ها → افزایش گازهای گلخانه‌ای و گرم شدن زمین. 2. سوخت‌های فسیلی انواع: زغال‌سنگ، نفت خام، گاز طبیعی. طی میلیون‌ها سال از بقایای جانداران تشکیل شده‌اند. سوختن آن‌ها مقدار زیادی CO₂ وارد هوا می‌کند. مصرف بی‌رویه → آلودگی هوا، تغییرات اقلیمی. 3. اثرات انسانی بر محیط زیست گرم شدن زمین: تغییر الگوهای بارندگی، کاهش محصولات کشاورزی، افزایش آفات. نمونه‌ها: شکوفه دادن زودهنگام درختان در زمستان و خطر سرمازدگی آن‌ها. پیامدها: تهدید امنیت غذایی، افزایش بلایای طبیعی. 4. هدف آموزشی این فصل درک ارتباط انسان با طبیعت و چرخه‌های حیاتی. تأکید بر مدیریت منابع و کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی. پیام اصلی: برای داشتن محیطی بهتر باید تعادل چرخه‌های طبیعی حفظ شود.