بمباران شیمیایی سردشت نقش کمک‌های تسلیحاتی برخی کشورهای اروپایی در فاجعه‌ای انسانی در هفتم تیرماه سال ۱۳۶۶، شهر بی‌دفاع سردشت در استان آذربایجان غربی، هدف بمباران شیمیایی رژیم بعث عراق قرار گرفت. این حمله که با استفاده از بمب‌های حاوی گاز خردل انجام شد، منجر به کشته شدن بیش از ۱۱۰…
پتروشیمی؛ سفری از نفت خام تا زندگی روزمره نگاهی به چگونگی تبدیل نفت و گاز به مواد شیمیایی و محصولات صنعتی با ارزش افزوده بیشتر چکیده: صنعت پتروشیمی، نفت و گاز را به مواد شیمیایی گوناگون تبدیل می‌کند. این مواد، پایه‌ساز بسیاری از کالاهای کاربردی مانند پلاستیک، کودهای کشاورزی و پارچه هستند.…
مواد شیمیایی و سمّی آشنایی با مواد خطرناک پیرامون ما و راه‌های محافظت از خود و محیط زیست چکیده: در زندگی روزمره با مواد شیمیایی گوناگونی سر و کار داریم. برخی از این مواد برای جانداران و طبیعت بی‌خطرند، اما گروهی دیگر سمّی هستند و می‌توانند آسیب‌های جدی وارد کنند. شناخت این مواد،…
کود شیمیایی: مواد ساخته‌شده توسط انسان که خاک را تقویت و گیاهان را قوی می‌کند آشنایی با کودهای شیمیایی، انواع آن، نحوه استفاده و تأثیر بر رشد گیاهان خلاصه: کود شیمیایی، ماده‌ای ساخته دست انسان است که مواد مغذی مورد نیاز خاک را تأمین می‌کند. در این مقاله می‌آموزیم که چرا گیاهان…
صنایع شیمیایی: سفری از مواد خام تا محصولات آشنا کارخانه‌ها با علم شیمی مواد اولیه را به شوینده، دارو، پلاستیک و پارافین تبدیل می‌کنند در این مقاله می‌آموزیم که چگونه کارخانه‌های شیمیایی با استفاده از علم شیمی، مواد ساده و خام را به محصولات ارزشمندی مثل مواد شوینده، داروها، پلاستیک…
شیمی: علمی که درباره مواد و ترکیب آنها تحقیق می‌کند بررسی مواد پیرامون، ترکیب‌های گوناگون و تغییرات آنها با مثال‌های ساده و ملموس برای دانش‌آموزان دبستان خلاصه مقاله: در این مقاله می‌آموزیم که شیمی علمی است که مواد پیرامون ما مانند آب، نمک، هوا و فلزات را بررسی می‌کند.…
تعادل شیمیایی: وقتی سرعت واکنش رفت و برگشت برابر می‌شود بررسی مفهوم پویای تعادل، عوامل مؤثر بر آن، اصل لوشاتلیه و کاربردهای آن در فرآیندهای شیمیایی روزمره و صنعتی در این مقاله با مفهوم تعادل شیمیایی به عنوان حالتی که در آن سرعت واکنش رفت و سرعت واکنش برگشت برابر می‌شود، آشنا می‌شویم.…
شناساگرهای شیمیایی: جاسوس‌های رنگارنگ دنیای مواد موادی که با تغییر رنگ یا حالت، حضور ماده‌ای دیگر را فاش می‌کنند. خلاصه: شناساگرهای شیمیایی1 مواد ارزشمندی هستند که مانند یک سیستم هشدار دهنده عمل می‌کنند و با تغییر رنگ، بو یا حالت فیزیکی خود، حضور یا تغییر غلظت ماده‌ای خاص، مانند…
تعادل شیمیایی: دنیایی که واکنش‌ها در آن متوقف نمی‌شوند وقتی سرعت واکنش رفت و برگشت برابر می‌شود، چه اتفاقی در دنیای مولکول‌ها می‌افتد؟ در شیمی، مفهوم تعادل شیمیایی۱ یکی از پایه‌ای‌ترین و زیباترین اصول است که بیان می‌کند در یک سیستم بسته، سرعت واکنش رفت با سرعت…
سلول الکتروشیمیایی: نیروگاه‌های کوچک در جیب شما ماشینی که انرژی شیمیایی مواد را به انرژی الکتریکی تبدیل می‌کند. آیا تا به حال فکر کرده‌اید باتری قلمی داخل کنترل تلویزیون چگونه کار می‌کند؟ پاسخ در دنیای شگفت‌انگیز سلول‌های الکتروشیمیایی نهفته است. این سلول‌ها، سامانه‌هایی…
معادله شیمیایی: زبان رمزی واکنش‌ها یادگیری نحوه نوشتن و موازنه معادلات، کلید درک تغییرات شیمیایی در اطراف ماست. خلاصه: یک معادله شیمیایی1 ابزار نمادینی است که تغییرات ماده در یک واکنش شیمیایی2 را نشان می‌دهد. در این مقاله با اصول نوشتن، خواندن و موازنه3 معادلات شیمیایی آشنا می‌شویم، نقش…
واکنش شیمیایی: دگرگونی اتم‌ها در دنیای ماده فرایندی که در آن مواد اولیه (واکنش‌دهنده‌ها) به مواد جدید (فرآورده‌ها) تبدیل می‌شوند. خلاصه: یک واکنش شیمیایی فرآیند بنیادی در علم شیمی است که در آن یک یا چند ماده اولیه، موسوم به واکنش‌دهنده1، با شکسته شدن و تشکیل پیوندهای شیمیایی…
واکنش شیمیایی: رقص اتم‌ها برای تولد مواد نو فرایندی جادویی در هستهٔ علم شیمی که جهان مادی پیرامون ما را پیوسته دگرگون می‌سازد. خلاصه: واکنش شیمیایی1 فرایندی بنیادین است که در آن مواد اولیه (واکنش‌دهنده‌ها) با شکستن و تشکیل پیوندهای شیمیایی، به مواد کاملاً جدیدی (فرآورده‌ها)…
انرژی شیمیایی: نیروی پنهان در مواد شکستن و تشکیل پیوندها، منبع اصلی انرژی در سوختن، تنفس و حتی خوردن غذاست. خلاصه: انرژی شیمیایی، شکلی از انرژی پتانسیل است که در پیوندهای شیمیایی بین اتم‌های یک ماده ذخیره می‌شود. این انرژی، به‌واسطه واکنش‌های شیمیایی مانند سوختن یا هضم غذا، می‌تواند…
شناساگرها: جاسوسان رنگین دنیای شیمی مواد خاصی که با تغییر رنگ یا ویژگی خود، اسرار پنهان مواد دیگر و واکنش‌های شیمیایی را فاش می‌کنند. خلاصه: شناساگر1ها ابزارهای ساده اما قدرتمندی در شیمی هستند که با تغییر رنگ یا ویژگی فیزیکی خود، وجود یک ماده خاص (مانند اسید یا باز) یا پایان یک واکنش شیمیایی…
نشت مواد شیمیایی: وقتی ایمنی به خطر می‌افتد بررسی دلایل، انواع، پیامدها و راه‌های پیشگیری از خروج ناخواسته مواد شیمیایی مواد شیمیایی بخش جدایی‌ناپذیری از زندگی مدرن هستند؛ از شوینده‌های خانگی تا سوخت خودروها. اما زمانی که این مواد به‌صورت ناخواسته از ظرف یا محل نگهداری خود خارج…
پسماند شیمیایی: دشمن نامرئی آزمایشگاه! مواد زائد حاصل از آزمایش‌ها که اگر درست مدیریت نشوند، می‌توانند به فاجعه تبدیل شوند. خلاصه: پسماند شیمیایی1 به باقی‌مانده‌های مواد شیمیایی گفته می‌شود که پس از انجام آزمایش یا یک فرآیند صنعتی، دیگر قابل استفاده نیستند و باید به روشی ایمن…
مواد شیمیایی: دنیای ترکیب‌های شگفت‌انگیز و چگونگی کار با آنها از خانه تا آزمایشگاه، شناخت مواد شیمیایی و نحوه ایمن کار کردن با آنها در این مقاله به دنیای مواد شیمیایی1 خالص، ترکیب و خواص آنها وارد می‌شویم. خواهیم دید که چگونه طبقه‌بندی2 این مواد بر اساس خطراتشان انجام می‌شود…
نشت مواد شیمیایی: یک خطر پنهان در اطراف ما خروج ناخواسته و کنترل‌نشدهٔ مواد شیمیایی از ظرف یا محل نگهداری آنها، موضوعی حیاتی برای ایمنی و محیط‌زیست. خلاصه: نشت مواد شیمیایی1 یکی از حوادث رایج در آزمایشگاه‌های مدرسه، خانه و صنعت است که می‌تواند پیامدهای خطرناکی برای سلامت افراد و…
پسماند شیمیایی: دشمنی نامرئی که باید از آن مراقبت کرد مواد زائد حاصل از آزمایش‌ها و پژوهش‌های علمی که دفع ایمن آنها برای حفظ سلامت و محیط‌زیست حیاتی است. این مقاله به زبانی ساده توضیح می‌دهد که پسماند شیمیایی چیست، چگونه در آزمایشگاه‌های مدرسه و صنعت تولید می‌شود…
مواد شیمیایی: از آزمایشگاه تا زندگی روزمره مواد با خواص خاص که دنیای ما را می‌سازند و نیاز به شناخت و احتیاط دارند. خلاصه: مواد شیمیایی[1] پایه‌ای تمام تغییراتی هستند که در اطراف ما رخ می‌دهند؛ از پختن غذا تا رشد گیاهان. این مقاله به زبان ساده، تعریف، دسته‌بندی، کاربردها و مهم‌تر…
