آسیا، مهد ادیان الهی
سه دین بزرگ و زادگاه آسیایی آنها
ادیان الهی در آسیا در مناطق گوناگونی پدید آمدند. برای نمونه، دین اسلام در شبهجزیرهی عربستان و شهر مکه ظهور کرد. مسیحیت در سرزمین فلسطین و در شهر بیتلحم متولد شد و یهودیت نیز ریشه در منطقهی بینالنهرین و سپس فلسطین دارد. آیین هندو و بودا نیز هر دو در شبهقارهی هند شکل گرفتند. این تنوع نشان میدهد که آسیا نهتنها بزرگترین قارهی جهان است، بلکه گهوارهی باورهای آسمانی نیز به شمار میرود.
| نام دین | زادگاه (در آسیا) | پیامبر یا بنیانگذار | کتاب آسمانی |
|---|---|---|---|
| اسلام | شبهجزیرهی عربستان (مکه) | حضرت محمد (ص) | قرآن کریم |
| مسیحیت | فلسطین (بیتلحم) | حضرت عیسی (ع) | انجیل |
| یهودیت | بینالنهرین و فلسطین | حضرت موسی (ع) | تورات |
| هندو | شبهقارهی هند | ندارد (کهنترین دین) | وداها |
| بودا | شبهقارهی هند (نپال) | سیذارتا گوتاما (بودا) | تریپیتاکا |
ردپای ادیان در زندگی روزمره
شاید فکر کنید ادیان کهن فقط در کتابهای تاریخی جا ماندهاند، اما خیلی از چیزهایی که هر روز میبینیم ریشه در همان باورهای آسیایی دارد. مثلاً بسیاری از همکلاسیهای شما در ماه رمضان روزه میگیرند یا در عید قربان به دیدار بزرگترها میروند. یا هنگامی که در شب یلدا دور هم جمع میشوید، این سنت از آیینهای کهن ایرانی نشأت گرفته که بعدها با باورهای اسلامی درآمیخت. حتی بسیاری از تعطیلات رسمی مدارس مانند عید نوروز یا تاسوعا و عاشورا، برگرفته از رویدادهای مذهبی و آیینی هستند که ریشهی آسیایی دارند.
از سوی دیگر، معماری مساجد، کلیساها و معبدهای هندو که در سفرهایتان یا در فیلمها دیدهاید، همگی سبکهای هنری هستند که از آسیا به دیگر قارهها راه یافتهاند. حتی غذاهای محلی مانند آش نذری، حلوای ماههای مذهبی یا شیرینیهای ویژهی اعیاد، نشانهی دیگری از پیوند دین و زندگی روزمرهاند.
پرسشهای چالشی دربارهی ادیان آسیایی
پاسخ: زیرا آسیا بزرگترین و پرجمعیتترین قاره بوده است و تمدنهای کهنی مانند بینالنهرین، هند و چین در این قاره شکل گرفتند. این تمدنها زمینهی مناسبی برای ظهور اندیشههای دینی فراهم کردند.
پاسخ: خیر. برخی مانند اسلام و مسیحیت از راه تبلیغ و جنگهای صدر اسلام و برخی مانند بودا از راه سفرهای راهبان و تجارت به دیگر مناطق آسیا و حتی اروپا راه یافتند. هر دین مسیر ویژهی خود را داشته است.
پاسخ: گرچه ادیان بزرگ حدود هزاران سال پیش ظهور کردند، اما هنوز هم فرقهها و آیینهای تازهای در برخی مناطق آسیا شکل میگیرند. با این حال، ادیان اصلیِ جهانی همچنان همان سه دین توحیدی و دو دین هندی هستند.