احترام به خود: خودداری از کارهای پست، نادرست و زیان‌آوری که ارزش و منزلت فرد را کاهش می‌دهد.

شناخت ارزش انسانی، پرهیز از رفتارهای نادرست و انتخاب تصمیم‌هایی که شخصیت و آینده انسان را حفظ می‌کنند.

احترام به خود یعنی انسان ارزش و شخصیت خود را بشناسد و از انجام کارهایی که باعث کوچک شدن، بی‌اعتباری یا آسیب دیدن او می‌شود، دوری کند. کسی که برای خود احترام قائل است، دروغ نمی‌گوید، به دیگران آسیب نمی‌رساند، زیر فشار دوستان کار نادرست انجام نمی‌دهد و برای سلامت جسم و ذهن خود اهمیت قائل است. چنین فردی با تصمیم‌های درست، مسئولیت‌پذیری، صداقت و رعایت اخلاق، هم از خود محافظت می‌کند و هم احترام دیگران را به دست می‌آورد.

نکته احترام به خود با خودخواهی تفاوت دارد. احترام به خود یعنی حفظ ارزش و شخصیت خویش، اما خودخواهی یعنی نادیده گرفتن حقوق دیگران برای رسیدن به خواسته‌های شخصی.

احترام به خود در رفتارهای روزانه دیده می‌شود. دانش‌آموزی که برای انجام تکالیف خود تلاش می‌کند، از تقلب پرهیز می‌کند و اشتباه خود را می‌پذیرد، در حقیقت برای شخصیت خود ارزش قائل است. همچنین کسی که در برابر پیشنهاد انجام کاری نادرست، مانند آسیب رساندن به وسایل مدرسه یا تمسخر دیگران، قاطعانه «نه» می‌گوید، نشان می‌دهد که ارزش‌های خود را فدای پذیرش در یک گروه نمی‌کند.

احترام به خود تنها به رفتار با دیگران محدود نیست. رعایت بهداشت، خواب کافی، تغذیه مناسب، استفاده درست از فضای مجازی، مراقبت از وسایل شخصی و مدیریت زمان نیز نمونه‌هایی از احترام به خود هستند. هر یک از این رفتارها به فرد کمک می‌کنند سالم‌تر، آرام‌تر و موفق‌تر زندگی کند.

رفتار	نتیجه
راستگویی و پذیرش اشتباه	افزایش اعتماد دیگران و احساس آرامش
نه گفتن به کار نادرست	حفظ شخصیت و دوری از پشیمانی
تقلب یا دروغ	کاهش اعتماد و آسیب به شخصیت فرد
همراهی با دوستان در رفتارهای نادرست	از دست دادن استقلال و احترام به خود

احترام به خود پایه بسیاری از ویژگی‌های مثبت مانند عزت نفس، مسئولیت‌پذیری و اعتمادبه‌نفس است. وقتی انسان برای خود ارزش قائل باشد، آینده خود را نیز ارزشمند می‌داند و تصمیم‌هایی می‌گیرد که او را به موفقیت نزدیک‌تر کند. برای نمونه، اگر دانش‌آموزی بداند که سلامت و پیشرفت او اهمیت دارد، وقت خود را به‌جای انجام کارهای زیان‌آور، صرف مطالعه، ورزش یا یادگیری یک مهارت تازه می‌کند.

احترام به خود باعث می‌شود انسان در برابر فشار دیگران نیز مقاوم‌تر باشد. گاهی ممکن است چند نفر بخواهند دوستی را وادار به تمسخر یک همکلاسی یا انجام کاری خطرناک کنند. فردی که برای خود احترام قائل است، می‌داند که پذیرفته شدن در یک جمع، ارزش از دست دادن شخصیت و آرامش خود را ندارد.

همچنین احترام به خود با احترام به دیگران ارتباط مستقیم دارد. کسی که ارزش خود را می‌شناسد، معمولاً ارزش انسان‌های دیگر را نیز درک می‌کند. چنین فردی با ادب صحبت می‌کند، حق دیگران را رعایت می‌کند و از رفتارهای توهین‌آمیز دوری می‌کند. به همین دلیل روابط دوستانه و خانوادگی او نیز استوارتر خواهد بود.

راهکار	نمونه عملی
انتخاب دوست مناسب	همراهی با افرادی که رفتار درست دارند.
پذیرش مسئولیت	جبران اشتباه به جای پنهان کردن آن.
توجه به سلامت	خواب کافی، ورزش و تغذیه مناسب.
تصمیم‌گیری آگاهانه	فکر کردن به پیامد هر تصمیم پیش از انجام آن.

احترام به خود یکی از پایه‌های رشد شخصیت انسان است. فردی که ارزش خود را می‌شناسد، از کارهای پست و زیان‌آور دوری می‌کند، مسئولیت رفتارهایش را می‌پذیرد و برای آینده خود برنامه‌ریزی می‌کند. این ویژگی باعث می‌شود انسان در برابر فشار دیگران تصمیم‌های درست بگیرد، اعتماد دیگران را به دست آورد و زندگی سالم‌تر و موفق‌تری داشته باشد. احترام به خود از رفتارهای کوچک روزانه آغاز می‌شود و به مرور زمان شخصیت انسان را استوارتر و ارزشمندتر می‌سازد.