طراحی ذهنی: ترسیم سوژه بر پایه حافظه و تصور بدون مشاهده مستقیم.

اگر بخواهیم یک سیب را از ذهن بکشیم، باید پیش از آن، بارها به سیب نگاه کرده باشیم. به شکل، رنگ، سایه‌ها، نقطه‌اتصال دم‌برگ و حتی برجستگی‌های روی پوست آن توجه کنیم. هرچه مشاهدهٔ ما دقیق‌تر باشد، تصویر ذهنی ما قوی‌تر خواهد بود. این مرحله، گنجینهٔ اطلاعاتی ما برای طراحی است.

هر سوژهٔ پیچیده‌ای از ترکیب چند شکل ساده درست شده است. مثلاً یک گربه را می‌توانیم به یک بیضی برای بدن، یک دایره برای سر، دو مثلث برای گوش‌ها و یک استوانه برای دم تبدیل کنیم. وقتی سوژه را به این شکل‌ها تجزیه کنیم، کشیدن آن از ذهن بسیار آسان‌تر می‌شود. این کار مانند حل کردن یک پازل است.

بعد از این که شکل کلی را با خطوط ساده روی کاغذ آوردیم، نوبت به جزئیات می‌رسد. حالا باید از تصویر ذهنی‌مان کمک بگیریم و چشم‌ها، خط‌های روی برگ، بافت پارچه یا هر ویژگی خاص دیگری را به طرح اضافه کنیم. با افزودن سایه‌روشن، طرح ما از حالت مسطح بیرون می‌آید و واقعی‌تر به نظر می‌رسد.

پاسخ: خیر، طراحی ذهنی یک مهارت اکتسابی است. هر کسی با تمرین می‌تواند آن را یاد بگیرد. درست مانند یادگیری دوچرخه‌سواری، ممکن است در ابتدا زمین بخورید، اما با تکرار، تعادل شما بهتر می‌شود. کلید موفقیت، تمرین روزانه و صبوری است.

پاسخ: این کاملاً طبیعی است. شما می‌توانید از تخیل خود برای پر کردن جای خالی جزئیات استفاده کنید. مثلاً اگر رنگ دقیق برگ درخت را به خاطر ندارید، می‌توانید از رنگ‌های مختلف استفاده کنید و یک درخت تخیلی خلق کنید. گاهی طراحی‌هایی که با تخیل ساخته می‌شوند، جذاب‌تر از نمونهٔ واقعی هستند.

پاسخ: بله، بسیاری از هنرمندان حرفه‌ای از هر دو روش با هم استفاده می‌کنند. آنها ابتدا از روی مدل طراحی می‌کنند تا ساختار اصلی را یاد بگیرند و بعد با کمک حافظه و تخیل، تغییرات دلخواه خود را به طرح اضافه می‌کنند. این ترکیب، نتیجهٔ بسیار زیبایی به همراه دارد.

پاسخ: یک راه ساده و مؤثر، تمرین «نگاه کن و ببند» است. به یک شیء نگاه کنید، چشم‌هایتان را ببندید و سعی کنید آن را در ذهن خود تجسم کنید. سپس چشم‌هایتان را باز کنید و ببینید که چه جزئیاتی را فراموش کرده‌اید. این کار را هر روز با اشیای مختلف انجام دهید تا حافظهٔ تصویری‌تان قوی‌تر شود.