نقش اجتماعی: جایگاه من در خانواده، مدرسه و جامعه
سه جایگاه مهم یک دانشآموز: فرزند، دانشآموز و همکلاسی
| نقش اجتماعی | جایگاه من | مسئولیت نمونه |
|---|---|---|
| فرزند | در خانواده | مرتب کردن اتاق و کمک به والدین |
| دانشآموز | در مدرسه | نوشتن تکالیف و گوش دادن به حرف معلم |
| همکلاسی و همسایه | در گروه دوستان و محله | قرض دادن مداد، احترام به بزرگترها |
چند مثال از زندگی روزمرهٔ خودمان
صبح وقتی برای مدرسه آماده میشوی، نقش دانشآموز را به عهده داری: نباید کیف را فراموش کنی و باید سرِ ساعت برسی. بعد از ظهر که به خانه برمیگردی، نقش فرزند شروع میشود. مثلاً کفشهایت را در جای خود میگذاری یا سفره را پهن میکنی. گاهی هم در حیاط ساختمان با بچههای همسایه بازی میکنی؛ اینجا نقش همسایه را داری و باید نوبت را رعایت کنی. حتی وقتی در اتوبوس به خانم مسنتری صندلی میدهی، در حال ایفای نقش یک شهروند مسئول هستی.
سه پرسش و پاسخ دربارهٔ نقش اجتماعی
پرسش: اگر نقش خود را در خانواده خوب انجام ندهم، چه میشود؟
پاسخ: ممکن است نظم خانه به هم بریزد. مثلاً اگر همه یادشان برود زباله را بیرون بگذارند، آشپزخانه شلوغ میشود و همه ناراحت میشوند. پس انجام ندادن مسئولیت، دیگران را هم اذیت میکند.
پرسش: آیا نقش من در مدرسه فقط درس خواندن است؟
پاسخ: نه، تنها درس خواندن کافی نیست. تو باید به دوستانت احترام بگذاری، به وسایل مدرسه آسیب نزنی و در گروههای مدرسه شرکت کنی. حتی جواب سلام دادن هم بخشی از نقش توست.
پرسش: اگر در نقشهای مختلف گیر کنم و خسته شوم، چه کار کنم؟
پاسخ: این کاملاً طبیعی است. میتوانی از پدر یا مادرت کمک بگیری. گاهی لازم است اولویتها را عوض کنی؛ مثلاً تکالیف را زودتر تمام کنی تا وقت بیشتری برای کمک در خانه داشته باشی.
آنچه در این مقاله خواندیم:
هر یک از ما در خانواده، مدرسه و جامعه جایگاه ویژهای داریم که به آن «نقش اجتماعی» میگوییم. این نقشها از ما مسئولیتهای سادهای میخواهند؛ مثل مرتب کردن اتاق، گوش دادن به حرف معلم یا رعایت نوبت در بازی. وقتی به این مسئولیتها عمل کنیم، هم خودمان آرامش داریم و هم دیگران از بودن در کنار ما لذت میبرند. پس بیایید هر روز نقش خود را بهتر از دیروز بازی کنیم.
