مَثَل «درخت تو گر بار دانش بگیرد... به زیر آوری چرخ نیلوفری را»: دانش و علم، انسان را به بالاترین درجات و مقامات میرساند
دو راز بزرگ دانش: توانایی و پیشرفت
شاعر بزرگ، فردوسی، در این بیت زیبا میگوید: «درخت تو گر بار دانش بگیرد / به زیر آوری چرخ نیلوفری را». یعنی اگر درخت وجودت پر از میوهٔ دانش شود، میتوانی چرخ نیلوفری (آسمان) را به زیر بکشی. این یعنی دانش به انسان نیرویی میدهد که به بلندترین جای ممکن برسد. بیایید این موضوع را با دو بخش ساده ببینیم.
| آدم بیدانش | آدم دانا |
|---|---|
| زود از کارهای سخت ناامید میشود. | با راهحلهای علمی بر مشکلات چیره میشود. |
| تنها به کارهای ساده و روزمره فکر میکند. | میتواند مخترع، پزشک یا معلم بزرگی شود. |
| نمیتواند آیندهٔ خوبی برای خود بسازد. | به بالاترین درجات اجتماعی و شغلی میرسد. |
مثالهای ملموس از زندگی خودمان
حتماً در کلاس درس دیدهای که بعضی دوستان در مسابقهٔ علمی یا ریاضی برنده میشوند. آنها نه با جادو، بلکه با خواندن و تمرین کردن به این جایگاه رسیدهاند. یک دانشآموز کلاس ششمی اگر هفتهای ۳ ساعت ریاضی بخواند، در آزمون نمرهٔ بهتری میگیرد. همین نمرهٔ خوب، باعث میشود به کلاس بالاتر و بعد به دانشگاه خوب برود. بعد از چند سال، همان دانشآموز میتواند مهندس شود و پل بزرگی بسازد. این یعنی دانش، او را از یک جای معمولی به یک جای بلند و والا رسانده است. حتی در کارهای روزمره مثل درست کردن یک چراغقوهٔ ساده یا کمک به پدر و مادر در خرید بهتر، دانش به ما کمک میکند خودمان را نشان دهیم. پس هر بار که مشق مینویسی یا کتاب درسی میخوانی، داری «بار دانش» را روی درخت وجودت میچینی تا روزی کار بزرگ انجام دهی.
سه پرسش و پاسخ چالشی دربارهٔ دانش
نتیجهٔ پایانی: بیت فردوسی به ما یاد میدهد که ارزش هر آدمی به دانش اوست. وقتی با جان و دل درس میخوانی و هر روز چیزی تازه یاد میگیری، مثل درختی میشوی که پر از میوهٔ شیرین است. آن درخت آنقدر قوی میشود که میتواند به آسمان برسد و آن را زیر پاهای خود ببیند. تو نیز از امروز سعی کن با خواندن هر صفحه کتاب، یک شاخهٔ تازه به درخت دانش خود اضافه کنی. فردا بزرگترین موفقیتها در انتظار توست.