گسترش فناوری به میزان دسترسی به مواد مناسب وابسته است.

گسترش صنعت خودرو، مدیون شناخت و دسترسی به فولاد است.

پیشرفت صنعت الکترونیک مبتنی بر اجزایی است که از موادی به نام نیمه رساناها ساخته می‌شود.

شیمی‌دان‌ها دریافتند که گرما دادن به مواد و افزودن آنها به یکدیگر همواره سبب بهبود خواص آن‌ها می‌شود.

نمایش چگونگی تشکیل مواد معدنی از میلیون‌ها سال قبل

تأثیر مخرب و جبران ناپذیر استخراج منابع معدنی بر محیط زیست

تجدید ناپذیر بودن منابع طبیعی با وجود برگشت پذیر بودن آن‌ها

پایستگی ماده در برداشت مواد از طبیعت و بازگشت مواد به آن

مواد معدنی - سوخت‌های فسیلی - فلزها

سوخت‌های فسیلی - مواد معدنی - فلزها

مواد معدنی - فلزها - سوخت‌های فسیلی

سوخت‌های فسیلی - فلزها - مواد معدنی

همۀ مواد طبیعی برخلاف مواد مصنوعی کرۀ زمین به دست می‌آیند.

پیش‌بینی می‌شود که تا سال ۲۰۳۰ میلادی میزان استخراج مواد به ۱۰۰ میلیارد تن برسد.

تجارت جهانی سبب پراکندگی غیریکنواخت منابع گوناگون در سطح جهان شده است.

گسترش صنعت خودرو و الکترونیک به ترتیب مدیون شناخت و دسترسی به فولاد و مواد نیمه رسانا است.

یکسان بودن شمار الکترون‌های درونی عنصرهای یک گروه

یکسان بودن شمار الکترون‌های لایه آخر عنصرهای یک گروه

یکسان بودن شمار پروتون‌های موجود در هسته عنصرهای یک گروه

یکسان بودن شمار الکترون‌های موجود در زیر لایه آخر عنصرهای یک گروه

نافلزات- راست و بالا

نافلزات- چپ و مرکز

فلزات- راست و بالا

فلزات- چپ و مرکز

۱

۲

۳

۴

ژرمانیم- کربن- کلر

ژرمانیم- سرب- گوگرد

سیلیسیم- سرب- کلر

سیلیسیم- کربن- گوگرد

بیشتر عناصر موجود در جدول دوره‌ای را فلزها تشکیل می‌دهند.

در میان عناصر دوره‌ی سوم جدول دوره‌ای، یک عنصر شبه فلزی وجود دارد.

در میان عناصر دوره‌های دوم تا ششم گروه چهاردهم جدول دوره‌ای، به ترتیب ۲، ۱ و ۲ عنصر فلزی، نافلزی و شبه فلزی وجود دارد.

سیلیسیم همانند ژرمانیم و برخلاف سرب، عنصری درخشان و نیمه رسانا است.

قلع

سرب

سدیم

ژرمانیم

۱-۴-۳

۲-۵-۲

۱-۵-۳

۲-۳-۴

نافلزی- فلزی- بالاتر- نافلزی

نافلزی- فلزی- پایین‌تر- نافلزی

فلزی- نافلزی- بالاتر- فلزی

فلزی- نافلزی- پایین‌تر- فلزی

نامی است که به مجموعه‌ای از خواص فیزیکی و شیمیایی مرتبط با فلزها داده می‌شود.

عناصر یک دوره از چپ به راست کاهش می‌یابد.

به واکنش پذیری زیاد، سهولت به دست آوردن الکترون و تشکیل کاتیون ارتباط دارد.

عناصر یک گروه از پایین به بالا، کاهش می‌یابد.

دسته s

دسته p

دسته d

دسته f

افزایش خصلت نافلزی - کاهش خصلت فلزی

افزایش خصلت فلزی - افزایش خصلت فلزی

کاهش خصلت فلزی - افزایش خصلت نافلزی

کاهش خصلت فلزی - کاهش خصلت نافلزی

فلزها- دسته s- هستند

فلزها- دسته p- نیستند

نافلزها- دسته s- هستند

نافلزها- دسته p- نیستند

رسانایی الکتریکی،  رسانایی گرمایی و چکش خواری

خاصیت فلزی، رسانایی گرمایی و چکش خواری

رسانایی الکتریکی،  خاصیت فلزی و چکش خواری

خاصیت فلزی، رسانایی گرمایی و رسانایی الکتریکی

افزایش- کاهش

کاهش- کاهش

کاهش- افزایش

افزایش- افزایش

افزایش تعداد پروتون‌ها- ثابت ماندن تعداد لایه‌ها

افزایش تعداد پروتون‌ها- افزایش تعداد لایه‌ها

ثابت ماندن تعداد پروتون‌ها- کاهش تعداد لایه‌ها

ثابت ماندن تعداد پروتون‌ها- افزایش تعداد لایه‌ها

تناوب از چپ به راست- ثابت ماندن تعداد لایه‌ و زیاد شدن تعداد پروتون

گروه از بالا به پایین- ثابت ماندن تعداد پروتون و افزایش تعداد لایه‌های الکترونی

گروه از بالا به پایین- افزایش تعداد لایه‌های الکترونی و اثر پوششی الکترون‌های درونی

گروه از پایین به بالا- زیاد شدن تعداد لایه و زیاد شدن جاذبه هسته بر الکترون‌های خارجی

E-C

B-F

E-B

A-F

$_{۶}C \gt _{۸}O \gt _{۷}N$

$_{۱۷}Cl \gt _{۱۴}Si \gt _{۱۲}Mg$

$_{۱۲}Mg \gt _{۵}B \gt _{۴}Be$

$_{۱۹}K \gt _{۱۱}Na \gt _{۳}Li$

$_{۱۱}Na$ و $_{۱۲}Mg$

$_{۱۲}Mg$ و $_{۱۳}Al$

$_{۱۴}Si$ و $_{۱۳}Al$

$_{۱۴}Si$ و $_{۱۷}Cl$

$ns^۲$ - گرفتن - هم دوره خود

$ns^۱$ - از دست دادن- دوره قبل از خود

$ns^۱$ - از دست دادن- هم دوره خود

$ns^۲$ - از دست دادن- دوره قبل از خود

نور نشر شده از واکنش انجام شده در شکل (ب) بر خلاف شکل (الف) زرد رنگ است.

در میان واکنش‌های انجام شده، فلز موجود در شکل (پ) بیش‌ترین فعالیت شیمیایی را دارد.

فلز موجود در شکل (الف) با از دست دادن یک الکترون به آرایش گاز نجیب می‌رسد.

شدت واکنش فلز روبیدیم با گاز کلر، کم‌تر از شدت سه واکنش نمایش داده شده است.

$Mg \gt Ca$

$Be \gt Mg$

$K \gt Cs$

$Rb \gt Na$

به هالوژن موسوم‌اند.

از آن‌ها در ساخت لامپ چراغ‌های جلوی خودروها استفاده می‌کنند.

به آسانی با فلزهای قلیایی واکنش می‌دهند.

در طبیعت به حالت آزاد و به صورت مولکول‌های دو اتمی مشاهده می‌شوند.

$ns^۲ np^۵$ - گرفتن - هم دوره خود

$np^۵$ - گرفتن - هم دوره خود

$np^۵$ - از دست دادن - دوره قبل

$ns^۲ np^۵$ - گرفتن - دوره قبل

گشتاور دو قطبی، شماره گروه، جرم مولی و واکنش پذیری

شماره دوره، جرم مولی، اندازه مولکول و دمای جوش

گشتاور دو قطبی، شماره گروه، اندازه مولکول و دمای جوش

شماره دوره، جرم مولی، واکنش‌پذیری و دمای جوش

۱

۲

۳

۴

واکنش پذیری: $I \gt Br \gt Cl \gt F$

جرم مولی و دمای جوش: $F_۲ \gt Cl_۲ \gt Br_۲ \gt I_۲$

تعداد لایه‌های الکترونی: $F \lt Cl \lt Br \lt I$

قطبیت مولکول: $I_۲ \gt Br_۲ \gt Cl_۲ \gt F_۲$

فلوئور در بین هالوژن‌ها کمترین شعاع را دارد و در دمای ۲۰۰- درجه سانتی‌گراد به کندی با هیدروژن واکنش می‌دهد.

کلر در دمای اتاق به سرعت با هیدروژن واکنش داده و گاز $HCl$ را ایجاد می‌کند.

ید واکنش‌پذیری بسیار اندکی دارد و در دمای کمتر از ۴۰۰ درجۀ سانتی‌گراد با هیدروژن واکنش نمی‌دهد.

شعاع اتمی و واکنش‌پذیری برم از فلوئور و کلر بیشتر است.