انتظار می‌رود دانش‌آموز بتواند به سوالات تاریخ ادبیات و سبک‌شناسی پاسخ دهد، ابیات را به پایه‌های هجایی و آوایی تقسیم کند و علامت‌های هجایی آن‌ها را به درستی مشخص کند و وزن‌واژه‌های هر پایه را درست تعیین نماید. همچنین بتواند علاوه بر آرایه‌هایی که پیشتر در متوسطه اول و پایه‌ی دهم آموخته است، آرایه‌های تشبیه و مجاز را مشخص کند و به خوبی تحلیل نماید. در سوالات درک مطلب نیز بتواند متون نظم و نثر را در سه قلمرو زبانی، ادبی و فکری تحلیل نماید و ویژگی‌های هر یک را بنویسد.

انتظار می‌رود دانش‌آموز بتواند متون ادبی را در سطوح سه‌گانه زبانی، ادبی و فکری تحلیل نماید، به پرسش‌های مربوط به واج‌آرایی و سجع پاسخ دهد، ابیات را به خط عروضی بنویسد و پایه‌های هجایی آن‌ها را تعیین نماید

- درک معنای واژگان ادبی و تشخیص معانی صحیح از اشتباه در متن‌ها. - بررسی و اصلاح غلط‌های املایی با توجه به متن و زمینه آن. - تحلیل نقش دستوری کلمات در جملات برای تقویت فهم گرامری. - شناسایی آرایه‌های ادبی مانند حسن تعلیل، استعاره، و تشبیه در اشعار و متون. - تقویت درک مفاهیم متون ادبی و توانایی بازنویسی آن‌ها به فارسی روان. - تشخیص مفهوم و کاربرد کنایه‌ها در ابیات و عبارات. - تقویت توانایی تفسیر مفاهیم اخلاقی و فلسفی در متون کهن فارسی. - تمرین ترکیب اجزای جملات و مرتب‌سازی برای بازآفرینی شعر و متن.

- معانی واژگان مهم: خواروبار (نخود، عدس و ...)، بیرنگ (گوی چشم)، لئیمی (پستی)، مولع (حریص و مشتاق). - اصلاح املای نادرست: خاست (بلند شد) به جای خواست، راهگزار (راهگذار)، صیرت (سیرت). - انتخاب صحیح واژگان: خار (به جای خوار)، علم (به جای الم). - تشخیص حذف در جملات: حذف فعل به قرینه معنوی؛ مثال: «نیکوخو، بهتر از نیکورو است.» - مرتب‌سازی اجزای جملات: چون ز سر مو شکن بگشایم، ماه رخ خود را به من ببیند. - تشخیص نوع واو: مثال: «و» پیوند (بین دو جمله) و «و» عطف (بین دو اسم). - نقش دستوری: صاد (نهاد)، هرگز (قید)، جانوری (مفعول)، پهلو (متمم). - تشخیص آرایه‌های ادبی: جناس (وفا و جفا)، ایهام (بو: رایحه و آرزو). - نام نویسندگان آثار: اسرارالتوحید (محمد بن منور)، سفرنامه (ناصرخسرو). - مفهوم بیت‌ها: زندگی درست و مسیر صحیح، پذیرش و احترام به دیگران. - معنی جملات به زبان روان: اجازه ورود به حمام ندادیم، پذیرفته شدن نزد فرد ادیب. - تأکید بر ارزش‌های اخلاقی: زندگی درستی داشته باش که حتی لغزش‌هایت باعث حمایت دیگران شوند. - مهارت در نگارش اشعار: کاربرد صحیح واژگان و درک مفاهیم عمیق ادبی.

- تقویت مهارت‌های درک مفاهیم شعری و نثر با تمرکز بر تفسیر و بازنویسی به نثر روان. - تحلیل دیدگاه‌ها و اندیشه‌های مطرح در ادبیات فارسی با محوریت مفاهیمی مانند معاد و فلسفه زندگی. - شناخت آرایه‌های ادبی شامل تشبیه، تناقض، جناس، و مراعات نظیر و کاربرد آنها در متون. - تقویت دانش لغوی و واژه‌شناسی از طریق معانی، مترادف‌ها، و اصلاح کلمات املایی. - آموزش تبدیل جملات معلوم به مجهول و تحلیل نقش دستوری واژه‌ها در ساختار جملات. - تاکید بر آشنایی با آثار ادبی مهم و پدیدآورندگان آنها مانند مولوی و جامی.

- قلمرو زبانی: - معنی واژه‌های ادبی و بررسی املای صحیح کلمات. - تشخیص نقش‌های دستوری مانند مفعول، متمم، و صفت. - تحلیل ساختار جمله‌ها و استفاده از ضمایر و واژه‌های مرتبط. - قلمرو ادبی: - تحلیل آرایه‌های ادبی نظیر مجاز، کنایه، استعاره، تناقض، و جناس. - بررسی نمادها در اشعار مانند مرغ سحر و پروانه. - شناسایی اسلوب معادله و ارتباط مصراع‌ها در اشعار. - قلمرو فکری: - ترجمه ابیات و عبارات به نثر روان با حفظ معنا. - تحلیل مفاهیم عمیق اشعار مانند عدالت، عشق، و ضرورت مبارزه با ظلم. - بررسی دیدگاه نویسندگان درباره عشق و عقل و اهمیت آن‌ها. - نقد و تحلیل آثار: - شناسایی پدیدآورندگان آثار مهم مانند علی شریعتی و عین‌القضات همدانی. - تکمیل ابیات ناقص با توجه به اشعار حفظی. - پیام‌های اخلاقی و اجتماعی: - ناپایداری قدرت‌های دنیوی و ارزشمندی عشق و انصاف در زندگی. - تأکید بر خودشناسی و تجربه عشق به‌عنوان عامل تکامل انسانی.