[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blog-tags=%D9%81%D8%B3%DB%8C%D9%84&sortby=idDesc":199},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"num":200,"list":201},34,[202,214,224,234,244,254,263,273,283,292,301,310,319,328,337,346,355,364,373,382,391],{"id":203,"title":204,"body":205,"cat":206,"pic":207,"subdate":208,"up_date":209,"title_url":210,"cat_title":211,"subdate_jalali":212,"update_jalali":213},17162,"سوخت فسیلی: سوخت حاصل از منابع طبیعی مانند بنزین و گازوئیل برای تأمین انرژی خودرو.","سوخت فسیلی؛ منبع انرژی خودروها آشنایی با بنزین، گازوئیل و نقش آن&zwnj;ها در زندگی روزمره چکیده: سوخت&zwnj;های فسیلی مانند بنزین و گازوئیل از بقایای جانداران باستانی به دست می&zwnj;آیند. این سوخت&zwnj;ها انرژی مورد نیاز خودروها را تأمین می&zwnj;کنند و بخش جدایی&zwnj;ناپذیر زندگی روزمره هستند. در این&#8230;",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FAFb2aJJGKJutdkS7Awwr_400.png","2026-07-02 22:29:02","2026-09-02 17:17:04","سوخت-فسیلی-سوخت-حاصل-از-منابع-طبیعی-مانند-بنزین-و-گازوئیل-برای-تأمین-انرژی-خودرو","کپسول آموزشی","1405\u002F04\u002F11","17:17 1405\u002F06\u002F11",{"id":215,"title":216,"body":217,"cat":206,"pic":218,"subdate":219,"up_date":220,"title_url":221,"cat_title":211,"subdate_jalali":222,"update_jalali":223},13715,"سوخت‌های فسیلی: منابع انرژی که از باقی‌مانده جانوران و گیاهان بسیار قدیمی در زیر زمین تشکیل شده‌اند.","سوخت&zwnj;های فسیلی: از دل تاریخ تا زندگی روزمرهٔ ما انرژی نهفته در نفت، گاز و زغال&zwnj;سنگ چگونه به خانه&zwnj;های ما می&zwnj;رسد؟ نفت، گاز طبیعی و زغال&zwnj;سنگ از بقایای جانوران و گیاهان بسیار قدیمی که میلیون&zwnj;ها سال پیش در زیر گل و لای دفن شده&zwnj;اند، به وجود آمده&zwnj;اند. این مقاله با زبان&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FBLRnPUtP2L4R6a6vfaHP_400.png","2026-05-17 19:08:09","2026-08-15 23:30:19","سوخت-های-فسیلی-منابع-انرژی-که-از-باقی-مانده-جانوران-و-گیاهان-بسیار-قدیمی-در-زیر-زمین-تشکیل-شده-اند","1405\u002F02\u002F27","23:30 1405\u002F05\u002F24",{"id":225,"title":226,"body":227,"cat":206,"pic":228,"subdate":229,"up_date":230,"title_url":231,"cat_title":211,"subdate_jalali":232,"update_jalali":233},10720,"فسیل: بقایا یا آثار به‌جامانده از جانداران گذشته که در سنگ‌ها حفظ شده‌اند","سنگ&zwnj;هایی که حرف می&zwnj;زنند: دنیای شگفت&zwnj;انگیز فسیل&zwnj;ها سفر به گذشته با ردپای موجودات باستانی؛ از دایناسورها تا صدف&zwnj;های ریز. خلاصه: فسیل&zwnj;ها1، بقایا یا آثار به&zwnj;جامانده از جانداران گذشته هستند که در طول میلیون&zwnj;ها سال در لایه&zwnj;های سنگ حفظ شده&zwnj;اند. این گنجینه&zwnj;های&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FOCMpqAPDurOoHUIuWY9m_400.png","2026-02-07 22:28:51","2026-08-13 15:34:25","فسیل-بقایا-یا-آثار-به-جامانده-از-جانداران-گذشته-که-در-سنگ-ها-حفظ-شده-اند","1404\u002F11\u002F18","15:34 1405\u002F05\u002F22",{"id":235,"title":236,"body":237,"cat":206,"pic":238,"subdate":239,"up_date":240,"title_url":241,"cat_title":211,"subdate_jalali":242,"update_jalali":243},10545,"سوخت‌های فسیلی: موادی مانند نفت و زغال‌سنگ که از منابع طبیعی به دست می‌آیند و برای تولید انرژی سوزانده می‌شوند.","سوخت&zwnj;های فسیلی: موتور محرکه تمدن و چالش بزرگ امروز از نور چراغ مطالعه تا سوخت خودرو، از برق خانه تا ساخت پلاستیک، دنیای مدرن ما عمیقاً به سوخت&zwnj;های فسیلی گره خورده است. سوخت&zwnj;های فسیلی۱ مانند نفت، گاز طبیعی و زغال&zwnj;سنگ، حاصل فرآیندهای زمین&zwnj;شناسی میلیون&zwnj;ها ساله بر باقی&zwnj;مانده&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fp240SKTrSK74IQtDltK5_400.png","2026-02-05 14:31:51","2026-09-13 01:07:24","سوخت-های-فسیلی-موادی-مانند-نفت-و-زغال-سنگ-که-از-منابع-طبیعی-به-دست-می-آیند-و-برای-تولید-انرژی-سوزانده-می-شوند","1404\u002F11\u002F16","1:07 1405\u002F06\u002F22",{"id":245,"title":246,"body":247,"cat":206,"pic":248,"subdate":249,"up_date":250,"title_url":251,"cat_title":211,"subdate_jalali":252,"update_jalali":253},9443,"فسیل: باقی‌مانده یا اثر جانداران گذشته که در سنگ‌های رسوبی یافت می‌شود.","فسیل: پنجره&zwnj;ای به دنیای گذشته آثار و بقایای جانداران باستانی که در دل سنگ&zwnj;ها محفوظ مانده&zwnj;اند. فسیل یا سنگواره، بقایای حفظ&zwnj;شده گیاهان و جانوران قدیمی است که میلیون&zwnj;ها سال پیش می&zwnj;زیسته&zwnj;اند. این آثار ارزشمند که عموماً در سنگ&zwnj;های رسوبی یافت می&zwnj;شوند، می&zwnj;توانند&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FBAv8Cndvm9wjm2lSy9u6_400.png","2026-01-03 17:18:22","2026-09-01 20:21:51","فسیل-باقی-مانده-یا-اثر-جانداران-گذشته-که-در-سنگ-های-رسوبی-یافت-می-شود","1404\u002F10\u002F13","20:21 1405\u002F06\u002F10",{"id":255,"title":256,"body":257,"cat":206,"pic":258,"subdate":259,"up_date":260,"title_url":261,"cat_title":211,"subdate_jalali":252,"update_jalali":262},9438,"سنگ رسوبی فسیل‌دار: سنگ رسوبی که بقایای جانداران در آن دیده می‌شود.","سنگ رسوبی فسیل&zwnj;دار: آلبوم عکس تاریخ زمین سنگ&zwnj;های یادگار که قصه&zwnj;ی زندگی جانداران گذشته را روایت می&zwnj;کنند. سنگ&zwnj;های رسوبی فسیل&zwnj;دار مانند آرشیو طبیعی کره&zwnj;ی زمین عمل می&zwnj;کنند و بقایای جانداران قدیمی را در خود حفظ کرده&zwnj;اند. این سنگ&zwnj;ها عمدتاً در محیط&zwnj;های&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Feqc9vyshZzg0P3fMIeOL_400.png","2026-01-03 17:04:09","2026-09-01 20:27:33","سنگ-رسوبی-فسیل-دار-سنگ-رسوبی-که-بقایای-جانداران-در-آن-دیده-می-شود","20:27 1405\u002F06\u002F10",{"id":264,"title":265,"body":266,"cat":206,"pic":267,"subdate":268,"up_date":269,"title_url":270,"cat_title":211,"subdate_jalali":271,"update_jalali":272},8439,"سوخت فسیلی: موادی انرژی‌زا حاصل از تجزیه گیاهان و جانوران طی میلیون‌ها سال","سوخت&zwnj;های فسیلی: گنجینه&zwnj;های انرژی از دل تاریخ زمین از گیاهان و جانوران کهن تا انرژی موتور خودروها و نیروگاه&zwnj;های امروزی؛ سفری میلیون&zwnj;ساله برای درک منابع انرژی غالب دنیای معاصر. خلاصه: سوخت&zwnj;های فسیلی1، شامل نفت2، زغال&zwnj;سنگ3 و گاز طبیعی4، منابع انرژی غیرقابل تجدید هستند که از&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FMhmbF2p2G3VXZse64GD5_400.png","2025-12-17 18:08:27","2026-08-04 16:07:45","سوخت-فسیلی-موادی-انرژی-زا-حاصل-از-تجزیه-گیاهان-و-جانوران-طی-میلیون-ها-سال","1404\u002F09\u002F26","16:07 1405\u002F05\u002F13",{"id":274,"title":275,"body":276,"cat":206,"pic":277,"subdate":278,"up_date":279,"title_url":280,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":282},8147,"فسیل مرجان: فسیلی که نشان‌دهنده محیط کم‌عمق و گرم دریایی در گذشته است.","فسیل مرجان: پنجره&zwnj;ای به اقیانوس&zwnj;های گرم و کم&zwnj;عمق گذشته چگونه موجودات دریایی کوچک می&zwnj;توانند داستان&zwnj;های بزرگی از تاریخ کره&zwnj;ی زمین تعریف کنند؟ خلاصه مقاله: فسیل&zwnj;های مرجان1، مانند پیام&zwnj;رسانان باستانی، اسرار محیط&zwnj;های گذشته را فاش می&zwnj;کنند. این مقاله به زبان&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FgitOhEpsHdQJjb2s1yIz_400.png","2025-12-14 19:09:57","2026-08-28 17:42:19","فسیل-مرجان-فسیلی-که-نشان-دهنده-محیط-کم-عمق-و-گرم-دریایی-در-گذشته-است","1404\u002F09\u002F23","17:42 1405\u002F06\u002F6",{"id":284,"title":285,"body":286,"cat":206,"pic":287,"subdate":288,"up_date":289,"title_url":290,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":291},8138,"انطباق فسیل در آفریقا و آمریکای جنوبی: شباهت فسیل‌ها که نشان‌دهنده اتصال قبلی آن‌هاست.","زمین، پازلی غول&zwnj;پیکر: از کشف فسیل&zwnj;های یکسان تا نظریهٔ ابرقاره چگونه فسیل&zwnj;های مشابه در دو سوی اقیانوس اطلس، گواهی بر اتصال دیرینهٔ قاره&zwnj;ها هستند؟ خلاصه: در این مقاله به یکی از شگفت&zwnj;انگیزترین شواهد زمین&zwnj;شناسی می&zwnj;پردازیم: کشف فسیل&zwnj;های کاملاً مشابه گیاهان و جانوران&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FyDyUe1JA5cy6XIFSAKUn_400.png","2025-12-14 17:48:12","2026-08-28 00:05:26","انطباق-فسیل-در-آفریقا-و-آمریکای-جنوبی-شباهت-فسیل-ها-که-نشان-دهنده-اتصال-قبلی-آن-هاست","0:05 1405\u002F06\u002F6",{"id":293,"title":294,"body":295,"cat":206,"pic":296,"subdate":297,"up_date":298,"title_url":299,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":300},8136,"فسیل ذره‌بینی: فسیل‌های بسیار کوچک قابل مشاهده با میکروسکوپ","فسیل&zwnj;های ذره&zwnj;بینی: دنیای شگفت&zwnj;انگیزی که چشم نمی&zwnj;بیند! سرنخ&zwnj;های کوچک از گذشته&zwnj;های بزرگ: در جستجوی ردپای جانداران ریز در دل سنگ&zwnj;ها. خلاصه: فسیل1ها فقط استخوان&zwnj;های بزرگ دایناسورها نیستند! دنیای دیگری از فسیل&zwnj;ها وجود دارد که برای دیدن آنها به میکروسکوپ نیاز داریم.&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fyb2DmCTer0j88oeDaZ5W_400.png","2025-12-14 17:39:50","2026-08-28 00:08:51","فسیل-ذره-بینی-فسیل-های-بسیار-کوچک-قابل-مشاهده-با-میکروسکوپ","0:08 1405\u002F06\u002F6",{"id":302,"title":303,"body":304,"cat":206,"pic":305,"subdate":306,"up_date":307,"title_url":308,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":309},8130,"کاربرد فسیل در اکتشاف نفت و گاز: استفاده از فسیل‌ها برای شناسایی لایه‌های مناسب تشکیل سوخت‌ها","کاربرد فسیل&zwnj;ها در اکتشاف نفت و گاز: نقشه&zwnj;خوانان طبیعت استفاده از فسیل&zwnj;ها برای شناسایی لایه&zwnj;های مناسب تشکیل سوخت&zwnj;ها دانشمندان برای یافتن مخازن نفت و گاز در اعماق زمین، به&zwnj;عنوان کارآگاهانی عمل می&zwnj;کنند که سرنخ&zwnj;های ارزشمندی جمع&zwnj;آوری می&zwnj;کنند. فسیل&zwnj;ها،&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FSgWbAhzFd11dNQGnHQTP_400.png","2025-12-14 17:15:46","2026-08-28 00:16:54","کاربرد-فسیل-در-اکتشاف-نفت-و-گاز-استفاده-از-فسیل-ها-برای-شناسایی-لایه-های-مناسب-تشکیل-سوخت-ها","0:16 1405\u002F06\u002F6",{"id":311,"title":312,"body":313,"cat":206,"pic":314,"subdate":315,"up_date":316,"title_url":317,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":318},8128,"ویژگی فسیل راهنما: فراوانی، گستردگی جغرافیایی و تشخیص آسان","فسیل راهنما: شناسنامه&zwnj;های باستانی زمین چگونه یک فسیل به ما می&zwnj;گوید سنگ&zwnj;های اطرافش چند ساله هستند؟ با سه ویژگی مهم فراوانی، گستردگی جغرافیایی و تشخیص آسان آشنا شویم. خلاصه: فسیل&zwnj;های راهنما1، کلیدهای طلایی برای تعیین سن لایه&zwnj;های سنگ&zwnj;ها و درک تاریخ زمین هستند. این مقاله به&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FllPvPQlImYg0wpcVVLpZ_400.png","2025-12-14 17:08:04","2026-08-28 00:19:26","ویژگی-فسیل-راهنما-فراوانی-گستردگی-جغرافیایی-و-تشخیص-آسان","0:19 1405\u002F06\u002F6",{"id":320,"title":321,"body":322,"cat":206,"pic":323,"subdate":324,"up_date":325,"title_url":326,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":327},8126,"فسیل راهنما: فسیلی با ویژگی‌های خاص که برای تعیین سن لایه‌ها استفاده می‌شود.","فسیل&zwnj;های راهنما: ساعت&zwnj;های باستانی زمین چگونه یک فسیل می&zwnj;تواند سن میلیون&zwnj;ها سالهٔ یک لایهٔ سنگی را برای ما آشکار کند؟ خلاصه مقاله: فسیل&zwnj;های راهنما، فسیل&zwnj;های خاصی هستند که مانند برچسب زمان برای لایه&zwnj;های سنگ&zwnj;های رسوبی عمل می&zwnj;کنند. این موجودات در یک بازهٔ زمانی&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FOUm48Yx6Pi3taNHbivbi_400.png","2025-12-14 16:58:03","2026-08-27 23:29:26","فسیل-راهنما-فسیلی-با-ویژگی-های-خاص-که-برای-تعیین-سن-لایه-ها-استفاده-می-شود","23:29 1405\u002F06\u002F5",{"id":329,"title":330,"body":331,"cat":206,"pic":332,"subdate":333,"up_date":334,"title_url":335,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":336},8107,"ردپای فسیل‌شده: اثر راه رفتن، خزیدن یا دیگر فعالیت‌های جاندار که فسیل شده است.","ردپای فسیل&zwnj;شده: دفترچه خاطرات سنگی زمین شواهدی از راه رفتن، خزیدن و زندگی موجودات در گذشته&zwnj;های دور که در سنگ ثبت شده&zwnj;اند. خلاصه مقاله: فسیل&zwnj;ها فقط استخوان نیستند. گاهی ردپا، لانه یا اثر حرکت یک جاندار باستانی در گل نرم دفن می&zwnj;شود و پس از میلیون&zwnj;ها سال به سنگ تبدیل می&zwnj;گردد.&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FZmdv5jzSWuD7GMr0TgzO_400.png","2025-12-14 14:38:55","2026-08-27 23:31:18","ردپای-فسیل-شده-اثر-راه-رفتن-خزیدن-یا-دیگر-فعالیت-های-جاندار-که-فسیل-شده-است","23:31 1405\u002F06\u002F5",{"id":338,"title":339,"body":340,"cat":206,"pic":341,"subdate":342,"up_date":343,"title_url":344,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":345},8094,"فسیل ماموت: نمونه‌ای از حفظ کامل بدن جاندار در یخبندان","فسیل ماموت: پنجره&zwnj;ای رو به دنیای منجمد گذشته نمونه&zwnj;ای نادر از حفظ کامل بدن یک جاندار در یخبندان در این مقاله با دنیای شگفت&zwnj;انگیز ماموت&zwnj;های پشمالو آشنا می&zwnj;شویم. کشف فسیل&zwnj;های یخ&zwnj;زده و سالم این جانداران عظیم&zwnj;الجثه، مانند یوکا و یانا، که گاه حاوی بافت نرم، مو و حتی&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F8f8OBgPTaIzonYaSNndC_400.png","2025-12-14 13:52:49","2026-08-27 23:46:12","فسیل-ماموت-نمونه-ای-از-حفظ-کامل-بدن-جاندار-در-یخبندان","23:46 1405\u002F06\u002F5",{"id":347,"title":348,"body":349,"cat":206,"pic":350,"subdate":351,"up_date":352,"title_url":353,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":354},8092,"فسیل حشره در صمغ: نمونه‌ای از حفظ کامل بدن حشره در صمغ گیاهان","فسیل حشره در صمغ: گنجینه&zwnj;های شفاف از گذشته نگاهی به روند شگفت&zwnj;انگیز حفظ کامل جانوران ریز در شیرهٔ گیاهان و تبدیل آن به کهربا. خلاصه: فسیل&zwnj;های محفوظ در صمغ یا کهربا۱، پنجره&zwnj;ای استثنایی به جهان گذشته هستند. این مقاله به زبان ساده توضیح می&zwnj;دهد که چگونه شیرهٔ برخی درختان در میلیون&zwnj;ها&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FQJ73xyd5d0oYHrdlKwC9_400.png","2025-12-14 13:44:45","2026-08-27 23:48:45","فسیل-حشره-در-صمغ-نمونه-ای-از-حفظ-کامل-بدن-حشره-در-صمغ-گیاهان","23:48 1405\u002F06\u002F5",{"id":356,"title":357,"body":358,"cat":206,"pic":359,"subdate":360,"up_date":361,"title_url":362,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":363},8090,"فسیل صدف: اثری از پوسته سخت جانداران دریایی","فسیل صدف: گنجینه&zwnj;های سنگی دریا صدف&zwnj;های سخت جانداران دریایی چگونه به سنگ تبدیل می&zwnj;شوند و چه داستانی از گذشته زمین برای ما تعریف می&zwnj;کنند؟ خلاصه: فسیل صدف، بقایای سنگ&zwnj;شده&zwnj;ی جانداران دارای پوسته سخت مانند نرم&zwnj;تنان است که طی میلیون&zwnj;ها سال در لایه&zwnj;های رسوبی حفظ&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FmaQrXxeuTwWfWTswZiuE_400.png","2025-12-14 13:36:54","2026-08-27 23:51:37","فسیل-صدف-اثری-از-پوسته-سخت-جانداران-دریایی","23:51 1405\u002F06\u002F5",{"id":365,"title":366,"body":367,"cat":206,"pic":368,"subdate":369,"up_date":370,"title_url":371,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":372},8088,"فسیل‌ ماهی: فسیلی که از استخوان یا نقش ماهی باقی مانده است.","فسیل ماهی: پنجره&zwnj;ای به دنیای زیر آب در گذشته چگونه یک ماهی، میلیون&zwnj;ها سال بعد از مرگش، داستان زندگی خود را برای ما تعریف می&zwnj;کند؟ خلاصه: فسیل ماهی یکی از شگفت&zwnj;انگیزترین شواهد دیرینه&zwnj;شناسی است که از حفظ استخوان&zwnj;ها، فلس&zwnj;ها یا حتی رد بدن ماهی در دل سنگ&zwnj;ها به وجود&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fz9qLVSion5oV4Y3Z4FVK_400.png","2025-12-14 13:28:49","2026-08-27 22:59:39","فسیل-ماهی-فسیلی-که-از-استخوان-یا-نقش-ماهی-باقی-مانده-است","22:59 1405\u002F06\u002F5",{"id":374,"title":375,"body":376,"cat":206,"pic":377,"subdate":378,"up_date":379,"title_url":380,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":381},8087,"فسیل در محیط‌های غیردریایی: فسیل‌هایی در یخچال‌ها، خاکسترهای آتشفشانی، صمغ گیاهان و باتلاق‌ها","فسیل&zwnj;ها: ردپای تاریخ در جاهای غیرمنتظره از سرمای یخچال&zwnj;های طبیعی تا گرمای خاکستر آتشفشان؛ کشف جانداران گذشته در محیط&zwnj;های خشکی و آب شیرین. خلاصه: فسیل&zwnj;ها فقط در سنگ&zwnj;های کف دریاها یافت نمی&zwnj;شوند. این مقاله به بررسی شگفت&zwnj;انگیزترین محیط&zwnj;های غیردریایی مانند یخچال&zwnj;های&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FGNCRLGzPHq5Wpi3FzE83_400.png","2025-12-14 13:20:59","2026-08-27 23:02:20","فسیل-در-محیط-های-غیردریایی-فسیل-هایی-در-یخچال-ها-خاکسترهای-آتشفشانی-صمغ-گیاهان-و-باتلاق-ها","23:02 1405\u002F06\u002F5",{"id":383,"title":384,"body":385,"cat":206,"pic":386,"subdate":387,"up_date":388,"title_url":389,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":390},8083,"فسیل دریایی: فسیل جاندارانی که در محیط‌های آبی زندگی می‌کرده‌اند.","فسیل دریایی: دفترچه خاطرات اقیانوس&zwnj;های باستان جاندارانی که میلیون&zwnj;ها سال پیش در دریاها زندگی می&zwnj;کردند، چگونه سنگ شده&zwnj;اند و امروز چه داستانی برای ما تعریف می&zwnj;کنند؟ خلاصه: فسیل&zwnj;های دریایی، بقایای به&zwnj;جا مانده از جانداران آبزی در گذشته&zwnj;های دور هستند که در دل سنگ&zwnj;ها&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FHKzvKXBLg92Qqj2PTLHv_400.png","2025-12-14 13:05:03","2026-08-27 23:08:04","فسیل-دریایی-فسیل-جاندارانی-که-در-محیط-های-آبی-زندگی-می-کرده-اند","23:08 1405\u002F06\u002F5",{"id":392,"title":393,"body":394,"cat":206,"pic":395,"subdate":396,"up_date":397,"title_url":398,"cat_title":211,"subdate_jalali":281,"update_jalali":399},8081,"شرایط لازم برای تشکیل فسیل: وجود قسمت سخت بدن، دور ماندن از عوامل فساد و دفن شدن در رسوبات","سفر به گذشته: چگونه فسیل&zwnj;ها شکل می&zwnj;گیرند؟ کشف رازهای باستانی زمین با بررسی سنگواره&zwnj;ها فسیل&zwnj;ها یا سنگواره&zwnj;ها، بقایای موجودات زندهٔ گذشته&zwnj;اند که به ما در رمزگشایی تاریخ حیات کمک می&zwnj;کنند. تشکیل فسیل یک فرآیند نادر و نیازمند شرایط خاص است. در این مقاله به سه شرط اصلی وجود&#8230;","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FXXpuH1GwB92odLlyiADc_400.png","2025-12-14 12:57:05","2026-08-27 23:10:31","شرایط-لازم-برای-تشکیل-فسیل-وجود-قسمت-سخت-بدن-دور-ماندن-از-عوامل-فساد-و-دفن-شدن-در-رسوبات","23:10 1405\u002F06\u002F5"]