[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"blogPost-809":3,"categoryMenus":29,"$f3rnh8ya2vced9":223},{"id":4,"section":5,"base":6,"course":7,"lesson":8,"title":9,"cat":10,"pic":11,"info_graphic":12,"podcast":12,"body":13,"tags":14,"metadata":12,"featured":7,"status":5,"views":20,"subdate":21,"up_date":22,"first_name":23,"last_name":24,"avatar":12,"title_url":25,"cat_title":26,"subdate_jalali":27,"update_jalali":28},809,1,61,0,129,"قافیه چیست و چطور در شعر پیدا می‌شود؟",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FbtyGksVKTh321fK5VEoq_800.png",null,"\u003Cp>قافیه یکی از عناصر بنیادی شعر فارسی است. حتما تا به حال متوجه شده&zwnj;اید که در انتهای مصراع&zwnj;های شعر، کلمات خاصی با هم هم&zwnj;قافیه هستند؛ یعنی بخش پایانی آن&zwnj;ها از نظر آوایی شباهت یا عینیت دارد. قافیه نقش مهمی در ایجاد ریتم، هماهنگی و موسیقی در شعر ایفا می&zwnj;کند. در این مقاله قصد داریم به دنیای قافیه سفر کنیم و انواع آن، قواعد و نکات مهم مربوط به آن را با هم بررسی کنیم.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch2>قافیه چیست؟\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>قافیه به تکرار اصوات مشابه یا همسان در پایان دو یا چند مصراع شعر گفته می&zwnj;شود. این تکرار خوشایند آوایی، به شعر جان می&zwnj;دهد و باعث دلنشین&zwnj;تر شدن آن می&zwnj;شود. قافیه باعث ایجاد حس انتظار در خواننده می&zwnj;شود و او را برای شنیدن مصراع بعدی با قافیه&zwnj;ای همسان، کنجکاو می&zwnj;کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>نکته: به شعری که قافیه داشته باشد &laquo;مقفّی&raquo; می&zwnj;گویند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch2>&nbsp;تفاوت قافیه و ردیف: دو رکن مهم در شعر\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>قافیه را نباید با ردیف اشتباه گرفت. هرچند هر دو به تکرار آوایی در شعر مربوط هستند، اما جایگاه و نقش متفاوتی دارند:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه: در پایان مصراع&zwnj;های شعر می&zwnj;آید و معمولا کلمات جداگانه&zwnj;ای هستند (مانند &laquo;بگذریم&raquo; و &laquo;بنگریم&raquo;).\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>ردیف: در انتهای مصراع یا تمام بیت&zwnj;ها تکرار می&zwnj;شود و معمولا یک کلمه یا عبارت است (مانند &laquo;رفت&raquo; یا &laquo;است&raquo;).\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>به&zwnj;عنوان مثال، در بیت زیر:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>بلندی از آن یافت کاو پست شد \u002F در نیستی کوفت تا هست شد&nbsp;\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>&laquo;پست&raquo; و &laquo;هست&raquo; قافیه هستند و &laquo;شد&raquo; محسوب می&zwnj;شوند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch2>انواع قافیه\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>همان&zwnj;طور که در دنیای موسیقی نت&zwnj;های مختلف وجود دارد، در شعر فارسی نیز انواع گوناگونی از قافیه به کار می&zwnj;رود. در اینجا با برخی از مهم&zwnj;ترین انواع قافیه آشنا می&zwnj;شویم:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه داخلی: در این نوع قافیه، کلمات هم&zwnj;قافیه در یک مصراع قرار می&zwnj;گیرند. برای نمونه:\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>یار مرا، غار مرا، عشق جگر خوار مرا \u002F یارتویی، غار تویی، خواجه نگه دار مرا\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>روح تویی، نوح تویی، فاتح و مفتوح تویی \u002F سینهٔ مشروح تویی، بر در اسرار مرا\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه میانی: در این نوع قافیه، کلمات هم&zwnj;قافیه در میانه دو مصراع قرار می&zwnj;گیرند. مثال:\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>در رفتن جان از بدن گویند هر نوعی سخن \u002F من خود به چشم خویشتن دیدم که جانم می&zwnj;رود\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه دوگانه یا ذوقافیتین: در این نوع قافیه، هر دو نیم&zwnj;مصراع (هجا)ی یک بیت با هم قافیه می&zwnj;شوند.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>مثال:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>گزید از غنیمت ظرایف بسی \u002F کز آن سان نبیند طرایف کسی\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3>انواع قافیه به تعریف لغت&zwnj;نامه دهخدا\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>باتوجه به لغت&zwnj;نامه دهخدا، یک نوع دسته&zwnj;بندی دیگر هم برای قافیه مطرح می&zwnj;شود: دهخدا می&zwnj;نویسد: &laquo;انواع قافیه، به&zwnj;اعتبار تقطیع، پنج است به&zwnj;اجماعِ اهل عرب و فارس: مترادف، متدارک، متکاوس، متواتر و متراکب. بعضی، این الفاظ را &laquo;القاب قوافی&raquo; می&zwnj;گویند و بعضی حدود قافیه گویند.&raquo;\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>مترادف: ترادف در لغت به&zwnj;معنی پیاپی&zwnj;شونده است، و آن قافیه&zwnj;ای است که دو حرف ساکن پیاپی داشته&zwnj;باشد و یک حرف آخرِ ساکن، مانند یار (قدما مصوّت&zwnj;های بلند را ساکن به&zwnj;شمار می&zwnj;آوردند)؛\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>متدارک: تدارک در لغت به&zwnj;معنی دریابنده و دریافت&zwnj;کننده است، و آن قافیه&zwnj;ای است که دو حرف متحرک و یک حرف آخرِ ساکن داشته&zwnj;باشد، مانند خِرَد؛\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>متکاوس: در لغت به&zwnj;معنی انبوه است، و در اصطلاح، قافیه&zwnj;ای است که چهار حرف متحرک داشته&zwnj;باشد و یک حرف آخرِ ساکن، مانند بزنمش؛\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>متواتر: تواتر در لغت به&zwnj;معنی پیاپی&zwnj;شونده و پیاپی&zwnj;آینده است، و آن متحرکی است که در دو طرفش حرف ساکن باشد، مانند درکش؛\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>متراکب: متراکب در لغت به&zwnj;معنی برهم&zwnj;نشسته&zwnj;است، و آن قافیه&zwnj;ای است با سه حرف متحرک و ساکنی در آخر، مانند فِکَنَد.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>ذوقافیتین: اگر واژه یا واژه&zwnj;هایی بعد از قافیه تکرار شوند و معنی متفاوت اما تلفظ یکسان داشته باشند، آن واژه&zwnj;ها ردیف محسوب نمی&zwnj;شوند، بلکه قافیه هستند و بیت را ذوقافیتین گویند. به عبارتی دیگر، گویی چنین بیتی، دو قافیه دارد.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Ch2>قواعد قافیه: نظم و قانون در دنیای شعر\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>قافیه نیز مانند دیگر عناصر شعر، از قواعد و اصطلاحات خاص خود پیروی می&zwnj;کند. در این بخش با برخی از مهم&zwnj;ترین نکات مربوط به قافیه آشنا می&zwnj;شویم:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>حروف اصلی و الحاقی قافیه: بخش اصلی قافیه، حروف ریشه&zwnj;ی کلمه است و نباید با حروف الحاقی (مانند &laquo;ی&raquo; نکره یا علامت جمع) اشتباه گرفته شود. برای نمونه، در کلمات &laquo;جوانی&raquo; و &laquo;رهایی&raquo;، بخش اصلی قافیه &laquo;ی&raquo; و &laquo;ی&raquo; است و حروف &laquo;ان&raquo; و &laquo;ی&raquo; جزء حروف الحاقی محسوب می&zwnj;شوند.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>ضرورت رعایت قافیه در تمام بیت&zwnj;ها: به&zwnj;طور کلی، در شعر فارسی قافیه باید در تمامی بیت&zwnj;ها رعایت شود. البته در برخی قالب&zwnj;های شعر نو، ممکن است شاعران برای ایجاد نوآوری و تأثیرگذاری خاص، از قافیه در همه ابیات استفاده نکنند. اما این موارد استثنا هستند و اصل بر رعایت قافیه در تمام بیت&zwnj;های شعر کلاسیک فارسی است.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>اجتناب از اشتباه گرفتن قافیه با ردیف: همان&zwnj;طور که در بخش قبل اشاره کردیم، قافیه و ردیف با وجود شباهت&zwnj;هایی، دو عنصر مجزا هستند. ردیف کلمه کاملی است که تکرار می&zwnj;شود؛ اما قافیه می&zwnj;تواند کلمه&zwnj;های متنوع با آهنگ و حروف انتهایی یکسان باشد. اشتباه گرفتن این دو می&zwnj;تواند در درک و تحلیل شعر اختلال ایجاد کند.&nbsp;\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Ch2>عیوب قافیه\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>استفاده نادرست از قافیه می&zwnj;تواند زیبایی و تأثیرگذاری شعر را کم کند. در اینجا با برخی از مهم&zwnj;ترین عیوب قافیه آشنا می&zwnj;شویم:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>تکرار بیش از حد قافیه: تکرار بیش از حد یک قافیه در شعر، باعث ایجاد احساس یکنواختی و خستگی در خواننده می&zwnj;شود. شاعران ماهر معمولا از الگوهای متنوع قافیه&zwnj;پردازی در طول شعر استفاده می&zwnj;کنند.\u003Cbr>\r\n ضعف قافیه از نظر موسیقایی: قافیه باید از نظر آوایی دلنشین و خوش&zwnj;آیند باشد. قافیه&zwnj;هایی که از کلمات با واج&zwnj;های ضعیف یا نامتجانس ساخته شده&zwnj;اند، می&zwnj;توانند موسیقی شعر را برهم بزنند.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>نامناسب بودن قافیه با معنی شعر: قافیه نباید با فضای کلی شعر یا معنای مصراع&zwnj;ها در تضاد باشد. انتخاب قافیه مناسب، به انسجام و تأثیرگذاری شعر کمک می&zwnj;کند.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>نادرستی قافیه از نظر وزن یا معنا: قافیه نباید باعث برهم خوردن وزن شعر شود. همچنین، کلمات هم&zwnj;قافیه باید از نظر معنایی با یکدیگر همخوانی داشته باشند.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Ch2>ردیف و قافیه در شعر نو\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>با ظهور شعر نو در قرن اخیر، تحولاتی در استفاده از قافیه نیز به وجود آمد. شاعران نوپرداز، ضمن بهره&zwnj;گیری از قافیه در برخی از آثار خود، گاه از آن صرف&zwnj;نظر می&zwnj;کردند و به عناصر دیگری مانند موسیقی درونی کلمات و فضای کلی شعر، برای ایجاد حس آهنگین و دلنشینی توجه می&zwnj;کردند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>برخی از شاعران نو، از قافیه به&zwnj;صورت پراکنده یا در فواصل نامنظم استفاده کردند. همچنین، برخی دیگر به جای قافیه&zwnj;ی هم&zwnj;آوایی، از قافیه&zwnj;ی ردیفی (تکرار کلمات یا عبارات در انتهای مصراع&zwnj;ها) بهره گرفتند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>به&zwnj;طور کلی، استفاده از قافیه در شعر نو، امری اختیاری است و شاعر بر اساس اهداف و مضمون شعر خود، تصمیم به استفاده یا عدم استفاده از آن می&zwnj;گیرد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch2>مثال قافیه در شعر فارسی\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>در ادامه برخی از مثال&zwnj;های قافیه در شعر را مطالعه می&zwnj;کنید که به درک بهتر شما از مفهوم قافیه و تفاوت ردیف و قافیه کمک می&zwnj;کند:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>توانا بود هرکه دانا بود\u003C\u002Fp>\r\n\r\n \u003Cul>\r\n  \u003Cli>\r\n  \u003Cp>در اینجا بود و بود ردیف هستند و دانا و توانا قافیه که تقریبا هم آوا هستند.\u003C\u002Fp>\r\n  \u003C\u002Fli>\r\n \u003C\u002Ful>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>بامدادی که تفاوت نکند لیل و نهار \u002F خوش بود دامن صحرا و تماشای بهار\u003C\u002Fp>\r\n\r\n \u003Cul>\r\n  \u003Cli>\r\n  \u003Cp>در بیت بالا بهار و نهار قافیه هستند.\u003C\u002Fp>\r\n  \u003C\u002Fli>\r\n \u003C\u002Ful>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>به نام خداوند جان آفرین \u002F حکیم و سخن در زبان آفرین\u003C\u002Fp>\r\n\r\n \u003Cul>\r\n  \u003Cli>\r\n  \u003Cp>جان و زبان قافیه و آفرین ردیف هستند.\u003C\u002Fp>\r\n  \u003C\u002Fli>\r\n \u003C\u002Ful>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قرار در کف آزادگان نگیرد مال \u002F چو صبر در دل عاشق، چو آب در غربال\u003C\u002Fp>\r\n\r\n \u003Cul>\r\n  \u003Cli>\r\n  \u003Cp>مال و غربال قافیه ایجاد می&zwnj;کنند.\u003C\u002Fp>\r\n  \u003C\u002Fli>\r\n \u003C\u002Ful>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>ای نام تو روییده به گلدان لبم \u002F در مرحمت تو غوطه ور روز و شبم\u003C\u002Fp>\r\n\r\n \u003Cul>\r\n  \u003Cli>\r\n  \u003Cp>لبم و شبم قافیه هستند.\u003C\u002Fp>\r\n  \u003C\u002Fli>\r\n \u003C\u002Ful>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>&nbsp;\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch2>جمع&zwnj;بندی\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>قافیه یکی از ارکان اصلی شعر فارسی به شمار می&zwnj;رود و نقش مهمی در زیبایی، موسیقی و انسجام شعر ایفا می&zwnj;کند. شناخت انواع قافیه، قواعد و نکات مربوط به آن، به درک عمیق&zwnj;تر و لذت بردن بیشتر از اشعار فارسی کمک می&zwnj;کند. در این مطلب با قافیه و همچنین فرق ردیف و قافیه آشنا شدید. به&zwnj;علاوه روش پیدا کردن قافیه در شعر را هم آموختید\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch2>سوالات متداول\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cp>۱. قافیه در شعر فارسی چیست؟\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>قافیه تکرار اصوات مشابه یا همسان در پایان دو یا چند مصراع شعر است. این تکرار خوشایند آوایی، به شعر جان می&zwnj;دهد و باعث دلنشین&zwnj;تر شدن آن می&zwnj;شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>۲. تفاوت قافیه و ردیف چیست؟\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>هرچند هر دو به تکرار آوایی در شعر مربوط هستند، اما جایگاه و نقش متفاوتی دارند:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه: در پایان مصراع&zwnj;های شعر می&zwnj;آید و معمولا کلمات جداگانه&zwnj;ای هستند.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>ردیف: در انتهای مصراع یا تمام بیت&zwnj;ها تکرار می&zwnj;شود و معمولا یک کلمه یا عبارت است.\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>۳. انواع قافیه در شعر فارسی کدامند؟\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>انواع مختلفی از قافیه در شعر فارسی به کار می&zwnj;رود، از جمله:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه داخلی (کلمات هم&zwnj;قافیه در یک مصراع)\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه میانی (کلمات هم&zwnj;قافیه در میانه دو مصراع)\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه دوگانه (هر دو نیم&zwnj;مصراع با هم قافیه هستند)\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه خطی (استفاده از یک قافیه در کل شعر)\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\r\n \u003Cp>قافیه مصنوعی (کلمات از نظر معنایی شباهت دارند اما از نظر آوایی کاملا هم&zwnj;قافیه نیستند)\u003C\u002Fp>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>۴. آیا در شعر نو هم از قافیه استفاده می&zwnj;شود؟\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>استفاده از قافیه در شعر نو، امری اختیاری است. برخی از شاعران نوپرداز از قافیه استفاده می&zwnj;کنند، در حالی که برخی دیگر برای ایجاد حس آهنگین به عناصر دیگری مانند موسیقی درونی کلمات تکیه می&zwnj;کنند.\u003C\u002Fp>\r\n",[15,16,17,18,19],"قافیه","ردیف","شعر","ادبیات","فارسی",15254,"2024-05-11 14:53:50","2026-08-05 11:41:14","Mehdi","Zare","قافیه-چیست-و-چطور-در-شعر-پیدا-میشود","کپسول آموزشی","1403\u002F02\u002F22","11:41 1405\u002F05\u002F14",{"status":5,"data":30},[31,70,130,148,168],{"id":5,"title":32,"list_order":5,"items":33},"آشنایی",[34,39,43,47,54,58,62,66],{"id":35,"link":36,"type":37,"slug":12,"title":38},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content","قوانین و مقررات",{"id":40,"link":41,"type":37,"slug":12,"title":42},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":44,"link":45,"type":37,"slug":12,"title":46},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":48,"link":49,"type":50,"slug":51,"handler":52,"title":53},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":55,"link":56,"type":37,"slug":12,"title":57},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":59,"link":60,"type":37,"slug":12,"title":61},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":63,"link":64,"type":37,"slug":12,"title":65},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":67,"link":68,"type":37,"slug":12,"title":69},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":71,"title":72,"list_order":5,"items":73},2,"المپیادها",[74,78,82,86,90,94,98,102,106,110,114,118,122,126],{"id":75,"link":76,"type":37,"slug":12,"title":77},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":79,"link":80,"type":37,"slug":12,"title":81},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":83,"link":84,"type":37,"slug":12,"title":85},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":87,"link":88,"type":37,"slug":12,"title":89},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":91,"link":92,"type":37,"slug":12,"title":93},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":95,"link":96,"type":37,"slug":12,"title":97},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":99,"link":100,"type":37,"slug":12,"title":101},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":103,"link":104,"type":37,"slug":12,"title":105},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":107,"link":108,"type":37,"slug":12,"title":109},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":111,"link":112,"type":37,"slug":12,"title":113},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":115,"link":116,"type":37,"slug":12,"title":117},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":119,"link":120,"type":37,"slug":12,"title":121},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":123,"link":124,"type":37,"slug":12,"title":125},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":127,"link":128,"type":37,"slug":12,"title":129},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":131,"title":132,"list_order":5,"items":133},3,"نمونه و تیزهوشان",[134,138,143],{"id":135,"link":136,"type":37,"slug":12,"title":137},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":139,"link":140,"type":50,"slug":141,"handler":141,"title":142},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":144,"link":145,"type":50,"slug":146,"handler":146,"title":147},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":149,"title":150,"list_order":5,"items":151},7,"کتابهای درسی",[152,156,160,164],{"id":153,"link":154,"type":37,"slug":12,"title":155},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":157,"link":158,"type":37,"slug":12,"title":159},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":161,"link":162,"type":37,"slug":12,"title":163},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":165,"link":166,"type":37,"slug":12,"title":167},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":35,"title":169,"list_order":35,"items":170},"پیشنهاد ویژه",[171,176,181,186,191,196,201,205,209,213,217],{"id":172,"link":173,"type":50,"slug":174,"handler":174,"title":175},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":177,"link":178,"type":50,"slug":179,"handler":179,"title":180},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":182,"link":183,"type":50,"slug":184,"handler":184,"title":185},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":187,"link":188,"type":50,"slug":189,"handler":189,"title":190},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":192,"link":193,"type":50,"slug":194,"handler":194,"title":195},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":197,"link":198,"type":37,"slug":199,"title":200},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":202,"link":203,"type":37,"slug":12,"title":204},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":206,"link":207,"type":37,"slug":12,"title":208},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":210,"link":211,"type":37,"slug":12,"title":212},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":214,"link":215,"type":37,"slug":12,"title":216},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":218,"link":219,"type":220,"slug":221,"title":222},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"tests":224,"papers":225,"files":226,"questions":227,"exams":228,"tutorials":229,"blogs":230},[],[],[],[],[],[],[231,240,248,256,264,272,280,288,296,304,312,320],{"id":232,"title":233,"cat":10,"pic":234,"up_date":235,"title_url":236,"url":237,"legacy_url":238,"cat_title":26,"update_jalali":239},13474,"شیخ محمود شبستری کیست؟","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDVmK9aLni13NXnWhzHKf_200.png","2026-08-05 11:35:11","شیخ-محمود-شبستری-کیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13474\u002Fشیخ-محمود-شبستری-کیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13474\u002Fشیخ-محمود-شبستری-کیست","1405\u002F05\u002F14",{"id":241,"title":242,"cat":10,"pic":243,"up_date":244,"title_url":245,"url":246,"legacy_url":247,"cat_title":26,"update_jalali":239},13475,"کتاب گلشن راز","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FcayKLZu4gfgP2TChq1Ab_200.png","2026-08-05 11:29:12","کتاب-گلشن-راز","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13475\u002Fکتاب-گلشن-راز","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13475\u002Fکتاب-گلشن-راز",{"id":249,"title":250,"cat":10,"pic":251,"up_date":252,"title_url":253,"url":254,"legacy_url":255,"cat_title":26,"update_jalali":239},13476,"قالب شعری مثنوی چیست؟","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fpu06CTcTLbDaG08T29S4_200.png","2026-08-05 11:23:24","قالب-شعری-مثنوی-چیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13476\u002Fقالب-شعری-مثنوی-چیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13476\u002Fقالب-شعری-مثنوی-چیست",{"id":257,"title":258,"cat":10,"pic":259,"up_date":260,"title_url":261,"url":262,"legacy_url":263,"cat_title":26,"update_jalali":239},13477,"جابه‌جایی اجزای جمله در شعر: تغییر جای معمول اجزای جمله برای زیباتر و موزون‌تر شدن شعر.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F3HTZFv95upJb1HAbHiOg_200.png","2026-08-05 11:17:11","جابهجایی-اجزای-جمله-در-شعر-تغییر-جای-معمول-اجزای-جمله-برای-زیباتر-و-موزونتر-شدن-شعر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13477\u002Fجابهجایی-اجزای-جمله-در-شعر-تغییر-جای-معمول-اجزای-جمله-برای-زیباتر-و-موزونتر-شدن-شعر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13477\u002Fجابهجایی-اجزای-جمله-در-شعر-تغییر-جای-معمول-اجزای-جمله-برای-زیباتر-و-موزونتر-شدن-شعر",{"id":265,"title":266,"cat":10,"pic":267,"up_date":268,"title_url":269,"url":270,"legacy_url":271,"cat_title":26,"update_jalali":239},13478,"جمله: یک یا چند کلمه که پیام کاملی را از گوینده به شنونده برساند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FOheiEuQZja5P0LoEEGcS_200.png","2026-08-05 11:11:08","جمله-یک-یا-چند-کلمه-که-پیام-کاملی-را-از-گوینده-به-شنونده-برساند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13478\u002Fجمله-یک-یا-چند-کلمه-که-پیام-کاملی-را-از-گوینده-به-شنونده-برساند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13478\u002Fجمله-یک-یا-چند-کلمه-که-پیام-کاملی-را-از-گوینده-به-شنونده-برساند",{"id":273,"title":274,"cat":10,"pic":275,"up_date":276,"title_url":277,"url":278,"legacy_url":279,"cat_title":26,"update_jalali":239},13479,"جملهٔ خبری: جمله‌ای که خبری را بیان کند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FK4jh4qO4FPEh6NpzkmOo_200.png","2026-08-05 11:05:27","جمله-خبری-جملهای-که-خبری-را-بیان-کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13479\u002Fجمله-خبری-جملهای-که-خبری-را-بیان-کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13479\u002Fجمله-خبری-جملهای-که-خبری-را-بیان-کند",{"id":281,"title":282,"cat":10,"pic":283,"up_date":284,"title_url":285,"url":286,"legacy_url":287,"cat_title":26,"update_jalali":239},13480,"جملهٔ پرسشی: جمله‌ای که در آن پرسشی مطرح شود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fv3cgqaheI84qGCdW0vLt_200.png","2026-08-05 10:58:22","جمله-پرسشی-جملهای-که-در-آن-پرسشی-مطرح-شود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13480\u002Fجمله-پرسشی-جملهای-که-در-آن-پرسشی-مطرح-شود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13480\u002Fجمله-پرسشی-جملهای-که-در-آن-پرسشی-مطرح-شود",{"id":289,"title":290,"cat":10,"pic":291,"up_date":292,"title_url":293,"url":294,"legacy_url":295,"cat_title":26,"update_jalali":239},13481,"جملهٔ امری: جمله‌ای که در آن خواهش یا فرمان بیان شود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FQslFHIsWVCHGIc4g4EQd_200.png","2026-08-05 10:52:14","جمله-امری-جملهای-که-در-آن-خواهش-یا-فرمان-بیان-شود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13481\u002Fجمله-امری-جملهای-که-در-آن-خواهش-یا-فرمان-بیان-شود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13481\u002Fجمله-امری-جملهای-که-در-آن-خواهش-یا-فرمان-بیان-شود",{"id":297,"title":298,"cat":10,"pic":299,"up_date":300,"title_url":301,"url":302,"legacy_url":303,"cat_title":26,"update_jalali":239},13482,"جملهٔ عاطفی: جمله‌ای که بیانگر احساس و عاطفه باشد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FKo0nFLc115WMNwtinpsR_200.png","2026-08-05 10:46:18","جمله-عاطفی-جملهای-که-بیانگر-احساس-و-عاطفه-باشد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13482\u002Fجمله-عاطفی-جملهای-که-بیانگر-احساس-و-عاطفه-باشد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13482\u002Fجمله-عاطفی-جملهای-که-بیانگر-احساس-و-عاطفه-باشد",{"id":305,"title":306,"cat":10,"pic":307,"up_date":308,"title_url":309,"url":310,"legacy_url":311,"cat_title":26,"update_jalali":239},13483,"ابوعلی بلعمی: نویسنده و وزیر ایرانی قرن چهارم هجری و از بزرگان تاریخ زبان و ادب فارسی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDBQAEr8yn60Pok8INkOF_200.png","2026-08-05 10:40:08","ابوعلی-بلعمی-نویسنده-و-وزیر-ایرانی-قرن-چهارم-هجری-و-از-بزرگان-تاریخ-زبان-و-ادب-فارسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13483\u002Fابوعلی-بلعمی-نویسنده-و-وزیر-ایرانی-قرن-چهارم-هجری-و-از-بزرگان-تاریخ-زبان-و-ادب-فارسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13483\u002Fابوعلی-بلعمی-نویسنده-و-وزیر-ایرانی-قرن-چهارم-هجری-و-از-بزرگان-تاریخ-زبان-و-ادب-فارسی",{"id":313,"title":314,"cat":10,"pic":315,"up_date":316,"title_url":317,"url":318,"legacy_url":319,"cat_title":26,"update_jalali":239},13484,"تاریخ بلعمی: ترجمه و تألیف فارسی تاریخ طبری به قلم ابوعلی بلعمی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FfuWrijUSb4VQZ74Dk4Tu_200.png","2026-08-05 10:34:13","تاریخ-بلعمی-ترجمه-و-تألیف-فارسی-تاریخ-طبری-به-قلم-ابوعلی-بلعمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13484\u002Fتاریخ-بلعمی-ترجمه-و-تألیف-فارسی-تاریخ-طبری-به-قلم-ابوعلی-بلعمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13484\u002Fتاریخ-بلعمی-ترجمه-و-تألیف-فارسی-تاریخ-طبری-به-قلم-ابوعلی-بلعمی",{"id":321,"title":322,"cat":10,"pic":323,"up_date":324,"title_url":325,"url":326,"legacy_url":327,"cat_title":26,"update_jalali":239},13485,"سعدی: شاعر و نویسندهٔ بزرگ ایرانی در قرن هفتم هجری قمری.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fr3DrXjZiJF18xdccRbLv_200.png","2026-08-05 10:28:35","سعدی-شاعر-و-نویسنده-بزرگ-ایرانی-در-قرن-هفتم-هجری-قمری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13485\u002Fسعدی-شاعر-و-نویسنده-بزرگ-ایرانی-در-قرن-هفتم-هجری-قمری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13485\u002Fسعدی-شاعر-و-نویسنده-بزرگ-ایرانی-در-قرن-هفتم-هجری-قمری"]