[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-22179":199,"$fin413ggc8uor":222},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"id":200,"section":178,"base":201,"course":202,"lesson":203,"title":204,"cat":205,"pic":206,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":207,"tags":208,"metadata":13,"featured":212,"status":4,"views":213,"subdate":214,"up_date":215,"first_name":216,"last_name":217,"avatar":13,"title_url":218,"cat_title":219,"subdate_jalali":220,"update_jalali":221},22179,1169,1182,3849,"حلال و حرام مال: مشروع یا نامشروع بودن منشأ و به‌دست‌آوردن مال",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDAoU2SNNlI2L5OZjDOXF_800.png","\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"حلال و حرام مال: مشروع یا نامشروع بودن منشأ و به‌دست‌آوردن مال\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: 'IRANSans', Tahoma, 'Times New Roman', serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n  \u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">حلال و حرام مال؛ راه‌های درست و نادرست به‌دست‌آوردن دارایی\u003C\u002Fh2>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">مفهوم مال حلال و حرام، راه‌های کسب درآمد، حقوق دیگران و تأثیر پاکی مال بر زندگی فردی و اجتماعی\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">چکیده:\u003C\u002Fstrong>\r\n    حلال و حرام بودن مال به مشروع یا نامشروع بودن راه به‌دست‌آوردن آن اشاره دارد. \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">مال حلال\u003C\u002Fstrong> دارایی یا درآمدی است که از راه‌های درست، مانند کار شرافتمندانه، دادوستد منصفانه، هدیه یا ارث مشروع به دست می‌آید. در مقابل، \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">مال حرام\u003C\u002Fstrong> از روش‌هایی مانند دزدی، رشوه، تقلب، کلاهبرداری و پایمال کردن حقوق دیگران حاصل می‌شود. در آموزه‌های اسلامی، رعایت حق‌الناس، صداقت در معاملات و پرهیز از درآمد نامشروع اهمیت فراوانی دارد. شناخت تفاوت مال حلال و حرام به انسان کمک می‌کند در تصمیم‌های اقتصادی، علاوه بر سود شخصی، عدالت، درستکاری و حقوق دیگران را نیز در نظر بگیرد.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">مال حلال و حرام چگونه شناخته می‌شود؟\u003C\u002Fh3>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n    در نگاه اسلامی، مالکیت و کسب درآمد زمانی پذیرفتنی است که با احکام شرعی و حقوق دیگران سازگار باشد. بنابراین، برای تشخیص حلال یا حرام بودن مال، تنها مقدار دارایی اهمیت ندارد؛ بلکه باید بررسی کرد مال از چه راهی به دست آمده و آیا در فرایند کسب آن حقی از کسی ضایع شده است یا نه.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">مال حلال:\u003C\u002Fstrong> مالی است که شخص از راه مشروع و با رعایت حقوق دیگران به دست می‌آورد. برای مثال، دانش‌آموزی که با رضایت خانواده و رعایت مسئولیت‌های درسی خود، در اوقات فراغت به آموزش یک مهارت می‌پردازد و دستمزد توافق‌شده دریافت می‌کند، از راهی درست درآمد کسب کرده است. همچنین دریافت هدیه یا ارث مطابق مقررات شرعی، از راه‌های مشروع مالکیت به شمار می‌رود.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">مال حرام:\u003C\u002Fstrong> مالی است که از راه نامشروع به دست می‌آید یا شخص بدون داشتن حق قانونی و شرعی، آن را تصاحب می‌کند. برای نمونه، برداشتن پول از کیف همکلاسی، فروش کالای تقلبی به نام کالای اصلی یا دریافت پول با وعده‌های دروغین، از مصادیق به‌دست‌آوردن مال نامشروع است.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">مال شبهه‌ناک:\u003C\u002Fstrong> گاهی منشأ یک دارایی روشن نیست و شخص نمی‌داند آیا از راه حلال به دست آمده است یا خیر. چنین وضعیتی با حرام بودن قطعی تفاوت دارد. در این شرایط، بررسی واقعیت و پرسیدن از افراد آگاه به احکام شرعی می‌تواند به رفع ابهام کمک کند.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"مقایسه راه‌های به‌دست‌آوردن مال حلال و حرام\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n    \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n      \u003Cthead>\r\n        \u003Ctr>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">روش به‌دست‌آوردن مال\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نمونه ملموس\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">حکم کلی\u003C\u002Fth>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Fthead>\r\n      \u003Ctbody>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">کار و تلاش مشروع\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دریافت دستمزد برای تدریس یا انجام کار توافق‌شده\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">حلال\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دادوستد منصفانه\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">فروش کتاب دست‌دوم با بیان وضعیت واقعی آن\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">حلال\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دزدی و تصاحب مال دیگران\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">برداشتن پول یا وسیله دیگران بدون رضایت\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">حرام\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">فریب در معامله\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">پنهان کردن خرابی یک وسیله هنگام فروش\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">حرام\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">رشوه و سوءاستفاده از مسئولیت\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">گرفتن پول برای دادن امتیاز ناعادلانه به فردی خاص\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">حرام\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Ftbody>\r\n    \u003C\u002Ftable>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">تأثیر مال حلال و حرام بر زندگی\u003C\u002Fh3>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n    شیوه کسب درآمد تنها یک موضوع شخصی نیست؛ زیرا رفتار اقتصادی هر فرد می‌تواند بر زندگی دیگران نیز تأثیر بگذارد. هنگامی که افراد در معاملات صادق باشند، اعتماد میان خریدار و فروشنده افزایش می‌یابد. در مقابل، درآمدی که با فریب یا پایمال کردن حقوق دیگران به دست می‌آید، زمینه بی‌اعتمادی و اختلاف را فراهم می‌کند.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n    برای مثال، تصور کنید دانش‌آموزی یک کتاب کمک‌درسی را به دوستش می‌فروشد. اگر پیش از فروش، صفحات آسیب‌دیده را نشان دهد و قیمت را با توافق تعیین کند، حقوق خریدار را رعایت کرده است. اما اگر آگاهانه عیب‌های کتاب را پنهان کند، حتی دریافت مبلغی اندک نیز می‌تواند با فریب و تضییع حق همراه باشد.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n    در آموزه‌های دینی، پاکی درآمد با درستکاری، مسئولیت‌پذیری و رعایت حق‌الناس ارتباط دارد. کسی که از راه نامشروع مالی به دست آورده، تنها با پشیمانی یا بخشیدن بخشی از آن به نیازمندان، لزوماً از مسئولیت خود رها نمی‌شود؛ بلکه در موارد مربوط به حقوق دیگران، باید حق صاحب مال را نیز جبران کند.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"پیامدهای فردی و اجتماعی شیوه کسب درآمد\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n    \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n      \u003Cthead>\r\n        \u003Ctr>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">زمینه\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">رفتار اقتصادی درست\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">رفتار اقتصادی نادرست\u003C\u002Fth>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Fthead>\r\n      \u003Ctbody>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">اعتماد اجتماعی\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تقویت اعتماد و همکاری\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">افزایش بدبینی و اختلاف\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">حقوق دیگران\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">رعایت مالکیت و انصاف\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تضییع حق و ایجاد زیان\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">آرامش فردی\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">رضایت از درستکاری و انجام وظیفه\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">احتمال نگرانی از آشکار شدن تخلف\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Ftbody>\r\n    \u003C\u002Ftable>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n    \u003Cstrong>نکته مهم:\u003C\u002Fstrong>\r\n    حلال بودن مال به کم یا زیاد بودن مقدار آن وابسته نیست. درآمد زیاد می‌تواند کاملاً حلال باشد و مبلغی بسیار کم نیز ممکن است از راه حرام به دست آمده باشد. معیار اصلی، مشروع بودن راه کسب مال و رعایت حقوق دیگران است.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">پرسش‌های چالشی درباره حلال و حرام مال\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #24292f; : \">\u003Cstrong>آیا رضایت خریدار به‌تنهایی برای حلال بودن درآمد کافی است؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv>خیر. رضایت باید آگاهانه و بدون فریب باشد. اگر فروشنده عیب مهم کالا را پنهان کند، رضایت خریدار بر پایه اطلاعات نادرست شکل گرفته است. همچنین هر معامله‌ای صرفاً با رضایت دو طرف مشروع نمی‌شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #24292f; : \">\u003Cstrong>اگر کسی مال حرام را به نیازمندان ببخشد، آیا مشکل برطرف می‌شود؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv>خیر. اگر مال متعلق به شخص دیگری باشد، اصل بر بازگرداندن آن به صاحب حق است. کمک به نیازمندان جایگزین جبران حقوق دیگران نمی‌شود. چگونگی جبران در شرایط خاص، به احکام مربوط بستگی دارد.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #24292f; : \">\u003Cstrong>آیا گران فروختن یک وسیله همیشه به معنای حرام بودن درآمد است؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv>خیر. قیمت بالا به‌تنهایی نشانه حرام بودن معامله نیست. باید شرایطی مانند رضایت آگاهانه، نبود فریب، رعایت مقررات و احکام شرعی بررسی شود. بااین‌حال، سوءاستفاده از ناآگاهی یا نیاز دیگران می‌تواند مصداق رفتار ناعادلانه باشد.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #24292f; : \">\u003Cstrong>اگر کسی ندانسته مال دیگری را بردارد، آیا مسئولیتی ندارد؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv>ندانستن ممکن است در میزان مسئولیت اخلاقی یا شرعی فرد مؤثر باشد، اما حق مالک را از بین نمی‌برد. برای مثال، اگر دانش‌آموزی به اشتباه خودکار همکلاسی‌اش را بردارد، پس از آگاهی باید آن را بازگرداند یا در صورت از بین رفتن، حق صاحبش را جبران کند.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n    \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">اصل مهم\u003C\u002Fspan>\r\n    ارزش اقتصادی یک دارایی با مشروع بودن منشأ آن یکسان نیست. \u003Cstrong>مال حلال\u003C\u002Fstrong> از راه درست و با رعایت حقوق دیگران به دست می‌آید، درحالی‌که \u003Cstrong>مال حرام\u003C\u002Fstrong> نتیجه روش‌های نامشروع یا تصاحب ناحق دارایی دیگران است. صداقت در خریدوفروش، پرهیز از فریب، احترام به مالکیت و جبران حق‌الناس از مهم‌ترین اصول رفتار اقتصادی مسئولانه‌اند. توجه به این اصول از دوران نوجوانی، زمینه تصمیم‌گیری درست و رعایت عدالت در زندگی آینده را فراهم می‌کند.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>",[209,210,211],"پایهٔ یازدهم","فارسی یازدهم","حلال و حرام مال",0,10,"2026-11-02 20:14:31","2026-11-02 20:17:10","سحر","شیرزاد","حلال-و-حرام-مال-مشروع-یا-نامشروع-بودن-منشأ-و-بهدستآوردن-مال","کپسول آموزشی","1405\u002F08\u002F11","20:17 1405\u002F08\u002F11",{"tests":223,"papers":224,"files":225,"questions":226,"exams":227,"tutorials":228,"blogs":229},[],[],[],[],[],[],[230,239,247,255,263,271,279,287,295,304,312,320],{"id":231,"title":232,"cat":205,"pic":233,"up_date":234,"title_url":235,"url":236,"legacy_url":237,"cat_title":219,"update_jalali":238},22181,"ابوالفضل بیهقی: نویسندهٔ تاریخ بیهقی و از برجسته‌ترین نثرنویسان تاریخ ادبیات فارسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F7N5Irual8ZYk8mBif2HC_200.png","2026-11-02 20:29:18","ابوالفضل-بیهقی-نویسنده-تاریخ-بیهقی-و-از-برجستهترین-نثرنویسان-تاریخ-ادبیات-فارسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22181\u002Fابوالفضل-بیهقی-نویسنده-تاریخ-بیهقی-و-از-برجستهترین-نثرنویسان-تاریخ-ادبیات-فارسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22181\u002Fابوالفضل-بیهقی-نویسنده-تاریخ-بیهقی-و-از-برجستهترین-نثرنویسان-تاریخ-ادبیات-فارسی","2 ساعت قبل",{"id":240,"title":241,"cat":205,"pic":242,"up_date":243,"title_url":244,"url":245,"legacy_url":246,"cat_title":219,"update_jalali":238},22180,"تاریخ بیهقی: اثر تاریخی ابوالفضل بیهقی که رویدادهای دورهٔ غزنویان را با نثری دقیق و جزئی‌نگر روایت می‌کند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FqlgHuM1ewgl6X1dqsrEa_200.png","2026-11-02 20:22:37","تاریخ-بیهقی-اثر-تاریخی-ابوالفضل-بیهقی-که-رویدادهای-دوره-غزنویان-را-با-نثری-دقیق-و-جزئینگر-روایت-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22180\u002Fتاریخ-بیهقی-اثر-تاریخی-ابوالفضل-بیهقی-که-رویدادهای-دوره-غزنویان-را-با-نثری-دقیق-و-جزئینگر-روایت-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22180\u002Fتاریخ-بیهقی-اثر-تاریخی-ابوالفضل-بیهقی-که-رویدادهای-دوره-غزنویان-را-با-نثری-دقیق-و-جزئینگر-روایت-میکند",{"id":248,"title":249,"cat":205,"pic":250,"up_date":251,"title_url":252,"url":253,"legacy_url":254,"cat_title":219,"update_jalali":238},22178,"قناعت: بسنده کردن به داشتهٔ خود و نخواستن بیش از نیاز","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FWgPi6C3qne5qJdxo7WGi_200.png","2026-11-02 20:11:55","قناعت-بسنده-کردن-به-داشته-خود-و-نخواستن-بیش-از-نیاز","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22178\u002Fقناعت-بسنده-کردن-به-داشته-خود-و-نخواستن-بیش-از-نیاز","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22178\u002Fقناعت-بسنده-کردن-به-داشته-خود-و-نخواستن-بیش-از-نیاز",{"id":256,"title":257,"cat":205,"pic":258,"up_date":259,"title_url":260,"url":261,"legacy_url":262,"cat_title":219,"update_jalali":238},22177,"قاضی بُست: شخصیتی در حکایت که به سبب قناعت و پرهیز از مال مشکوک، از پذیرفتن طلای پیشنهادی خودداری می‌کند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FVLGyg4VULOvYNNmmebJ1_200.png","2026-11-02 20:06:24","قاضی-بست-شخصیتی-در-حکایت-که-به-سبب-قناعت-و-پرهیز-از-مال-مشکوک-از-پذیرفتن-طلای-پیشنهادی-خودداری-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22177\u002Fقاضی-بست-شخصیتی-در-حکایت-که-به-سبب-قناعت-و-پرهیز-از-مال-مشکوک-از-پذیرفتن-طلای-پیشنهادی-خودداری-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22177\u002Fقاضی-بست-شخصیتی-در-حکایت-که-به-سبب-قناعت-و-پرهیز-از-مال-مشکوک-از-پذیرفتن-طلای-پیشنهادی-خودداری-میکند",{"id":264,"title":265,"cat":205,"pic":266,"up_date":267,"title_url":268,"url":269,"legacy_url":270,"cat_title":219,"update_jalali":238},22176,"فعل ناگذر: فعلی که مفعول نمی‌پذیرد و به همین دلیل به ساخت مجهول درنمی‌آید.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FxICRkGwS5xr4KRzxzLgD_200.png","2026-11-02 20:00:40","فعل-ناگذر-فعلی-که-مفعول-نمیپذیرد-و-به-همین-دلیل-به-ساخت-مجهول-درنمیآید","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22176\u002Fفعل-ناگذر-فعلی-که-مفعول-نمیپذیرد-و-به-همین-دلیل-به-ساخت-مجهول-درنمیآید","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22176\u002Fفعل-ناگذر-فعلی-که-مفعول-نمیپذیرد-و-به-همین-دلیل-به-ساخت-مجهول-درنمیآید",{"id":272,"title":273,"cat":205,"pic":274,"up_date":275,"title_url":276,"url":277,"legacy_url":278,"cat_title":219,"update_jalali":238},22175,"فعل مجهول و ساخت آن: فعلی که انجام‌دهندهٔ کار مشخص نیست یا مورد توجه نیست و مفعول جملهٔ معلوم در جایگاه نهاد قرار می‌گیرد؛ با صفت مفعولی و فعل کمکی «شدن» ساخته می‌شود و در کاربردهای قدیمی با «آمدن» یا «گشتن» نیز ساخته می‌شده است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FNQ8lBZDsIStaYV9kUi3Q_200.png","2026-11-02 19:54:48","فعل-مجهول-و-ساخت-آن-فعلی-که-انجامدهنده-کار-مشخص-نیست-یا-مورد-توجه-نیست-و-مفعول-جمله-معلوم-در-جایگاه-نهاد-قرار-میگیرد-با-صفت-مفعولی-و-فعل-کمکی-شدن-ساخته-میشود-و-در-کاربردهای-قدیمی-با-آمدن-یا-گشتن-نیز-ساخته-میشده-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22175\u002Fفعل-مجهول-و-ساخت-آن-فعلی-که-انجامدهنده-کار-مشخص-نیست-یا-مورد-توجه-نیست-و-مفعول-جمله-معلوم-در-جایگاه-نهاد-قرار-میگیرد-با-صفت-مفعولی-و-فعل-کمکی-شدن-ساخته-میشود-و-در-کاربردهای-قدیمی-با-آمدن-یا-گشتن-نیز-ساخته-میشده-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22175\u002Fفعل-مجهول-و-ساخت-آن-فعلی-که-انجامدهنده-کار-مشخص-نیست-یا-مورد-توجه-نیست-و-مفعول-جمله-معلوم-در-جایگاه-نهاد-قرار-میگیرد-با-صفت-مفعولی-و-فعل-کمکی-شدن-ساخته-میشود-و-در-کاربردهای-قدیمی-با-آمدن-یا-گشتن-نیز-ساخته-میشده-است",{"id":280,"title":281,"cat":205,"pic":282,"up_date":283,"title_url":284,"url":285,"legacy_url":286,"cat_title":219,"update_jalali":238},22174,"فعل معلوم: فعلی که در آن نهاد یا انجام‌دهندهٔ کار مشخص و معلوم است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F34dZdxFNhUgdBQJvVLxN_200.png","2026-11-02 19:49:15","فعل-معلوم-فعلی-که-در-آن-نهاد-یا-انجامدهنده-کار-مشخص-و-معلوم-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22174\u002Fفعل-معلوم-فعلی-که-در-آن-نهاد-یا-انجامدهنده-کار-مشخص-و-معلوم-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22174\u002Fفعل-معلوم-فعلی-که-در-آن-نهاد-یا-انجامدهنده-کار-مشخص-و-معلوم-است",{"id":288,"title":289,"cat":205,"pic":290,"up_date":291,"title_url":292,"url":293,"legacy_url":294,"cat_title":219,"update_jalali":238},22173,"توصیف: بیان ویژگی‌ها و جزئیات اشخاص، اشیا، مکان‌ها یا رویدادها برای ایجاد تصویر روشن از آن‌ها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fi4nJjuHCxJSjw6BcXoAm_200.png","2026-11-02 19:40:34","توصیف-بیان-ویژگیها-و-جزئیات-اشخاص-اشیا-مکانها-یا-رویدادها-برای-ایجاد-تصویر-روشن-از-آنها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22173\u002Fتوصیف-بیان-ویژگیها-و-جزئیات-اشخاص-اشیا-مکانها-یا-رویدادها-برای-ایجاد-تصویر-روشن-از-آنها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22173\u002Fتوصیف-بیان-ویژگیها-و-جزئیات-اشخاص-اشیا-مکانها-یا-رویدادها-برای-ایجاد-تصویر-روشن-از-آنها",{"id":296,"title":297,"cat":205,"pic":298,"up_date":299,"title_url":300,"url":301,"legacy_url":302,"cat_title":219,"update_jalali":303},22172,"جابه‌جایی ارکان جمله: قرار گرفتن اجزای جمله در جایگاهی متفاوت از ترتیب معمول دستوری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FgOxPUE4GLmtJydel0HAw_200.png","2026-11-02 19:34:59","جابهجایی-ارکان-جمله-قرار-گرفتن-اجزای-جمله-در-جایگاهی-متفاوت-از-ترتیب-معمول-دستوری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22172\u002Fجابهجایی-ارکان-جمله-قرار-گرفتن-اجزای-جمله-در-جایگاهی-متفاوت-از-ترتیب-معمول-دستوری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22172\u002Fجابهجایی-ارکان-جمله-قرار-گرفتن-اجزای-جمله-در-جایگاهی-متفاوت-از-ترتیب-معمول-دستوری","3 ساعت قبل",{"id":305,"title":306,"cat":205,"pic":307,"up_date":308,"title_url":309,"url":310,"legacy_url":311,"cat_title":219,"update_jalali":303},22171,"ایجاز: کوتاه و فشرده بیان کردن معنا با حذف مطالب و واژه‌های غیرضروری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fh5g6t7c0sCv7bO0sUAuh_200.png","2026-11-02 19:28:59","ایجاز-کوتاه-و-فشرده-بیان-کردن-معنا-با-حذف-مطالب-و-واژههای-غیرضروری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22171\u002Fایجاز-کوتاه-و-فشرده-بیان-کردن-معنا-با-حذف-مطالب-و-واژههای-غیرضروری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22171\u002Fایجاز-کوتاه-و-فشرده-بیان-کردن-معنا-با-حذف-مطالب-و-واژههای-غیرضروری",{"id":313,"title":314,"cat":205,"pic":315,"up_date":316,"title_url":317,"url":318,"legacy_url":319,"cat_title":219,"update_jalali":303},22170,"نثر تاریخی: نوعی نثر روایی که به ثبت و گزارش رویدادهای تاریخی با توجه به زمان، اشخاص و جزئیات وقایع می‌پردازد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FOHq8WRhdJCaCVVk8OXFi_200.png","2026-11-02 18:51:31","نثر-تاریخی-نوعی-نثر-روایی-که-به-ثبت-و-گزارش-رویدادهای-تاریخی-با-توجه-به-زمان-اشخاص-و-جزئیات-وقایع-میپردازد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22170\u002Fنثر-تاریخی-نوعی-نثر-روایی-که-به-ثبت-و-گزارش-رویدادهای-تاریخی-با-توجه-به-زمان-اشخاص-و-جزئیات-وقایع-میپردازد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22170\u002Fنثر-تاریخی-نوعی-نثر-روایی-که-به-ثبت-و-گزارش-رویدادهای-تاریخی-با-توجه-به-زمان-اشخاص-و-جزئیات-وقایع-میپردازد",{"id":321,"title":322,"cat":205,"pic":323,"up_date":324,"title_url":325,"url":326,"legacy_url":327,"cat_title":219,"update_jalali":303},22169,"غرامت‌زده: زیان‌دیده و متحمل خسارت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FEWMCfJ8GmSOob9TKdLaI_200.png","2026-11-02 18:45:18","غرامتزده-زیاندیده-و-متحمل-خسارت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22169\u002Fغرامتزده-زیاندیده-و-متحمل-خسارت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22169\u002Fغرامتزده-زیاندیده-و-متحمل-خسارت"]