[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-22129":199,"$f1l8t30zhtxflo":221},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"id":200,"section":178,"base":201,"course":202,"lesson":203,"title":204,"cat":205,"pic":206,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":207,"tags":208,"metadata":13,"featured":212,"status":4,"views":16,"subdate":213,"up_date":214,"first_name":215,"last_name":216,"avatar":13,"title_url":217,"cat_title":218,"subdate_jalali":219,"update_jalali":220},22129,1169,1182,3849,"دربایست: نیاز و ضرورت",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F9VJTmqZNtKLr5yIIOR6j_800.png","\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"دربایست: معنی نیاز و ضرورت در زبان فارسی\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: &#039;IRANSans&#039;, Tahoma, &#039;Times New Roman&#039;, serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n    \u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">دربایست؛ معنی، مفهوم و کاربرد در زبان فارسی\u003C\u002Fh2>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">آشنایی با معنای دربایست، مفهوم نیاز و ضرورت، تفاوت با واژه‌های مشابه و کاربرد آن در جمله‌های فارسی\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n        \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">دربایست\u003C\u002Fstrong> واژه‌ای فارسی به معنای نیاز، ضرورت، بایستگی و آنچه انجام دادن یا فراهم کردن آن لازم است، به شمار می‌رود. این واژه برای بیان اموری به کار می‌رود که وجود یا انجام آن‌ها ضروری دانسته می‌شود. در زبان فارسی، واژه‌هایی مانند «نیاز»، «لزوم»، «بایستگی» و «ضرورت» از نظر معنایی به دربایست نزدیک هستند؛ بااین‌حال، کاربرد آن‌ها در جمله همیشه یکسان نیست. شناخت معنی دربایست به دانش‌آموزان کمک می‌کند متن‌های ادبی، نوشته‌های رسمی و عبارت‌های دارای واژگان کمتر رایج را بهتر درک کنند و تفاوت میان نیاز واقعی، خواسته شخصی و ضرورت انجام یک کار را تشخیص دهند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">معنی دربایست و واژه‌های هم‌معنی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        واژه «دربایست» در زبان فارسی به چیزی اشاره دارد که به آن نیاز داریم یا فراهم شدن و انجام گرفتن آن لازم است. این واژه با مفهوم «بایستن» ارتباط معنایی دارد؛ یعنی امری که باید انجام شود یا وجود آن برای رسیدن به هدفی ضروری است. برای نمونه، اگر دانش‌آموزی بخواهد در امتحان موفق شود، مطالعه و تمرین از دربایست‌های یادگیری او به شمار می‌روند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">دربایست به معنای نیاز:\u003C\u002Fstrong> گاهی این واژه به چیزی اشاره می‌کند که انسان برای زندگی، یادگیری یا انجام فعالیتی به آن احتیاج دارد. برای مثال، آب آشامیدنی از دربایست‌های زندگی انسان است. همچنین داشتن کتاب درسی برای مطالعه، یکی از نیازهای مهم دانش‌آموزان محسوب می‌شود.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">دربایست به معنای ضرورت:\u003C\u002Fstrong> گاهی تأکید واژه بر لازم بودن انجام کاری است. برای مثال، رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی برای حفظ امنیت مردم ضرورت دارد. در این کاربرد، دربایست تنها یک خواسته نیست، بلکه به امری اشاره می‌کند که انجام آن برای جلوگیری از آسیب یا رسیدن به نتیجه مطلوب لازم است.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">دربایست به معنای بایستگی:\u003C\u002Fstrong> بایستگی به لازم و شایسته بودن انجام یک کار اشاره می‌کند. برای نمونه، احترام گذاشتن به حقوق دیگران از بایستگی‌های زندگی اجتماعی است. در چنین جمله‌ای، دربایست می‌تواند بر اهمیت رعایت یک اصل اخلاقی یا اجتماعی تأکید کند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"جدول مقایسه دربایست با واژه‌های هم‌معنی\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n        \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n            \u003Cthead>\r\n                \u003Ctr>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">واژه\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مفهوم اصلی\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نمونه کاربرد\u003C\u002Fth>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Fthead>\r\n            \u003Ctbody>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دربایست\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">آنچه لازم یا موردنیاز است\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">برنامه‌ریزی از دربایست‌های موفقیت تحصیلی است.\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نیاز\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">احتیاج به چیزی یا کسی\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">انسان به آب و غذا نیاز دارد.\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ضرورت\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">لازم بودن انجام کار یا وجود چیزی\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">رعایت بهداشت برای حفظ سلامت ضرورت دارد.\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بایستگی\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">لازم یا شایسته بودن امری\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">درستکاری از بایستگی‌های رفتار اجتماعی است.\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">لزوم\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">لازم بودن چیزی یا کاری\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">معلم بر لزوم مرور درس‌ها تأکید کرد.\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Ftbody>\r\n        \u003C\u002Ftable>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n        \u003Cstrong>نکته واژگانی:\u003C\u002Fstrong> «دربایست» در گفت‌وگوهای روزمره چندان رایج نیست و بیشتر ممکن است در متن‌های ادبی یا نوشته‌هایی با واژگان فارسی کمتر معمول دیده شود. هنگام معنی کردن آن، باید به مفهوم جمله توجه کرد؛ زیرا گاهی «نیاز» و گاهی «ضرورت» معادل مناسب‌تری است.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">تفاوت نیاز و ضرورت در زندگی روزمره\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        برای درک دقیق‌تر دربایست، باید تفاوت میان «نیاز»، «خواسته» و «ضرورت» را شناخت. این مفاهیم به یکدیگر نزدیک‌اند، اما از نظر شدت اهمیت و شرایط کاربرد تفاوت دارند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        نیاز به چیزی گفته می‌شود که فرد برای زندگی یا انجام فعالیتی به آن احتیاج دارد. خواسته چیزی است که فرد تمایل دارد به دست آورد، اما نداشتن آن همیشه مشکل مهمی ایجاد نمی‌کند. ضرورت نیز به امری اشاره دارد که در شرایط مشخص، انجام آن لازم است و بی‌توجهی به آن ممکن است پیامد نامطلوبی داشته باشد.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        برای مثال، دانش‌آموزی را تصور کنید که فردا امتحان ریاضی دارد. یادگیری مفاهیم ریاضی یک نیاز آموزشی است. مرور درس‌های دشوار پیش از امتحان، با توجه به شرایط او، ضرورت پیدا می‌کند؛ اما خرید یک دفتر گران‌قیمت و تزئینی تنها می‌تواند خواسته شخصی او باشد. بنابراین، هر خواسته‌ای دربایست محسوب نمی‌شود.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"جدول تفاوت نیاز و خواسته و ضرورت\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n        \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n            \u003Cthead>\r\n                \u003Ctr>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مفهوم\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی\u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مثال دانش‌آموزی\u003C\u002Fth>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Fthead>\r\n            \u003Ctbody>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نیاز\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">برای زندگی یا فعالیت ضروری است.\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">خواب کافی برای حفظ تمرکز\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">خواسته\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">مطلوب است، اما همیشه لازم نیست.\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">خرید کیف جدید با وجود کیف سالم\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ضرورت\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">در شرایط معین انجام آن لازم است.\u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تحویل به‌موقع تکلیف تعیین‌شده\u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Ftbody>\r\n        \u003C\u002Ftable>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        تشخیص دربایست‌ها در تصمیم‌گیری نیز اهمیت دارد. زمانی که دانش‌آموز برای مطالعه، استراحت و تفریح برنامه‌ریزی می‌کند، باید نیازهای اصلی خود را بشناسد و کارهای ضروری را در زمان مناسب انجام دهد. البته ضروری بودن یک کار به شرایط بستگی دارد. برای نمونه، استراحت پس از چند ساعت مطالعه ممکن است از ادامه دادن مطالعه بدون وقفه ضروری‌تر باشد.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n        \u003Cstrong>نکته کاربردی:\u003C\u002Fstrong> برای تشخیص دربایست بودن یک کار، می‌توان پرسید: «اگر این کار انجام نشود، چه پیامدی خواهد داشت؟» پاسخ به این پرسش کمک می‌کند میان امور ضروری و خواسته‌های کم‌اهمیت‌تر تفاوت بگذاریم.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">پرسش‌های مفهومی درباره دربایست\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\u003Cstrong>آیا دربایست همیشه به چیزی اشاره دارد که برای زنده ماندن ضروری است؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv>خیر. دربایست می‌تواند نیازهای زندگی، آموزش، روابط اجتماعی یا انجام مسئولیت‌ها را دربرگیرد. برای مثال، یادگیری قواعد نگارش برای نوشتن یک متن درست لازم است، هرچند به نیازهای حیاتی انسان مربوط نمی‌شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\u003Cstrong>آیا می‌توان در هر جمله واژه «دربایست» را به جای «نیاز» قرار داد؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv>خیر. این دو واژه از نظر معنا نزدیک‌اند، اما کاربرد دستوری و میزان رواج آن‌ها یکسان نیست. برای نمونه، جمله «من به کمک تو نیاز دارم» طبیعی است؛ ولی جایگزینی مستقیم دربایست در همین ساختار، جمله‌ای نامأنوس ایجاد می‌کند.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\u003Cstrong>آیا یک خواسته می‌تواند به ضرورت تبدیل شود؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv>بله، شرایط می‌توانند اهمیت یک موضوع را تغییر دهند. داشتن رایانه برای دانش‌آموزی که تنها از کتاب استفاده می‌کند ممکن است یک خواسته باشد؛ اما برای انجام تکلیف درسی مشخصی که به رایانه نیاز دارد، دسترسی به آن ضرورت پیدا می‌کند.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 6px 0; color: #344054; : \">\u003Cstrong>چرا هنگام معنی کردن دربایست باید به جمله توجه کنیم؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv>زیرا معنی دقیق واژه با توجه به موضوع جمله مشخص می‌شود. در عبارت «دربایست‌های زندگی»، مفهوم نیاز پررنگ‌تر است؛ اما در عبارت «دربایست‌های انجام یک مسئولیت»، مفهوم لزوم و بایستگی اهمیت بیشتری دارد.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n        واژه \u003Cstrong>«دربایست»\u003C\u002Fstrong> در زبان فارسی به معنای نیاز، ضرورت و بایستگی است و برای بیان آنچه لازم یا مورداحتیاج است، به کار می‌رود. شناخت این واژه و تفاوت آن با مفاهیمی مانند خواسته و لزوم، در فهم دقیق متن‌های فارسی اهمیت دارد. برای تشخیص معنای مناسب دربایست باید به موضوع، ساختار جمله و شرایط مطرح‌شده توجه کرد. همچنین بررسی پیامدهای انجام ندادن یک کار، راهی مناسب برای شناخت ضرورت آن است. در زندگی دانش‌آموزی نیز شناخت دربایست‌ها به اولویت‌بندی فعالیت‌ها، مدیریت زمان و تصمیم‌گیری آگاهانه کمک می‌کند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>",[209,210,211],"پایهٔ یازدهم","فارسی یازدهم","دربایست",0,"2026-11-01 19:26:14","2026-11-01 19:29:26","سحر","شیرزاد","دربایست-نیاز-و-ضرورت","کپسول آموزشی","1405\u002F08\u002F10","19:29 1405\u002F08\u002F10",{"tests":222,"papers":223,"files":224,"questions":225,"exams":226,"tutorials":227,"blogs":228},[],[],[],[],[],[],[229,238,246,254,262,270,278,286,294,303,312,320],{"id":230,"title":231,"cat":205,"pic":232,"up_date":233,"title_url":234,"url":235,"legacy_url":236,"cat_title":218,"update_jalali":237},22131,"وَبال: گناه و پیامد سنگین و عذاب‌آور آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FBzDsCKGwvpQNcVqqcuJk_200.png","2026-11-01 19:44:13","وبال-گناه-و-پیامد-سنگین-و-عذابآور-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22131\u002Fوبال-گناه-و-پیامد-سنگین-و-عذابآور-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22131\u002Fوبال-گناه-و-پیامد-سنگین-و-عذابآور-آن","2 ساعت قبل",{"id":239,"title":240,"cat":205,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":218,"update_jalali":237},22128,"صلت: انعام، جایزه یا پاداش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FIhsDZjuROUHxXxD6O1N1_200.png","2026-11-01 19:23:39","صلت-انعام-جایزه-یا-پاداش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22128\u002Fصلت-انعام-جایزه-یا-پاداش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22128\u002Fصلت-انعام-جایزه-یا-پاداش",{"id":247,"title":248,"cat":205,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":218,"update_jalali":237},22127,"ضَیعت: زمین زراعتی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FZNgJpzf28rILC9PC0Oza_200.png","2026-11-01 19:17:36","ضیعت-زمین-زراعتی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22127\u002Fضیعت-زمین-زراعتی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22127\u002Fضیعت-زمین-زراعتی",{"id":255,"title":256,"cat":205,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":218,"update_jalali":237},22126,"غَزو: جنگ با کافران","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F9bi0yKpvHY35DcLI8xDZ_200.png","2026-11-01 19:10:57","غزو-جنگ-با-کافران","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22126\u002Fغزو-جنگ-با-کافران","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22126\u002Fغزو-جنگ-با-کافران",{"id":263,"title":264,"cat":205,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":218,"update_jalali":237},22125,"زر پاره: طلای خردشده یا قطعه‌قطعه‌شده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F2FCFyWFWgpBuwI3gMQCw_200.png","2026-11-01 19:04:36","زر-پاره-طلای-خردشده-یا-قطعهقطعهشده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22125\u002Fزر-پاره-طلای-خردشده-یا-قطعهقطعهشده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22125\u002Fزر-پاره-طلای-خردشده-یا-قطعهقطعهشده",{"id":271,"title":272,"cat":205,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":218,"update_jalali":237},22124,"قلم درنهادن: مشغول نوشتن شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FsB13MN8Y9oTZXSCkJSHP_200.png","2026-11-01 18:59:27","قلم-درنهادن-مشغول-نوشتن-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22124\u002Fقلم-درنهادن-مشغول-نوشتن-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22124\u002Fقلم-درنهادن-مشغول-نوشتن-شدن",{"id":279,"title":280,"cat":205,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":218,"update_jalali":237},22123,"مهمّات: کارهای مهم و خطیر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDcXprLlMH08LBRzPXu4G_200.png","2026-11-01 18:54:28","مهمات-کارهای-مهم-و-خطیر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22123\u002Fمهمات-کارهای-مهم-و-خطیر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22123\u002Fمهمات-کارهای-مهم-و-خطیر",{"id":287,"title":288,"cat":205,"pic":289,"up_date":290,"title_url":291,"url":292,"legacy_url":293,"cat_title":218,"update_jalali":237},22122,"خیلتاش: سپاهی‌ای که از یک دستهٔ نظامی باشد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FRFefWacDujItXYuRKLyy_200.png","2026-11-01 18:48:35","خیلتاش-سپاهیای-که-از-یک-دسته-نظامی-باشد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22122\u002Fخیلتاش-سپاهیای-که-از-یک-دسته-نظامی-باشد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22122\u002Fخیلتاش-سپاهیای-که-از-یک-دسته-نظامی-باشد",{"id":295,"title":296,"cat":205,"pic":297,"up_date":298,"title_url":299,"url":300,"legacy_url":301,"cat_title":218,"update_jalali":302},22121,"رُقعت: نامهٔ کوتاه یا یادداشت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FJ3esXBZWqDNEUUqIg7V8_200.png","2026-11-01 18:42:47","رقعت-نامه-کوتاه-یا-یادداشت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22121\u002Fرقعت-نامه-کوتاه-یا-یادداشت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22121\u002Fرقعت-نامه-کوتاه-یا-یادداشت","3 ساعت قبل",{"id":304,"title":305,"cat":205,"pic":306,"up_date":307,"title_url":308,"url":309,"legacy_url":310,"cat_title":218,"update_jalali":311},22113,"گسیل کردن: فرستادن و روانه کردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FliCrlQJCc5KsdpsOzP2Y_200.png","2026-11-01 13:04:50","گسیل-کردن-فرستادن-و-روانه-کردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22113\u002Fگسیل-کردن-فرستادن-و-روانه-کردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22113\u002Fگسیل-کردن-فرستادن-و-روانه-کردن","8 ساعت قبل",{"id":313,"title":314,"cat":205,"pic":315,"up_date":316,"title_url":317,"url":318,"legacy_url":319,"cat_title":218,"update_jalali":311},22112,"همایون: خجسته، مبارک و فرخنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FhEP9zyhwYIPnCVOWyChT_200.png","2026-11-01 12:57:47","همایون-خجسته-مبارک-و-فرخنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22112\u002Fهمایون-خجسته-مبارک-و-فرخنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22112\u002Fهمایون-خجسته-مبارک-و-فرخنده",{"id":321,"title":322,"cat":205,"pic":323,"up_date":324,"title_url":325,"url":326,"legacy_url":327,"cat_title":218,"update_jalali":311},22109,"زایل شدن: نابود یا برطرف شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FYmlJ6Df7jMCOjCKnqwNg_200.png","2026-11-01 12:52:14","زایل-شدن-نابود-یا-برطرف-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22109\u002Fزایل-شدن-نابود-یا-برطرف-شدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22109\u002Fزایل-شدن-نابود-یا-برطرف-شدن"]