[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-22000":199,"$fr3t9yntjsdqc":221},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"id":200,"section":178,"base":201,"course":202,"lesson":203,"title":204,"cat":205,"pic":206,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":207,"tags":208,"metadata":13,"featured":212,"status":4,"views":16,"subdate":213,"up_date":214,"first_name":215,"last_name":216,"avatar":13,"title_url":217,"cat_title":218,"subdate_jalali":219,"update_jalali":220},22000,1169,1182,3849,"کنایه: بیان غیرمستقیم یک مفهوم با عبارتی که معنای ظاهری آن نیز قابل دریافت است.",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FH0QJfSfT8HUgaEgzDoy2_800.png","\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"کنایه در ادبیات فارسی\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: 'IRANSans', Tahoma, 'Times New Roman', serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n  \u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">کنایه چیست؟ مفهوم، ویژگی‌ها و کاربرد آن در ادبیات فارسی\u003C\u002Fh2>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">آشنایی با معنای ظاهری و پنهان کنایه، نمونه‌های کاربردی، تفاوت آن با مجاز و استعاره و روش تشخیص در شعر و نثر\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">چکیده:\u003C\u002Fstrong>\r\n    کنایه یکی از آرایه‌های معنایی زبان و ادبیات فارسی است که در آن گوینده به‌جای بیان مستقیم یک مفهوم، از عبارتی استفاده می‌کند که علاوه بر معنای ظاهری، معنای غیرمستقیم و موردنظر او را نیز می‌رساند. برای مثال، وقتی می‌گوییم «او دست روی دست گذاشته است»، معمولاً منظورمان بیکار نشستن و اقدام نکردن است، نه صرفاً قرار دادن دست‌ها روی یکدیگر. کنایه با ایجاد ارتباط میان معنای آشکار و معنای پنهان، سخن را رساتر، اثرگذارتر و گاهی انتقادی یا طنزآمیز می‌کند. شناخت این آرایه به دانش‌آموزان کمک می‌کند تا مفهوم شعرها، نوشته‌های ادبی و عبارت‌های رایج فارسی را بهتر درک کنند.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">معنای کنایه و ویژگی‌های آن\u003C\u002Fh3>\r\n  \u003Cdiv>\r\n    واژه کنایه در کاربرد ادبی به شیوه‌ای از سخن گفتن اشاره دارد که در آن مقصود اصلی به‌صورت غیرمستقیم بیان می‌شود. در این آرایه، عبارت دارای معنایی ظاهری است، اما شنونده با توجه به کاربرد عبارت و موقعیت سخن، معنای دیگری را نیز درمی‌یابد. نکته مهم این است که معنای ظاهری در کنایه ناممکن نیست؛ هرچند معمولاً منظور اصلی گوینده نیست.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 10px; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">معنای ظاهری و معنای کنایی:\u003C\u002Fstrong>\r\n    برای نمونه، عبارت «آستین بالا زدن» در معنای ظاهری به بالا بردن آستین لباس اشاره می‌کند؛ اما هنگامی که می‌گوییم «دانش‌آموزان برای برگزاری جشن مدرسه آستین بالا زدند»، منظور شروع جدی کار و اقدام عملی است. معنای ظاهری قابل تصور است، ولی مقصود جمله از معنای کنایی به دست می‌آید.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 10px; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">رابطه میان دو معنا:\u003C\u002Fstrong>\r\n    معنای کنایی معمولاً با تصویری که عبارت در ذهن ایجاد می‌کند ارتباط دارد. مثلاً «کمر همت بستن» تصویری از آماده شدن برای انجام کار را تداعی می‌کند و به تصمیم جدی و تلاش اشاره دارد. این ارتباط باعث می‌شود مفهوم بدون بیان مستقیم منتقل شود.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 10px; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">وابستگی به بافت جمله:\u003C\u002Fstrong>\r\n    یک عبارت ممکن است در جمله‌ای معنای حقیقی و در جمله‌ای دیگر معنای کنایی داشته باشد. در جمله «او آستینش را بالا زد تا دست‌هایش را بشوید»، کاربرد عبارت حقیقی است؛ اما در جمله «برای حل مشکل کلاس آستین بالا زد»، معنای کنایی موردنظر است.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"نمونه‌های رایج کنایه و معنای آن‌ها\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n    \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n      \u003Cthead>\r\n        \u003Ctr>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">عبارت کنایی\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">معنای ظاهری\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">معنای کنایی\u003C\u002Fth>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Fthead>\r\n      \u003Ctbody>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دست روی دست گذاشتن\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">قرار دادن دست‌ها روی یکدیگر\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بیکار نشستن و اقدام نکردن\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دست به جیب شدن\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بردن دست در جیب\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">پرداخت پول یا کمک مالی کردن\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">سر به هوا بودن\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">رو به بالا داشتن سر\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بی‌دقت و حواس‌پرت بودن\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">از پا افتادن\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">افتادن و ناتوان شدن از ایستادن\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بسیار خسته و ناتوان شدن\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دندان روی جگر گذاشتن\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">گذاشتن دندان بر جگر در تصویری خیالی\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">سختی را با صبر تحمل کردن\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Ftbody>\r\n    \u003C\u002Ftable>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n    \u003Cstrong>نکته مهم:\u003C\u002Fstrong>\r\n    برای تشخیص کنایه، تنها به معنی واژه‌ها توجه نکنید. ابتدا عبارت را در جمله بخوانید، سپس بررسی کنید که آیا گوینده از معنای ظاهری فراتر رفته و مفهوم دیگری را به‌طور غیرمستقیم بیان کرده است یا نه.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">کاربرد کنایه و تفاوت آن با آرایه‌های مشابه\u003C\u002Fh3>\r\n  \u003Cdiv>\r\n    کنایه در گفت‌وگوهای روزمره، داستان‌ها و شعرهای فارسی کاربرد فراوانی دارد. نویسنده با استفاده از آن می‌تواند ویژگی‌های شخصیتی، احساسات یا رفتار افراد را بدون توضیح مستقیم نشان دهد. برای مثال، جمله «علی در برابر مشکلات زود میدان را خالی نمی‌کند» به پایداری او اشاره دارد و از جمله ساده «علی مقاوم است» تصویری‌تر است.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 10px; : \">\r\n    کنایه همچنین برای بیان انتقاد مؤدبانه یا غیرمستقیم به کار می‌رود. وقتی درباره کسی می‌گوییم «گوشش بدهکار نیست»، منظور این است که به سخن و تذکر دیگران توجه نمی‌کند. چنین عبارتی می‌تواند در داستان یا گفت‌وگوی شخصیت‌ها، رفتار فرد را روشن‌تر نشان دهد.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 10px; : \">\r\n    در درس آرایه‌های ادبی، تشخیص تفاوت کنایه با مجاز و استعاره اهمیت دارد. هر سه آرایه ممکن است از معنای مستقیم فاصله بگیرند، اما شیوه انتقال معنا در آن‌ها یکسان نیست.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"مقایسه کنایه با مجاز و استعاره\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n    \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n      \u003Cthead>\r\n        \u003Ctr>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">آرایه\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی اصلی\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نمونه و توضیح\u003C\u002Fth>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Fthead>\r\n      \u003Ctbody>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">کنایه\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بیان غیرمستقیم مفهوم با امکان دریافت معنای ظاهری\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">«دستش به دهانش می‌رسد»؛ کنایه از توانایی مالی داشتن\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">مجاز\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">کاربرد واژه در معنایی غیرحقیقی بر پایه رابطه‌ای غیر از شباهت، همراه با نشانه بازدارنده از معنای حقیقی\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">«تمام کلاس خندید»؛ کلاس به‌جای دانش‌آموزان آن آمده است.\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">استعاره\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">کاربرد واژه بر پایه شباهت و تشبیه پنهان\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">«شیر به میدان مسابقه آمد»؛ شیر استعاره از فرد شجاع است.\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Ftbody>\r\n    \u003C\u002Ftable>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv>\r\n    برای تشخیص بهتر، باید به ساختار و مقصود عبارت توجه کرد. در کنایه معمولاً یک رفتار یا وضعیت به ویژگی دیگری اشاره می‌کند؛ در استعاره، شباهت میان دو چیز نقش اصلی دارد؛ و در مجاز، رابطه‌ای مانند مکان و افراد حاضر در آن سبب جابه‌جایی معنا می‌شود. البته ممکن است یک عبارت ادبی چند آرایه داشته باشد؛ بنابراین بررسی دقیق بافت جمله ضروری است.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">پرسش‌های چالشی و اشتباهات رایج\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">پرسش: آیا هر عبارت دارای دو معنا، کنایه محسوب می‌شود؟\u003C\u002Fstrong>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">\r\n      خیر. در کنایه باید میان معنای ظاهری و مفهوم غیرمستقیم ارتباط وجود داشته باشد و گوینده معنای دوم را اراده کرده باشد. صرف اینکه واژه‌ای چند معنا دارد، برای کنایه بودن کافی نیست. برای نمونه، واژه «شیر» به‌تنهایی می‌تواند چند معنا داشته باشد، اما این ویژگی همان کنایه نیست.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">پرسش: آیا «آستین بالا زدن» همیشه کنایه است؟\u003C\u002Fstrong>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">\r\n      خیر. اگر کسی واقعاً آستین لباس خود را بالا ببرد، عبارت معنای حقیقی دارد. اما در جمله «برای آماده کردن نمایشگاه مدرسه آستین بالا زدیم»، منظور آغاز کار و تلاش جدی است. پس تشخیص کنایه به موقعیت و معنای موردنظر گوینده بستگی دارد.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">پرسش: چرا کنایه و استعاره را گاهی با هم اشتباه می‌گیریم؟\u003C\u002Fstrong>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">\r\n      زیرا هر دو معنایی فراتر از معنای مستقیم دارند. تفاوت مهم آن‌ها در چگونگی شکل‌گیری معناست. استعاره بر شباهت استوار است، اما در کنایه مفهوم از یک عبارت و ارتباط معنای ظاهری آن با مقصود پنهان دریافت می‌شود. بنابراین هر بیان غیرمستقیمی استعاره نیست.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">پرسش: آیا کنایه حتماً باید انتقادی یا منفی باشد؟\u003C\u002Fstrong>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">\r\n      خیر. کنایه می‌تواند برای ستایش، انتقاد یا توصیف به کار رود. «دستش به خیر است» به نیکوکاری و کمک کردن اشاره می‌کند، درحالی‌که «سرش در کار خودش نیست» می‌تواند بیانگر دخالت در کار دیگران باشد. بنابراین مثبت یا منفی بودن کنایه به مفهوم و موقعیت کاربرد آن بستگی دارد.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n    کنایه یکی از شیوه‌های مهم بیان غیرمستقیم در زبان فارسی است که با پیوند میان معنای ظاهری و مفهوم پنهان، سخن را رساتر و تصویری‌تر می‌کند. برای تشخیص آن در شعر، نثر و پرسش‌های درسی، ابتدا معنای ظاهری عبارت را مشخص کنید، سپس مفهوم موردنظر گوینده را از بافت جمله به دست آورید. همچنین به خاطر داشته باشید که کنایه با استعاره و مجاز تفاوت دارد و وجود یک عبارت آشنا به‌تنهایی برای تشخیص آرایه کافی نیست. تمرین با نمونه‌هایی مانند «دست روی دست گذاشتن»، «آستین بالا زدن» و «کمر همت بستن» درک این آرایه را آسان‌تر می‌کند.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>",[209,210,211],"پایهٔ یازدهم","فارسی یازدهم","کنایه",0,"2026-10-25 10:16:50","2026-10-25 10:19:03","سحر","شیرزاد","کنایه-بیان-غیرمستقیم-یک-مفهوم-با-عبارتی-که-معنای-ظاهری-آن-نیز-قابل-دریافت-است","کپسول آموزشی","1405\u002F08\u002F3","10:19 1405\u002F08\u002F3",{"tests":222,"papers":223,"files":224,"questions":225,"exams":226,"tutorials":227,"blogs":228},[],[],[],[],[],[],[229,238,246,254,262,270,278,287,295,303,311,320],{"id":230,"title":231,"cat":205,"pic":232,"up_date":233,"title_url":234,"url":235,"legacy_url":236,"cat_title":218,"update_jalali":237},22004,"جناس ناهمسان اختلافی: آوردن دو واژهٔ مشابه از نظر آوا که در یک یا چند حرف با یکدیگر تفاوت دارند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FZ65uLvFiRUGLrHbonCe7_200.png","2026-10-25 10:44:23","جناس-ناهمسان-اختلافی-آوردن-دو-واژه-مشابه-از-نظر-آوا-که-در-یک-یا-چند-حرف-با-یکدیگر-تفاوت-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22004\u002Fجناس-ناهمسان-اختلافی-آوردن-دو-واژه-مشابه-از-نظر-آوا-که-در-یک-یا-چند-حرف-با-یکدیگر-تفاوت-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22004\u002Fجناس-ناهمسان-اختلافی-آوردن-دو-واژه-مشابه-از-نظر-آوا-که-در-یک-یا-چند-حرف-با-یکدیگر-تفاوت-دارند","2 ساعت قبل",{"id":239,"title":240,"cat":205,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":218,"update_jalali":237},22003,"جناس همسان (تام): آوردن دو واژهٔ کاملاً یکسان از نظر لفظ و متفاوت از نظر معنا","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FFg40LuykNwVXsniWZewk_200.png","2026-10-25 10:37:07","جناس-همسان-تام-آوردن-دو-واژه-کاملا-یکسان-از-نظر-لفظ-و-متفاوت-از-نظر-معنا","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22003\u002Fجناس-همسان-تام-آوردن-دو-واژه-کاملا-یکسان-از-نظر-لفظ-و-متفاوت-از-نظر-معنا","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22003\u002Fجناس-همسان-تام-آوردن-دو-واژه-کاملا-یکسان-از-نظر-لفظ-و-متفاوت-از-نظر-معنا",{"id":247,"title":248,"cat":205,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":218,"update_jalali":237},22002,"جناس: آوردن واژه‌هایی با شباهت آوایی یا نوشتاری و تفاوت معنایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Ftxjd7pOfY1xNDqrEYrqZ_200.png","2026-10-25 10:31:35","جناس-آوردن-واژههایی-با-شباهت-آوایی-یا-نوشتاری-و-تفاوت-معنایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22002\u002Fجناس-آوردن-واژههایی-با-شباهت-آوایی-یا-نوشتاری-و-تفاوت-معنایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22002\u002Fجناس-آوردن-واژههایی-با-شباهت-آوایی-یا-نوشتاری-و-تفاوت-معنایی",{"id":255,"title":256,"cat":205,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":218,"update_jalali":237},22001,"تلمیح: اشارهٔ غیرمستقیم به آیه، حدیث، داستان، شخصیت یا رویدادی شناخته‌شده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FMBhmBwjQCV8QhNeLBHZa_200.png","2026-10-25 10:24:37","تلمیح-اشاره-غیرمستقیم-به-آیه-حدیث-داستان-شخصیت-یا-رویدادی-شناختهشده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F22001\u002Fتلمیح-اشاره-غیرمستقیم-به-آیه-حدیث-داستان-شخصیت-یا-رویدادی-شناختهشده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F22001\u002Fتلمیح-اشاره-غیرمستقیم-به-آیه-حدیث-داستان-شخصیت-یا-رویدادی-شناختهشده",{"id":263,"title":264,"cat":205,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":218,"update_jalali":237},21999,"مراعات نظیر: آوردن واژه‌هایی در سخن که از نظر معنایی با یکدیگر تناسب دارند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FZtEWe6WpZqrd2QhMJ7T7_200.png","2026-10-25 10:13:52","مراعات-نظیر-آوردن-واژههایی-در-سخن-که-از-نظر-معنایی-با-یکدیگر-تناسب-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21999\u002Fمراعات-نظیر-آوردن-واژههایی-در-سخن-که-از-نظر-معنایی-با-یکدیگر-تناسب-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21999\u002Fمراعات-نظیر-آوردن-واژههایی-در-سخن-که-از-نظر-معنایی-با-یکدیگر-تناسب-دارند",{"id":271,"title":272,"cat":205,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":218,"update_jalali":237},21998,"نماد یادبودی (Commemorative): نوعی نماد که برای یادآوری و بزرگداشت یک شخص، رویداد یا مفهوم به کار می‌رود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FmkbZ0J8sprdHZAORRFT0_200.png","2026-10-25 10:07:25","نماد-یادبودی-Commemorative-نوعی-نماد-که-برای-یادآوری-و-بزرگداشت-یک-شخص-رویداد-یا-مفهوم-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21998\u002Fنماد-یادبودی-Commemorative-نوعی-نماد-که-برای-یادآوری-و-بزرگداشت-یک-شخص-رویداد-یا-مفهوم-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21998\u002Fنماد-یادبودی-Commemorative-نوعی-نماد-که-برای-یادآوری-و-بزرگداشت-یک-شخص-رویداد-یا-مفهوم-به-کار-میرود",{"id":279,"title":280,"cat":205,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":218,"update_jalali":286},21997,"نماد قدسی (Acramental): نوعی نماد با دلالت و کارکرد قدسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FCiIiK2TUItAf2Ty0UmI3_200.png","2026-10-25 10:02:15","نماد-قدسی-Acramental-نوعی-نماد-با-دلالت-و-کارکرد-قدسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21997\u002Fنماد-قدسی-Acramental-نوعی-نماد-با-دلالت-و-کارکرد-قدسی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21997\u002Fنماد-قدسی-Acramental-نوعی-نماد-با-دلالت-و-کارکرد-قدسی","3 ساعت قبل",{"id":288,"title":289,"cat":205,"pic":290,"up_date":291,"title_url":292,"url":293,"legacy_url":294,"cat_title":218,"update_jalali":286},21996,"نماد استعاری (Metaphoric): نوعی نماد که بر پایهٔ رابطهٔ شباهت و ویژگی‌های استعاری شکل می‌گیرد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FMv3CycyVTm4ZdFdfxU3i_200.png","2026-10-25 09:53:11","نماد-استعاری-Metaphoric-نوعی-نماد-که-بر-پایه-رابطه-شباهت-و-ویژگیهای-استعاری-شکل-میگیرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21996\u002Fنماد-استعاری-Metaphoric-نوعی-نماد-که-بر-پایه-رابطه-شباهت-و-ویژگیهای-استعاری-شکل-میگیرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21996\u002Fنماد-استعاری-Metaphoric-نوعی-نماد-که-بر-پایه-رابطه-شباهت-و-ویژگیهای-استعاری-شکل-میگیرد",{"id":296,"title":297,"cat":205,"pic":298,"up_date":299,"title_url":300,"url":301,"legacy_url":302,"cat_title":218,"update_jalali":286},21995,"نماد دلالتگر (Significative): نوعی نماد که برای دلالت و اشاره به یک مفهوم یا معنا به کار می‌رود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FBmAL1o0J3vH1Tyw566xj_200.png","2026-10-25 09:47:45","نماد-دلالتگر-Significative-نوعی-نماد-که-برای-دلالت-و-اشاره-به-یک-مفهوم-یا-معنا-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21995\u002Fنماد-دلالتگر-Significative-نوعی-نماد-که-برای-دلالت-و-اشاره-به-یک-مفهوم-یا-معنا-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21995\u002Fنماد-دلالتگر-Significative-نوعی-نماد-که-برای-دلالت-و-اشاره-به-یک-مفهوم-یا-معنا-به-کار-میرود",{"id":304,"title":305,"cat":205,"pic":306,"up_date":307,"title_url":308,"url":309,"legacy_url":310,"cat_title":218,"update_jalali":286},21994,"دامنهٔ ارجاع (Range of reference): مجموعهٔ مشبّه‌های نزدیک به هم از نظر معنا و مفهوم که یک نماد می‌تواند به آن‌ها اشاره کند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FyEvPadwSpzV9UlB9Y7MX_200.png","2026-10-25 09:42:35","دامنه-ارجاع-Range-of-reference-مجموعه-مشبههای-نزدیک-به-هم-از-نظر-معنا-و-مفهوم-که-یک-نماد-میتواند-به-آنها-اشاره-کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21994\u002Fدامنه-ارجاع-Range-of-reference-مجموعه-مشبههای-نزدیک-به-هم-از-نظر-معنا-و-مفهوم-که-یک-نماد-میتواند-به-آنها-اشاره-کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21994\u002Fدامنه-ارجاع-Range-of-reference-مجموعه-مشبههای-نزدیک-به-هم-از-نظر-معنا-و-مفهوم-که-یک-نماد-میتواند-به-آنها-اشاره-کند",{"id":312,"title":313,"cat":205,"pic":314,"up_date":315,"title_url":316,"url":317,"legacy_url":318,"cat_title":218,"update_jalali":319},21993,"نماد و سمبل: عنصر زبانی‌ای که بر اساس یک رابطهٔ ذهنی به یک یا چند مفهوم یا مصداق مرتبط دلالت می‌کند و برای بیان مضمونی عمیق یا ناخودآگاه به کار می‌رود؛ در ادبیات فارسی به رمز و مظهر نیز گفته می‌شود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FMcqTJzSR5dBzdO3aBd7g_200.png","2026-10-24 21:06:03","نماد-و-سمبل-عنصر-زبانیای-که-بر-اساس-یک-رابطه-ذهنی-به-یک-یا-چند-مفهوم-یا-مصداق-مرتبط-دلالت-میکند-و-برای-بیان-مضمونی-عمیق-یا-ناخودآگاه-به-کار-میرود-در-ادبیات-فارسی-به-رمز-و-مظهر-نیز-گفته-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21993\u002Fنماد-و-سمبل-عنصر-زبانیای-که-بر-اساس-یک-رابطه-ذهنی-به-یک-یا-چند-مفهوم-یا-مصداق-مرتبط-دلالت-میکند-و-برای-بیان-مضمونی-عمیق-یا-ناخودآگاه-به-کار-میرود-در-ادبیات-فارسی-به-رمز-و-مظهر-نیز-گفته-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21993\u002Fنماد-و-سمبل-عنصر-زبانیای-که-بر-اساس-یک-رابطه-ذهنی-به-یک-یا-چند-مفهوم-یا-مصداق-مرتبط-دلالت-میکند-و-برای-بیان-مضمونی-عمیق-یا-ناخودآگاه-به-کار-میرود-در-ادبیات-فارسی-به-رمز-و-مظهر-نیز-گفته-میشود","16 ساعت قبل",{"id":321,"title":322,"cat":205,"pic":323,"up_date":324,"title_url":325,"url":326,"legacy_url":327,"cat_title":218,"update_jalali":319},21992,"مفهوم کنایی: معنایی که از مجموع واژه‌های یک تعبیر به‌طور مستقیم دریافت نمی‌شود و بر اساس کاربرد و ذخیرهٔ زبانی شناخته می‌شود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F4SnIF0wrT53VwrjuWO94_200.png","2026-10-24 21:00:05","مفهوم-کنایی-معنایی-که-از-مجموع-واژههای-یک-تعبیر-بهطور-مستقیم-دریافت-نمیشود-و-بر-اساس-کاربرد-و-ذخیره-زبانی-شناخته-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21992\u002Fمفهوم-کنایی-معنایی-که-از-مجموع-واژههای-یک-تعبیر-بهطور-مستقیم-دریافت-نمیشود-و-بر-اساس-کاربرد-و-ذخیره-زبانی-شناخته-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21992\u002Fمفهوم-کنایی-معنایی-که-از-مجموع-واژههای-یک-تعبیر-بهطور-مستقیم-دریافت-نمیشود-و-بر-اساس-کاربرد-و-ذخیره-زبانی-شناخته-میشود"]