[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-21296":199,"$fe3ekdk6xmz68":221},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"id":200,"section":47,"base":201,"course":202,"lesson":203,"title":204,"cat":205,"pic":206,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":207,"tags":208,"metadata":13,"featured":202,"status":4,"views":212,"subdate":213,"up_date":214,"first_name":215,"last_name":216,"avatar":13,"title_url":217,"cat_title":218,"subdate_jalali":219,"update_jalali":220},21296,5,0,279,"صفاریان: سلسله‌ای ایرانی که در سدهٔ سوم هجری در شرق ایران حکومت کردند.",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FysKMtOooUMdJJ0duyhf9_800.png","\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"صفاریان: سلسله‌ای ایرانی که در سدهٔ سوم هجری در شرق ایران حکومت کردند\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: 'IRANSans', Tahoma, 'Times New Roman', serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n  \u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">صفاریان: سلسله‌ای ایرانی در شرق ایران\u003C\u002Fh2>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">آشنایی با پیدایش صفاریان، یعقوب لیث صفاری، گسترش قدرت آنان و جایگاه این حکومت در تاریخ ایران\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n    صفاریان یکی از سلسله‌های ایرانی بودند که در \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">سدهٔ سوم\u003C\u002Fspan> هجری در شرق ایران قدرت گرفتند. مرکز اصلی آنان سیستان بود و مشهورترین فرمانروای این سلسله، \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">یعقوب لیث صفاری\u003C\u002Fstrong>، از میان مردم عادی برخاست و با تکیه بر توان نظامی خود بخش‌های گسترده‌ای از ایران را در اختیار گرفت. تشکیل حکومت صفاریان در دوره‌ای رخ داد که قدرت خلافت عباسی در بسیاری از نواحی دور از مرکز کاهش یافته بود. صفاریان از این شرایط بهره بردند و حکومتی نیرومند و تا اندازه زیادی مستقل پدید آوردند. نام این سلسله همچنین با تقویت حکومت‌های ایرانی و افزایش جایگاه زبان فارسی در دربارهای شرق ایران پیوند خورده است.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">از سیستان تا تشکیل حکومت\u003C\u002Fh3>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">خاستگاه صفاریان \u003Cstrong style=\"color: #24292f; : \">سیستان\u003C\u002Fstrong> بود؛ سرزمینی تاریخی در شرق ایران که در آن روزگار اهمیت سیاسی و نظامی زیادی داشت. بنیان‌گذار این سلسله، یعقوب لیث، در آغاز زندگی جایگاه حکومتی برجسته‌ای نداشت. درباره پیشه نخستین او گفته شده است که به مسگری اشتغال داشت و به همین دلیل خاندان او به صفاری شهرت یافت؛ زیرا «صفار» به معنای مسگر است.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">در آن زمان، سیستان با ناامنی‌ها و درگیری‌های سیاسی روبه‌رو بود. گروه‌هایی از جنگاوران محلی برای مقابله با آشفتگی‌ها فعالیت می‌کردند و یعقوب نیز در همین محیط توانست به تدریج قدرت و نفوذ پیدا کند. توانایی او در فرماندهی سبب شد نیروهای بیشتری پیرامونش جمع شوند. او سرانجام بر سیستان مسلط شد و سپس قلمرو خود را به مناطق دیگری گسترش داد.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">یعقوب به سیستان بسنده نکرد. نیروهای او به سوی کرمان، فارس، خراسان و مناطق دیگری حرکت کردند و در مدت نسبتاً کوتاهی قلمرو صفاریان گسترش یافت. او حتی به سوی بغداد، مرکز خلافت عباسی، پیشروی کرد؛ اما در نبرد با سپاه خلیفه موفق نشد بغداد را به تصرف درآورد. با این حال، همین پیشروی نشان می‌دهد که صفاریان به نیروی سیاسی مهمی تبدیل شده بودند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"فرمانروایان و رویدادهای مهم صفاریان\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n    \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n      \u003Cthead>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">شخص یا دوره\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی مهم\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نتیجه\u003C\u002Fth>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Fthead>\r\n      \u003Ctbody>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">یعقوب لیث صفاری\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بنیان‌گذاری حکومت و گسترش قلمرو\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تبدیل سیستان به مرکز یک قدرت مهم منطقه‌ای\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">عمرو لیث صفاری\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ادامه حکومت پس از یعقوب\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ادامه قدرت صفاریان تا شکست در برابر سامانیان\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دوره پس از عمرو\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">کاهش قدرت سیاسی و نظامی\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">محدود شدن نفوذ صفاریان بیشتر به سیستان\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Ftbody>\r\n    \u003C\u002Ftable>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">اهمیت صفاریان در تاریخ ایران\u003C\u002Fh3>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">برای درک اهمیت صفاریان باید شرایط سیاسی آن دوره را در نظر گرفت. پس از ورود اسلام به ایران، خلافت اموی و سپس خلافت عباسی بر بخش بزرگی از سرزمین‌های اسلامی فرمان می‌راندند. با گذشت زمان، اداره مناطق دوردست برای خلافت دشوارتر شد و فرمانروایان محلی فرصت بیشتری برای کسب استقلال پیدا کردند. صفاریان یکی از حکومت‌هایی بودند که در چنین فضایی قدرت گرفتند.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">قدرت گرفتن آنان نشان داد که یک نیروی محلی ایرانی می‌تواند از سیستان برخیزد و بر بخش‌های بزرگی از ایران فرمان براند. پس از صفاریان نیز حکومت‌هایی مانند سامانیان در شرق ایران قدرت یافتند. به همین دلیل، صفاریان را می‌توان بخشی از روند شکل‌گیری دوباره حکومت‌های ایرانی پس از چند سده دانست.\u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">صفاریان در تاریخ زبان فارسی نیز مورد توجه‌اند. در گزارش‌های تاریخی آمده است که یعقوب لیث به سخن و شعر فارسی توجه داشت و فارسی در محیط حکومت او جایگاه یافت. البته نباید تصور کرد که صفاریان به تنهایی زبان فارسی را پدید آوردند یا همه کاربردهای رسمی زبان عربی را کنار گذاشتند. گسترش فارسی دری روندی تاریخی بود که در بخش‌های مختلف شرق ایران شکل گرفت و حکومت‌هایی مانند صفاریان و سپس سامانیان در تقویت آن نقش داشتند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n    \u003Cstrong>نکته:\u003C\u002Fstrong>\u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">صفاریان\u003C\u002Fspan> را نباید حکومتی دانست که از همان آغاز بر سراسر ایران فرمان می‌راند. آنان از یک قدرت محلی در سیستان آغاز کردند و در دوره یعقوب و عمرو لیث قلمرو گسترده‌تری به دست آوردند.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">پرسش‌های کلیدی درباره صفاریان\u003C\u002Fh3>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; : \">\r\n      \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">آیا صفاریان کاملاً مستقل از خلافت عباسی بودند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n      \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">رابطه آنان با خلافت ساده و یکسان نبود. صفاریان در عمل قدرت فراوانی داشتند و یعقوب حتی با سپاه خلیفه جنگید؛ اما روابط سیاسی حکومت‌های آن دوره با خلافت می‌توانست در زمان‌های مختلف میان رویارویی، پذیرش ظاهری و دریافت تأیید حکومتی تغییر کند.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; : \">\r\n      \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">چرا پیشه مسگری یعقوب در شناخت صفاریان مهم است؟\u003C\u002Fstrong>\r\n      \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">این موضوع نشان می‌دهد که یعقوب از یک خاندان مشهور پادشاهی برخاسته نبود. او با حضور در نیروهای محلی و کسب توانایی نظامی به قدرت رسید. بنابراین مسیر قدرت گرفتن او با بسیاری از پادشاهان موروثی تفاوت داشت.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; : \">\r\n      \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">آیا شکست یعقوب در نزدیکی بغداد به معنای پایان صفاریان بود؟\u003C\u002Fstrong>\r\n      \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">خیر. این شکست مانع تصرف بغداد شد، اما حکومت صفاریان ادامه پیدا کرد. پس از مرگ یعقوب، برادرش عمرو لیث حکومت را در دست گرفت و برای مدتی قدرت صفاریان را حفظ کرد.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; : \">\r\n      \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">چرا با وجود قدرت نظامی، صفاریان نتوانستند قلمرو گسترده خود را حفظ کنند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n      \u003Cdiv style=\"margin-top: 6px; : \">گسترش سریع قلمرو به معنای پایداری همیشگی آن نیست. اداره سرزمین‌های وسیع، رقابت با خلافت و رویارویی با قدرت‌های تازه‌ای مانند سامانیان، فشار زیادی بر صفاریان وارد کرد. شکست عمرو لیث از سامانیان نیز قدرت گسترده این سلسله را به شدت کاهش داد.\u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">صفاریان در \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">سدهٔ سوم\u003C\u002Fspan> هجری از سیستان برخاستند و به یکی از مهم‌ترین حکومت‌های ایرانی در شرق ایران تبدیل شدند. یعقوب لیث با تکیه بر توان نظامی، قلمرو خود را گسترش داد و پس از او عمرو لیث راهش را ادامه داد. هرچند قدرت گسترده صفاریان در برابر رقیبانی مانند سامانیان دوام نیاورد، پیدایش آنان نشانه‌ای مهم از افزایش قدرت حکومت‌های محلی ایرانی بود. توجه به زبان فارسی، خاستگاه مردمی یعقوب و تلاش برای ایجاد قدرتی مستقل در شرق ایران سبب شده است صفاریان جایگاهی قابل توجه در تاریخ سیاسی و فرهنگی ایران داشته باشند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>",[209,210,211],"پایهٔ نهم","فارسی نهم","صفاریان",120,"2026-09-19 11:08:09","2026-09-19 11:11:34","سحر","شیرزاد","صفاریان-سلسلهای-ایرانی-که-در-سده-سوم-هجری-در-شرق-ایران-حکومت-کردند","کپسول آموزشی","1405\u002F06\u002F28","11:11 1405\u002F06\u002F28",{"tests":222,"papers":223,"files":224,"questions":225,"exams":226,"tutorials":227,"blogs":228},[],[],[],[],[],[],[229,238,246,254,262,270,278,286,294,302,310,318],{"id":230,"title":231,"cat":205,"pic":232,"up_date":233,"title_url":234,"url":235,"legacy_url":236,"cat_title":218,"update_jalali":237},21810,"علی شریعتی: نویسنده و اندیشمند معاصر ایرانی که آثار او بیشتر در زمینهٔ اندیشهٔ دینی و اجتماعی است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FkLxOC3DWQ5LBfNU3hhLk_200.png","2026-10-11 13:36:03","علی-شریعتی-نویسنده-و-اندیشمند-معاصر-ایرانی-که-آثار-او-بیشتر-در-زمینه-اندیشه-دینی-و-اجتماعی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21810\u002Fعلی-شریعتی-نویسنده-و-اندیشمند-معاصر-ایرانی-که-آثار-او-بیشتر-در-زمینه-اندیشه-دینی-و-اجتماعی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21810\u002Fعلی-شریعتی-نویسنده-و-اندیشمند-معاصر-ایرانی-که-آثار-او-بیشتر-در-زمینه-اندیشه-دینی-و-اجتماعی-است","1405\u002F07\u002F19",{"id":239,"title":240,"cat":205,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":218,"update_jalali":237},21809,"بوستان: اثر منظوم سعدی شیرازی در قالب مثنوی حکمی و اخلاقی دربارهٔ فضایل انسانی و آموزه‌های اخلاقی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FSGObffpJ02jvLhKlrq4r_200.png","2026-10-11 13:30:22","بوستان-اثر-منظوم-سعدی-شیرازی-در-قالب-مثنوی-حکمی-و-اخلاقی-درباره-فضایل-انسانی-و-آموزههای-اخلاقی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21809\u002Fبوستان-اثر-منظوم-سعدی-شیرازی-در-قالب-مثنوی-حکمی-و-اخلاقی-درباره-فضایل-انسانی-و-آموزههای-اخلاقی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21809\u002Fبوستان-اثر-منظوم-سعدی-شیرازی-در-قالب-مثنوی-حکمی-و-اخلاقی-درباره-فضایل-انسانی-و-آموزههای-اخلاقی",{"id":247,"title":248,"cat":205,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":218,"update_jalali":237},21808,"عشق بی‌هوس: محبت خالص و پاک که بر پایهٔ خواسته‌های زودگذر و نفسانی نیست.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FJdPaUwCzgs1aXc7lcnrU_200.png","2026-10-11 13:24:05","عشق-بیهوس-محبت-خالص-و-پاک-که-بر-پایه-خواستههای-زودگذر-و-نفسانی-نیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21808\u002Fعشق-بیهوس-محبت-خالص-و-پاک-که-بر-پایه-خواستههای-زودگذر-و-نفسانی-نیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21808\u002Fعشق-بیهوس-محبت-خالص-و-پاک-که-بر-پایه-خواستههای-زودگذر-و-نفسانی-نیست",{"id":255,"title":256,"cat":205,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":218,"update_jalali":237},21807,"مناجات بی‌غرور: راز و نیاز با خداوند همراه با فروتنی و دوری از خودبزرگ‌بینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FmmMSsPXZq9HSz6SEFK22_200.png","2026-10-11 13:16:29","مناجات-بیغرور-راز-و-نیاز-با-خداوند-همراه-با-فروتنی-و-دوری-از-خودبزرگبینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21807\u002Fمناجات-بیغرور-راز-و-نیاز-با-خداوند-همراه-با-فروتنی-و-دوری-از-خودبزرگبینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21807\u002Fمناجات-بیغرور-راز-و-نیاز-با-خداوند-همراه-با-فروتنی-و-دوری-از-خودبزرگبینی",{"id":263,"title":264,"cat":205,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":218,"update_jalali":237},21806,"روشنفکر: فرد دارای اندیشهٔ باز، آگاهی و نگاه منطقی به مسائل","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FvgmvsfwD3GCEhh4dcNzF_200.png","2026-10-11 13:10:47","روشنفکر-فرد-دارای-اندیشه-باز-آگاهی-و-نگاه-منطقی-به-مسائل","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21806\u002Fروشنفکر-فرد-دارای-اندیشه-باز-آگاهی-و-نگاه-منطقی-به-مسائل","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21806\u002Fروشنفکر-فرد-دارای-اندیشه-باز-آگاهی-و-نگاه-منطقی-به-مسائل",{"id":271,"title":272,"cat":205,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":218,"update_jalali":237},21805,"قرآن: کتاب مقدس مسلمانان و منبع اصلی آموزه‌های اسلامی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FNsKvV3y8KTM7bpnCMuaP_200.png","2026-10-11 13:04:48","قرآن-کتاب-مقدس-مسلمانان-و-منبع-اصلی-آموزههای-اسلامی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21805\u002Fقرآن-کتاب-مقدس-مسلمانان-و-منبع-اصلی-آموزههای-اسلامی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21805\u002Fقرآن-کتاب-مقدس-مسلمانان-و-منبع-اصلی-آموزههای-اسلامی",{"id":279,"title":280,"cat":205,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":218,"update_jalali":237},21804,"فرقه: گروهی از افراد دارای باور یا روش مشترک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FpXkHpsvdFU9VmDixbabl_200.png","2026-10-11 12:58:13","فرقه-گروهی-از-افراد-دارای-باور-یا-روش-مشترک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21804\u002Fفرقه-گروهی-از-افراد-دارای-باور-یا-روش-مشترک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21804\u002Fفرقه-گروهی-از-افراد-دارای-باور-یا-روش-مشترک",{"id":287,"title":288,"cat":205,"pic":289,"up_date":290,"title_url":291,"url":292,"legacy_url":293,"cat_title":218,"update_jalali":237},21803,"وحدت: یکپارچگی و اتحاد میان افراد یا گروه‌ها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FRo61MIO8r4MGa4GhJS0x_200.png","2026-10-11 12:51:26","وحدت-یکپارچگی-و-اتحاد-میان-افراد-یا-گروهها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21803\u002Fوحدت-یکپارچگی-و-اتحاد-میان-افراد-یا-گروهها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21803\u002Fوحدت-یکپارچگی-و-اتحاد-میان-افراد-یا-گروهها",{"id":295,"title":296,"cat":205,"pic":297,"up_date":298,"title_url":299,"url":300,"legacy_url":301,"cat_title":218,"update_jalali":237},21802,"عزت: بزرگی، ارزشمندی و سربلندی انسان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fv4E34jWxVcZeVS5ZXqYD_200.png","2026-10-11 12:45:44","عزت-بزرگی-ارزشمندی-و-سربلندی-انسان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21802\u002Fعزت-بزرگی-ارزشمندی-و-سربلندی-انسان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21802\u002Fعزت-بزرگی-ارزشمندی-و-سربلندی-انسان",{"id":303,"title":304,"cat":205,"pic":305,"up_date":306,"title_url":307,"url":308,"legacy_url":309,"cat_title":218,"update_jalali":237},21801,"خودآگاهی: شناخت انسان نسبت به خود، توانایی‌ها و جایگاه خویش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F90TgZyeuvNqGgEUGjafa_200.png","2026-10-11 12:39:28","خودآگاهی-شناخت-انسان-نسبت-به-خود-تواناییها-و-جایگاه-خویش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21801\u002Fخودآگاهی-شناخت-انسان-نسبت-به-خود-تواناییها-و-جایگاه-خویش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21801\u002Fخودآگاهی-شناخت-انسان-نسبت-به-خود-تواناییها-و-جایگاه-خویش",{"id":311,"title":312,"cat":205,"pic":313,"up_date":314,"title_url":315,"url":316,"legacy_url":317,"cat_title":218,"update_jalali":237},21800,"بیداری: آگاهی یافتن و رهایی از غفلت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fr7t9Iu6wRyaBlFNp6TlJ_200.png","2026-10-11 12:33:29","بیداری-آگاهی-یافتن-و-رهایی-از-غفلت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21800\u002Fبیداری-آگاهی-یافتن-و-رهایی-از-غفلت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21800\u002Fبیداری-آگاهی-یافتن-و-رهایی-از-غفلت",{"id":319,"title":320,"cat":205,"pic":321,"up_date":322,"title_url":323,"url":324,"legacy_url":325,"cat_title":218,"update_jalali":237},21799,"خفتگان: انسان‌های غافل و ناآگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FqdN8Ev4cY2FQmKC8D2hW_200.png","2026-10-11 12:27:46","خفتگان-انسانهای-غافل-و-ناآگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21799\u002Fخفتگان-انسانهای-غافل-و-ناآگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21799\u002Fخفتگان-انسانهای-غافل-و-ناآگاه"]