[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-20245":199,"$f3cbuf4isk1x1x":220},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"id":200,"section":47,"base":16,"course":201,"lesson":202,"title":203,"cat":204,"pic":205,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":206,"tags":207,"metadata":13,"featured":201,"status":4,"views":211,"subdate":212,"up_date":213,"first_name":214,"last_name":215,"avatar":13,"title_url":216,"cat_title":217,"subdate_jalali":218,"update_jalali":219},20245,0,146,"مثنوی: قالب شعری که هر بیت آن قافیه‌ای مستقل دارد و برای سرودن مطالب طولانی و داستانی مناسب است.",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fn3irvfr11ZAvO7p6CrOL_800.png","\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"مثنوی؛ قالب شعری برای داستان‌های بلند\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: &#039;IRANSans&#039;, Tahoma, &#039;Times New Roman&#039;, serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n    \u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">\r\n        مثنوی؛ قالبی برای داستان‌سرایی در شعر فارسی\r\n    \u003C\u002Fh2>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">\r\n        آشنایی با ویژگی‌ها، ساختار و کاربردهای قالب مثنوی\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n        مثنوی یکی از قالب‌های شعر فارسی است که در آن هر بیت، قافیه‌ای جداگانه دارد. این ویژگی به شاعر اجازه می‌دهد تا مطالب بلند و داستانی را به راحتی در قالب شعر بیان کند. برخلاف غزل یا قصیده که در همه‌ی بیت‌ها یک قافیه تکرار می‌شود، در مثنوی شاعر برای هر بیت، قافیه‌ای تازه می‌سازد. به همین دلیل، مثنوی برای سرودن داستان‌های بلند، شرح حال پهلوانان و بیان مطالب علمی و اخلاقی بسیار مناسب است. معروف‌ترین مثنوی در ادب فارسی، \u003Cstrong>مثنوی معنوی\u003C\u002Fstrong> اثر \u003Cstrong>مولانا جلال‌الدین محمد بلخی\u003C\u002Fstrong> است که آن را به دلیل بلندی و زیبایی، «قرآنِ فارسی» نیز خوانده‌اند. در این مقاله، با ویژگی‌ها، کاربردها و نمونه‌هایی از این قالب مهم آشنا می‌شویم.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">\r\n        ویژگی‌های مثنوی و تفاوت آن با دیگر قالب‌ها\r\n    \u003C\u002Fh3>\r\n    \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        اصلی‌ترین ویژگی مثنوی، \u003Cstrong>قافیه‌ی مستقل\u003C\u002Fstrong> هر بیت است. یعنی هر بیت، دو مصراع دارد که با هم هم‌قافیه‌اند، اما بیت بعدی، قافیه‌ای کاملاً متفاوت دارد. برای نمونه، این دو بیت از مثنوی معنوی را ببینید:\r\n    \u003C\u002Fp>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 8px 14px; border-right: 4px solid #ffb600; background: #fafafa; border-radius: 4px; font-family: &#039;IRANSans&#039;, Tahoma, &#039;Times New Roman&#039;, serif; color: #344054; : \">\r\n        \u003Cem style=\"display: block; margin-bottom: 4px; : \">\r\n            «بشنو از نی چون حکایت می‌کند \u002F وز جدایی‌ها شکایت می‌کند»\r\n        \u003C\u002Fem>\r\n        \u003Cem style=\"display: block; : \">\r\n            «نی، حدیث راه پرخون می‌کند \u002F قصه‌های عشق مجنون می‌کند»\r\n        \u003C\u002Fem>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        همان‌طور که می‌بینید، بیت نخست با «کند» قافیه دارد و بیت دوم با «کند» که قافیه‌ای دیگر است. این آزادی در قافیه، به شاعر امکان می‌دهد تا داستانی بلند را بدون نگرانی از پیدا کردن قافیه‌های تکراری، به نظم درآورد. در قالب‌هایی مانند \u003Cstrong>غزل\u003C\u002Fstrong>، همه‌ی بیت‌ها باید با یک قافیه (و معمولاً یک ردیف) پایان یابند و این کار را برای داستان‌گویی دشوار می‌کند. همچنین در \u003Cstrong>قصیده\u003C\u002Fstrong> نیز که بیشتر برای مدح و ستایش به کار می‌رود، قافیه ثابت است. اما مثنوی، قالب داستان‌ها و تعلیم‌های اخلاقی بلند است.\r\n    \u003C\u002Fp>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n        \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; margin-left: 6px; : \">\r\n            نکته\r\n        \u003C\u002Fspan>\r\n        وزن مثنوی معمولاً \u003Cstrong>بحر رمل\u003C\u002Fstrong> یا \u003Cstrong>بحر هزج\u003C\u002Fstrong> است؛ یعنی وزن‌هایی که برای روایت و داستان‌گویی مناسب‌اند و شنونده را با خود همراه می‌کنند. اما مهم‌تر از وزن، آزادی در قافیه است که اصلی‌ترین رمز موفقیت این قالب در داستان‌سرایی به شمار می‌رود.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \" role=\"region\" aria-label=\"مقایسهٔ قالب‌های شعری\">\r\n        \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n            \u003Cthead>\r\n                \u003Ctr>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">\r\n                        قالب شعری\r\n                    \u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">\r\n                        ویژگی قافیه\r\n                    \u003C\u002Fth>\r\n                    \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">\r\n                        کاربرد اصلی\r\n                    \u003C\u002Fth>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Fthead>\r\n            \u003Ctbody>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        \u003Cstrong>مثنوی\u003C\u002Fstrong>\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        هر بیت قافیه‌ی جداگانه\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        داستان، تعلیم، اخلاق\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        \u003Cstrong>غزل\u003C\u002Fstrong>\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        قافیه و ردیف ثابت در همه‌ی بیت‌ها\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        عاشقانه، عارفانه\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        \u003Cstrong>قصیده\u003C\u002Fstrong>\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        قافیه و ردیف ثابت\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        مدح، ستایش، وصف\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n                \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        \u003Cstrong>رباعی\u003C\u002Fstrong>\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        چهار مصراع با قافیه‌ی مشخص\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                    \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">\r\n                        اندیشه‌های کوتاه و فلسفی\r\n                    \u003C\u002Ftd>\r\n                \u003C\u002Ftr>\r\n            \u003C\u002Ftbody>\r\n        \u003C\u002Ftable>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">\r\n        کاربردهای مثنوی در ادب فارسی\r\n    \u003C\u002Fh3>\r\n    \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        از آنجا که مثنوی قافیه‌ی آزادی دارد، شاعران از آن برای سرودن \u003Cstrong>داستان‌های بلند\u003C\u002Fstrong> و \u003Cstrong>منظومه‌های تعلیمی\u003C\u002Fstrong> بسیار استفاده کرده‌اند. \u003Cstrong>مثنوی معنوی\u003C\u002Fstrong> مولانا با بیش از \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">۲۵\u003C\u002Fspan> هزار بیت، بزرگ‌ترین و مشهورترین مثنوی فارسی است که داستان‌های اخلاقی و عرفانی را در قالب شعر بیان می‌کند. همچنین \u003Cstrong>شاهنامه\u003C\u002Fstrong>ی فردوسی که حماسه‌ی ملی ایران است، در قالب مثنوی سروده شده است؛ هر چند وزن آن متفاوت است، اما اصل قافیه‌ی مستقل در آن رعایت شده است.\r\n    \u003C\u002Fp>\r\n    \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">\r\n        از دیگر نمونه‌های مهم، \u003Cstrong>حدیقه‌ی سنایی\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>مخزن‌الاسرار\u003C\u002Fstrong> نظامی و \u003Cstrong>بوستان\u003C\u002Fstrong> سعدی است که هر کدام در قالب مثنوی سروده شده‌اند. مثنوی به شاعر اجازه می‌دهد تا داستانی بلند را با شخصیت‌های گوناگون و گفتگوهای مختلف، بدون دغدغه‌ی تکراری شدن قافیه، به نظم بکشد. به همین دلیل، بسیاری از \u003Cstrong>داستان‌های عاشقانه\u003C\u002Fstrong> مانند \u003Cstrong>خسرو و شیرین\u003C\u002Fstrong> و \u003Cstrong>لیلی و مجنون\u003C\u002Fstrong> نظامی نیز در این قالب سروده شده‌اند.\r\n    \u003C\u002Fp>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n        \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; margin-left: 6px; : \">\r\n            نمونه\r\n        \u003C\u002Fspan>\r\n        در مثنوی معنوی، مولانا داستان‌های کوتاه و بلند بسیاری را به نظم کشیده است؛ مانند داستان \u003Cstrong>پیر چنگی\u003C\u002Fstrong> یا داستان \u003Cstrong>طوطی و بازرگان\u003C\u002Fstrong>. هر کدام از این داستان‌ها، پند و اندرزی اخلاقی دارند و با قافیه‌های تازه و زیبا، خواننده را جذب می‌کنند.\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">\r\n        پرسش‌های رایج درباره‌ی مثنوی\r\n    \u003C\u002Fh3>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n        \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; : \">\r\n            \u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">\r\n                پرسش: آیا مثنوی وزن ثابتی دارد؟\r\n            \u003C\u002Fp>\r\n            \u003Cp style=\"margin: 0; color: #667085; : \">\r\n                پاسخ: بیشتر مثنوی‌ها در وزن \u003Cstrong>بحر رمل\u003C\u002Fstrong> یا \u003Cstrong>بحر هزج\u003C\u002Fstrong> سروده شده‌اند، اما وزن ثابتی برای این قالب وجود ندارد. هر شاعری می‌تواند وزن دلخواه خود را برای مثنوی انتخاب کند، به شرطی که در همه‌ی بیت‌ها، وزن یکنواخت رعایت شود. آنچه مهم است، قافیه‌ی مستقل هر بیت است، نه وزن خاص.\r\n            \u003C\u002Fp>\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; : \">\r\n            \u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">\r\n                پرسش: چرا در مثنوی قافیه‌ی هر بیت عوض می‌شود؟\r\n            \u003C\u002Fp>\r\n            \u003Cp style=\"margin: 0; color: #667085; : \">\r\n                پاسخ: این ویژگی به شاعر کمک می‌کند تا در روایت داستانی طولانی، به راحتی واژه‌های مورد نیاز خود را بیابد و مجبور نباشد برای حفظ یک قافیه‌ی ثابت، معنای شعر را فدا کند. همچنین تنوع قافیه‌ها، شنیدن شعر را برای مخاطب خسته‌کننده نمی‌کند و شادابی و تازگی را در سراسر اثر حفظ می‌کند.\r\n            \u003C\u002Fp>\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n        \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 0; : \">\r\n            \u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">\r\n                پرسش: تفاوت مثنوی با داستان منثور (نثر داستانی) چیست؟\r\n            \u003C\u002Fp>\r\n            \u003Cp style=\"margin: 0; color: #667085; : \">\r\n                پاسخ: مثنوی یک اثر \u003Cstrong>منظوم\u003C\u002Fstrong> است؛ یعنی همه‌ی جمله‌های آن در قالب شعر و با وزن و قافیه آورده شده‌اند. اما داستان منثور، نثر است و وزن و قافیه ندارد. مثنوی به دلیل وزن آهنگین خود، از داستان منثور تأثیرگذارتر و خاطره‌انگیزتر است و به همین دلیل، در گذشته بسیاری از داستان‌های مهم را به این قالب می‌نوشتند.\r\n            \u003C\u002Fp>\r\n        \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n        \u003Cp style=\"margin: 0; : \">\r\n            \u003Cstrong>خلاصه: \u003C\u002Fstrong>\r\n            مثنوی قالبی پویا و آزاد در شعر فارسی است که به شاعر امکان می‌دهد تا داستان‌ها، آموزه‌های اخلاقی و موضوعات علمی را در قالب شعر بیان کند. مهم‌ترین ویژگی آن، قافیه‌ی مستقل هر بیت است که آن را از دیگر قالب‌ها متمایز می‌کند. مثنوی معنوی مولانا، شاهنامه‌ی فردوسی و بوستان سعدی از بزرگ‌ترین نمونه‌های این قالب هستند. درک این قالب، نه تنها به شناخت بهتر شعر فارسی کمک می‌کند، بلکه ذوق ادبی را نیز پرورش می‌دهد.\r\n        \u003C\u002Fp>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>",[208,209,210],"مثنوی","فارسی هشتم","پایه هشتم",269,"2026-08-02 20:26:39","2026-08-02 20:27:23","ندا","بنی هاشمی","مثنوی-قالب-شعری-که-هر-بیت-آن-قافیهای-مستقل-دارد-و-برای-سرودن-مطالب-طولانی-و-داستانی-مناسب-است","کپسول آموزشی","1405\u002F05\u002F11","20:27 1405\u002F05\u002F11",{"tests":221,"papers":222,"files":223,"questions":224,"exams":225,"tutorials":226,"blogs":227},[],[],[],[],[],[],[228,237,245,253,261,269,277,285,293,301,309,317],{"id":229,"title":230,"cat":204,"pic":231,"up_date":232,"title_url":233,"url":234,"legacy_url":235,"cat_title":217,"update_jalali":236},21253,"شکار انسان: استعاره‌ای از رفتار غیرانسانی با افراد بی‌دفاع و نادیده گرفتن کرامت آنان.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fd0UT955DR3K1PtAYVGjQ_200.png","2026-09-24 21:28:23","شکار-انسان-استعارهای-از-رفتار-غیرانسانی-با-افراد-بیدفاع-و-نادیده-گرفتن-کرامت-آنان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21253\u002Fشکار-انسان-استعارهای-از-رفتار-غیرانسانی-با-افراد-بیدفاع-و-نادیده-گرفتن-کرامت-آنان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21253\u002Fشکار-انسان-استعارهای-از-رفتار-غیرانسانی-با-افراد-بیدفاع-و-نادیده-گرفتن-کرامت-آنان","1405\u002F07\u002F2",{"id":238,"title":239,"cat":204,"pic":240,"up_date":241,"title_url":242,"url":243,"legacy_url":244,"cat_title":217,"update_jalali":236},21259,"کودکان سنگ: نمادی از کودکان فلسطینی که با امکانات اندک در برابر اشغال و ستم ایستادگی می‌کنند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F4y3FDuPWU5rgga691lM8_200.png","2026-09-24 21:24:13","کودکان-سنگ-نمادی-از-کودکان-فلسطینی-که-با-امکانات-اندک-در-برابر-اشغال-و-ستم-ایستادگی-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21259\u002Fکودکان-سنگ-نمادی-از-کودکان-فلسطینی-که-با-امکانات-اندک-در-برابر-اشغال-و-ستم-ایستادگی-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21259\u002Fکودکان-سنگ-نمادی-از-کودکان-فلسطینی-که-با-امکانات-اندک-در-برابر-اشغال-و-ستم-ایستادگی-میکنند",{"id":246,"title":247,"cat":204,"pic":248,"up_date":249,"title_url":250,"url":251,"legacy_url":252,"cat_title":217,"update_jalali":236},21260,"استواری در مسیر: ادامۀ راه و حفظ هدف با وجود فشار، مانع و تهدید.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FUmcqOK3GOugmpEaCT15V_200.png","2026-09-24 21:18:40","استواری-در-مسیر-ادامۀ-راه-و-حفظ-هدف-با-وجود-فشار-مانع-و-تهدید","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21260\u002Fاستواری-در-مسیر-ادامۀ-راه-و-حفظ-هدف-با-وجود-فشار-مانع-و-تهدید","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21260\u002Fاستواری-در-مسیر-ادامۀ-راه-و-حفظ-هدف-با-وجود-فشار-مانع-و-تهدید",{"id":254,"title":255,"cat":204,"pic":256,"up_date":257,"title_url":258,"url":259,"legacy_url":260,"cat_title":217,"update_jalali":236},21275,"محمّدالدّرّه: نوجوان فلسطینی که در شعر «پرندۀ آزادی» نماد بی‌پناهی کودکان و رنج مردم فلسطین است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FWp0sx0LYpKc5UjH5P5kb_200.png","2026-09-24 21:12:28","محمدالدره-نوجوان-فلسطینی-که-در-شعر-پرندۀ-آزادی-نماد-بیپناهی-کودکان-و-رنج-مردم-فلسطین-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21275\u002Fمحمدالدره-نوجوان-فلسطینی-که-در-شعر-پرندۀ-آزادی-نماد-بیپناهی-کودکان-و-رنج-مردم-فلسطین-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21275\u002Fمحمدالدره-نوجوان-فلسطینی-که-در-شعر-پرندۀ-آزادی-نماد-بیپناهی-کودکان-و-رنج-مردم-فلسطین-است",{"id":262,"title":263,"cat":204,"pic":264,"up_date":265,"title_url":266,"url":267,"legacy_url":268,"cat_title":217,"update_jalali":236},21516,"وظیفه‌شناسی و عمل مفید: شناخت مسئولیت و انجام دقیق و سازندهٔ آن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FgzgP1ErVA34kReCJSjgE_200.png","2026-09-24 21:06:09","وظیفهشناسی-و-عمل-مفید-شناخت-مسئولیت-و-انجام-دقیق-و-سازنده-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21516\u002Fوظیفهشناسی-و-عمل-مفید-شناخت-مسئولیت-و-انجام-دقیق-و-سازنده-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21516\u002Fوظیفهشناسی-و-عمل-مفید-شناخت-مسئولیت-و-انجام-دقیق-و-سازنده-آن",{"id":270,"title":271,"cat":204,"pic":272,"up_date":273,"title_url":274,"url":275,"legacy_url":276,"cat_title":217,"update_jalali":236},21517,"عمر پربار و زندگی آگاهانه: زندگی همراه با یادگیری، فعالیت ارزشمند و درس‌آموزی از گذشته؛ در برابر زندگی تلف‌شده بدون هدف.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FZ2ne2VRSzpDlIxbcVme6_200.png","2026-09-24 21:01:51","عمر-پربار-و-زندگی-آگاهانه-زندگی-همراه-با-یادگیری-فعالیت-ارزشمند-و-درسآموزی-از-گذشته-در-برابر-زندگی-تلفشده-بدون-هدف","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21517\u002Fعمر-پربار-و-زندگی-آگاهانه-زندگی-همراه-با-یادگیری-فعالیت-ارزشمند-و-درسآموزی-از-گذشته-در-برابر-زندگی-تلفشده-بدون-هدف","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21517\u002Fعمر-پربار-و-زندگی-آگاهانه-زندگی-همراه-با-یادگیری-فعالیت-ارزشمند-و-درسآموزی-از-گذشته-در-برابر-زندگی-تلفشده-بدون-هدف",{"id":278,"title":279,"cat":204,"pic":280,"up_date":281,"title_url":282,"url":283,"legacy_url":284,"cat_title":217,"update_jalali":236},21518,"قوّت قلب، امیدبخشی و تصویرسازی سازنده: احساس دلگرمی و توان روانی؛ تقویت انگیزه و امید از راه توصیف‌های امیدآفرین و تخیل سازنده.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FcdH2CLKYr62iUYruT4gm_200.png","2026-09-24 20:57:50","قوت-قلب-امیدبخشی-و-تصویرسازی-سازنده-احساس-دلگرمی-و-توان-روانی-تقویت-انگیزه-و-امید-از-راه-توصیفهای-امیدآفرین-و-تخیل-سازنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21518\u002Fقوت-قلب-امیدبخشی-و-تصویرسازی-سازنده-احساس-دلگرمی-و-توان-روانی-تقویت-انگیزه-و-امید-از-راه-توصیفهای-امیدآفرین-و-تخیل-سازنده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21518\u002Fقوت-قلب-امیدبخشی-و-تصویرسازی-سازنده-احساس-دلگرمی-و-توان-روانی-تقویت-انگیزه-و-امید-از-راه-توصیفهای-امیدآفرین-و-تخیل-سازنده",{"id":286,"title":287,"cat":204,"pic":288,"up_date":289,"title_url":290,"url":291,"legacy_url":292,"cat_title":217,"update_jalali":236},21519,"همدلی و فداکاری عاطفی: یاری عاطفی به دیگران با وجود مشکلات شخصی و مقدم دانستن آرامش دیگری.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FVmUWwByWlqBkrC2hsDgh_200.png","2026-09-24 20:52:21","همدلی-و-فداکاری-عاطفی-یاری-عاطفی-به-دیگران-با-وجود-مشکلات-شخصی-و-مقدم-دانستن-آرامش-دیگری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21519\u002Fهمدلی-و-فداکاری-عاطفی-یاری-عاطفی-به-دیگران-با-وجود-مشکلات-شخصی-و-مقدم-دانستن-آرامش-دیگری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21519\u002Fهمدلی-و-فداکاری-عاطفی-یاری-عاطفی-به-دیگران-با-وجود-مشکلات-شخصی-و-مقدم-دانستن-آرامش-دیگری",{"id":294,"title":295,"cat":204,"pic":296,"up_date":297,"title_url":298,"url":299,"legacy_url":300,"cat_title":217,"update_jalali":236},21520,"پر کشیدن مرغ روح: کنایه از درگذشتن و جدا شدن جان از بدن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FGNV9jBPvLKiU9rIurxKa_200.png","2026-09-24 20:48:10","پر-کشیدن-مرغ-روح-کنایه-از-درگذشتن-و-جدا-شدن-جان-از-بدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21520\u002Fپر-کشیدن-مرغ-روح-کنایه-از-درگذشتن-و-جدا-شدن-جان-از-بدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21520\u002Fپر-کشیدن-مرغ-روح-کنایه-از-درگذشتن-و-جدا-شدن-جان-از-بدن",{"id":302,"title":303,"cat":204,"pic":304,"up_date":305,"title_url":306,"url":307,"legacy_url":308,"cat_title":217,"update_jalali":236},21521,"تا شقایق هست، زندگی باید کرد: تعبیری برای حفظ امید و ادامهٔ زندگی تا زمانی که نشانه‌ای از زیبایی و امکان رشد وجود دارد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fw4s9LyqtmYgxmmu2IPp4_200.png","2026-09-24 20:42:27","تا-شقایق-هست-زندگی-باید-کرد-تعبیری-برای-حفظ-امید-و-ادامه-زندگی-تا-زمانی-که-نشانهای-از-زیبایی-و-امکان-رشد-وجود-دارد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21521\u002Fتا-شقایق-هست-زندگی-باید-کرد-تعبیری-برای-حفظ-امید-و-ادامه-زندگی-تا-زمانی-که-نشانهای-از-زیبایی-و-امکان-رشد-وجود-دارد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21521\u002Fتا-شقایق-هست-زندگی-باید-کرد-تعبیری-برای-حفظ-امید-و-ادامه-زندگی-تا-زمانی-که-نشانهای-از-زیبایی-و-امکان-رشد-وجود-دارد",{"id":310,"title":311,"cat":204,"pic":312,"up_date":313,"title_url":314,"url":315,"legacy_url":316,"cat_title":217,"update_jalali":236},21522,"ترجمه: انتقال معنا و پیام از زبانی به زبان دیگر؛ ترجمهٔ معنایی با رعایت ساختار و جایگاه فعل در زبان مقصد، همراه با وفاداری به مفهوم اصلی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FYzaThm5TL2RItyNHoBNk_200.png","2026-09-24 20:31:59","ترجمه-انتقال-معنا-و-پیام-از-زبانی-به-زبان-دیگر-ترجمه-معنایی-با-رعایت-ساختار-و-جایگاه-فعل-در-زبان-مقصد-همراه-با-وفاداری-به-مفهوم-اصلی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21522\u002Fترجمه-انتقال-معنا-و-پیام-از-زبانی-به-زبان-دیگر-ترجمه-معنایی-با-رعایت-ساختار-و-جایگاه-فعل-در-زبان-مقصد-همراه-با-وفاداری-به-مفهوم-اصلی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21522\u002Fترجمه-انتقال-معنا-و-پیام-از-زبانی-به-زبان-دیگر-ترجمه-معنایی-با-رعایت-ساختار-و-جایگاه-فعل-در-زبان-مقصد-همراه-با-وفاداری-به-مفهوم-اصلی",{"id":318,"title":319,"cat":204,"pic":320,"up_date":321,"title_url":322,"url":323,"legacy_url":324,"cat_title":217,"update_jalali":236},21523,"تنوین: نشانه‌ای نوشتاری در برخی واژه‌های عربی که در تلفظ با صدای «ن» ساکن شنیده می‌شود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fce2CjGvqtjeltMFFMbin_200.png","2026-09-24 20:17:55","تنوین-نشانهای-نوشتاری-در-برخی-واژههای-عربی-که-در-تلفظ-با-صدای-ن-ساکن-شنیده-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21523\u002Fتنوین-نشانهای-نوشتاری-در-برخی-واژههای-عربی-که-در-تلفظ-با-صدای-ن-ساکن-شنیده-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21523\u002Fتنوین-نشانهای-نوشتاری-در-برخی-واژههای-عربی-که-در-تلفظ-با-صدای-ن-ساکن-شنیده-میشود"]