[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-13750":199,"$f3abt19y12xhf6":221},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189,193],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"link":195,"type":196,"slug":197,"title":198},173,"https:\u002F\u002Fhelpcenter.gama.ir\u002Fevent-timeline","link","تقویم-آموزشی","تقویم آموزشی",{"id":200,"section":4,"base":201,"course":202,"lesson":203,"title":204,"cat":205,"pic":206,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":207,"tags":208,"metadata":13,"featured":202,"status":4,"views":212,"subdate":213,"up_date":214,"first_name":215,"last_name":216,"avatar":13,"title_url":217,"cat_title":218,"subdate_jalali":219,"update_jalali":220},13750,61,0,133,"فناوری هسته‌ای: دانش و تکنولوژی استفاده از انرژی هسته‌ای برای کارهای مختلف",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FZhPNC4rYWEJqZRpp5nTW_800.png","\u003Cdiv aria-label=\"فناوری هسته‌ای: انرژی اتم در خدمت زندگی\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">فناوری هسته&zwnj;ای: دانش و تکنولوژی استفاده از انرژی هسته&zwnj;ای برای کارهای مختلف مانند تولید برق، درمان بیماری و شیرین کردن آب دریا\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">انرژی پنهان در دل اتم: از روشنایی خانه&zwnj;ها تا درمان بیماری و شیرین کردن آب دریا\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">در این مقاله می&zwnj;آموزیم که چگونه با شکافتن هستهٔ اتم&zwnj;ها (مانند اورانیوم) انرژی عظیمی آزاد می&zwnj;شود. این انرژی در نیروگاه&zwnj;ها به برق تبدیل می&zwnj;شود، در پزشکی به درمان سرطان کمک می&zwnj;کند و آب شور دریا را شیرین و قابل آشامیدن می&zwnj;سازد. همهٔ این کاربردها با رعایت ایمنی انجام می&zwnj;شود.\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اتم چیست و انرژی هسته&zwnj;ای چگونه آزاد می&zwnj;شود؟\u003C\u002Fh3>\r\nهمه چیز در جهان، از مداد و کتاب گرفته تا بدن ما، از ذره&zwnj;های بسیار ریزی به نام &laquo;اتم&raquo; ساخته شده است. در مرکز هر اتم، یک هسته وجود دارد. هسته مانند یک توپ کوچک و سنگین در وسط اتم است. برای آزاد کردن انرژی هسته&zwnj;ای، دو راه اصلی وجود دارد: \u003Cstrong style=\"color: #24292f\">شکافت هسته&zwnj;ای\u003C\u002Fstrong> (شکافتن هسته): وقتی یک نوترون به هستهٔ سنگین مانند اورانیوم\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">-235\u003C\u002Fspan> برخورد کند، هسته به دو هستهٔ کوچک&zwnj;تر تقسیم می&zwnj;شود. در این فرآیند، انرژی گرمایی بسیار زیادی آزاد می&zwnj;گردد و چند نوترون جدید نیز به بیرون پرتاب می&zwnj;شود. این نوترون&zwnj;ها می&zwnj;توانند به هسته&zwnj;های مجاور برخورد کرده و باعث شکافت زنجیره&zwnj;ای شوند. \u003Cstrong style=\"color: #24292f\">همجوشی هسته&zwnj;ای\u003C\u002Fstrong> (جوش دادن هسته): در این روش، دو هستهٔ سبک مانند هیدروژن به هم می&zwnj;چسبند و هستهٔ سنگین&zwnj;تری می&zwnj;سازند. این فرآیند نیز انرژی عظیمی آزاد می&zwnj;کند. مثلاً خورشید از این روش انرژی می&zwnj;گیرد. \u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">مثال ملموس\u003C\u002Fspan> فرض کن یک جعبهٔ بزرگ پر از توپ&zwnj;های پینگ پنگ داری. اگر یک توپ جدید با سرعت به داخل جعبه پرتاب کنی، ممکن است توپ&zwnj;ها از هم جدا شوند و به اطراف بپَرَند. در این پرتاب، صدای بلندی می&zwnj;آید و انرژی زیادی آزاد می&zwnj;شود. شکافت هسته&zwnj;ای هم شبیه همین است، اما با انرژی خیلی خیلی بیشتر.\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"مقایسه دو نوع واکنش هسته‌ای\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">کاربردهای عملی انرژی هسته&zwnj;ای در زندگی روزمره\u003C\u002Fh3>\r\nانرژی هسته&zwnj;ای فقط برای ساخت بمب نیست؛ بلکه کاربردهای بسیار مفید و صلح&zwnj;آمیز دارد. در ادامه با سه کاربرد مهم آشنا می&zwnj;شویم. \u003Cstrong style=\"color: #24292f\">۱. تولید برق در نیروگاه&zwnj;های هسته&zwnj;ای\u003C\u002Fstrong> &ndash; در نیروگاه هسته&zwnj;ای، گرمای حاصل از شکافت اورانیوم، آب را به بخار تبدیل می&zwnj;کند. بخار، توربین را می&zwnj;چرخاند و ژنراتور برق تولید می&zwnj;کند. از یک مشت اورانیوم به اندازهٔ یک تخم&zwnj;مرغ، به اندازهٔ چندین واگن زغال سنگ انرژی به دست می&zwnj;آید. \u003Cstrong style=\"color: #24292f\">۲. درمان بیماری (پزشکی هسته&zwnj;ای)\u003C\u002Fstrong> &ndash; از مواد رادیواکتیو[1] در پزشکی استفاده می&zwnj;شود. مثلاً پزشکان با استفاده از پرتوهای گاما[2] می&zwnj;توانند سلول&zwnj;های سرطانی را بدون نیاز به جراحی از بین ببرند. همچنین از مواد رادیواکتیو برای تصویربرداری از اندام&zwnj;های داخلی بدن استفاده می&zwnj;شود. \u003Cstrong style=\"color: #24292f\">۳. شیرین کردن آب دریا\u003C\u002Fstrong> &ndash; در کشورهایی که آب شیرین کم دارند، از گرمای نیروگاه&zwnj;های هسته&zwnj;ای برای تبخیر آب شور دریا استفاده می&zwnj;کنند. بخار آب که خنک می&zwnj;شود، به قطره&zwnj;های آب شیرین تبدیل می&zwnj;گردد. این روش &laquo;شیرین&zwnj;سازی حرارتی&raquo; نام دارد. \u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">مثال برای درک بهتر\u003C\u002Fspan> یک قوری آب جوش روی اجاق گاز تصور کن. بخار آن به شیشهٔ سرد برخورد می&zwnj;کند و قطرات آب روی شیشه می&zwnj;نشیند. شیرین کردن آب دریا با انرژی هسته&zwnj;ای شبیه همین کار است، اما در ابعاد بسیار بزرگ.\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"font-weight: 700\">نکتهٔ علمی: \u003C\u002Fstrong> مقدار انرژی آزاد شده در شکافت یک هستهٔ اورانیوم را می&zwnj;توان با فرمول مشهور آلبرت اینشتین نشان داد:\u003Cbr>\r\n\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$E = mc^2$\u003C\u002Fspan>\u003Cbr>\r\nدر این فرمول، \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">E\u003C\u002Fspan> انرژی، \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">m\u003C\u002Fspan> جرم (مقدار ماده) و \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">c\u003C\u002Fspan> سرعت نور است. حتی یک تکه کوچک جرم، تبدیل به مقدار بسیار زیادی انرژی می&zwnj;شود.\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">نمونه&zwnj;های واقعی: چگونه کشورها از انرژی هسته&zwnj;ای استفاده می&zwnj;کنند؟\u003C\u002Fh3>\r\nامروزه بیش از \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">30\u003C\u002Fspan> کشور جهان از نیروگاه&zwnj;های هسته&zwnj;ای برای تولید برق استفاده می&zwnj;کنند. برای نمونه:\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">فرانسه حدود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">70\u003C\u002Fspan> درصد برق خود را از انرژی هسته&zwnj;ای می&zwnj;گیرد.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">در ایران، نیروگاه اتمی بوشهر برق پاک تولید می&zwnj;کند و دانشمندان ایرانی روی شیرین&zwnj;سازی آب دریا با انرژی هسته&zwnj;ای پژوهش می&zwnj;کنند.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس مانند امارات نیز نیروگاه هسته&zwnj;ای ساخته&zwnj;اند تا آب دریا را شیرین کنند.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>همچنین در پزشکی، هر سال میلیون&zwnj;ها بیمار در سراسر جهان از پرتو درمانی[3] برای درمان سرطان سود می&zwnj;برند. مثلاً یک بیمار مبتلا به تومور مغزی ممکن است بدون نیاز به جراحی و تنها با تابش پرتوهای دقیق هسته&zwnj;ای درمان شود.\r\n \u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">چالش&zwnj;های مفهومی (پرسش و پاسخ)\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n \u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #344054\">پرسش ۱: آیا انرژی هسته&zwnj;ای خطرناک است و ممکن است نیروگاه منفجر شود؟\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\n پاسخ: اگر نیروگاه به درستی طراحی و نگهداری شود، بسیار ایمن است. برخلاف بمب اتم، در نیروگاه فرآیند شکافت به آرامی و تحت کنترل انجام می&zwnj;شود. حادثه&zwnj;هایی مانند چرنوبیل[4] (در سال \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">1986\u003C\u002Fspan>) به دلیل اشتباهات بزرگ انسانی و طراحی نامناسب رخ داد. امروزه نیروگاه&zwnj;های مدرن دارای سیستم&zwnj;های ایمنی متعددی هستند.\r\n\r\n \u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #344054\">پرسش ۲: پسماندهای هسته&zwnj;ای را چه می&zwnj;کنند؟ آیا به طبیعت آسیب می&zwnj;زنند؟\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\n پاسخ: پسماند هسته&zwnj;ای (مواد زائد رادیواکتیو) بسیار خطرناک هستند، اما دانشمندان راه&zwnj;هایی برای نگهداری ایمن آنها یافته&zwnj;اند. پسماندها را درون بشکه&zwnj;های فولادی و محفظه&zwnj;های سیمانی مخصوص قرار می&zwnj;دهند و در اعماق زمین یا درون کوه&zwnj;های خالی دفن می&zwnj;کنند. همچنین فناوری&zwnj;های جدیدی برای تبدیل پسماندهای پرخطر به مواد کم&zwnj;خطر در حال تحقیق است.\r\n \u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #344054\">پرسش ۳: آیا ما در خانه هم می&zwnj;توانیم از انرژی هسته&zwnj;ای استفاده کنیم؟\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\n پاسخ: خیر، راه&zwnj;اندازی یک راکتور هسته&zwnj;ای نیاز به دانش بالا، تجهیزات بسیار گران و مجوزهای ویژه دارد. اما برق تولیدشده توسط نیروگاه هسته&zwnj;ای مانند برق عادی به خانه&zwnj;ها می&zwnj;رسد و ما از آن برای روشنایی، یخچال، تلویزیون و دیگر وسایل استفاده می&zwnj;کنیم.\r\n \u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">انرژی هسته&zwnj;ای از شکافتن یا جوش دادن هستهٔ اتم&zwnj;ها به دست می&zwnj;آید و مقدار بسیار زیادی انرژی تولید می&zwnj;کند. این انرژی در نیروگاه&zwnj;ها به برق تبدیل می&zwnj;شود، در پزشکی به درمان سرطان کمک می&zwnj;کند و آب شور دریا را شیرین می&zwnj;سازد. با وجود چالش&zwnj;هایی مانند پسماند رادیواکتیو و خطر حوادث، فناوری مدرن این مشکلات را کاهش داده است. دانشمندان همچنان در تلاشند تا از این انرژی پاک و نیرومند به روشی ایمن و مفید برای همهٔ مردم جهان استفاده کنند.\r\n \u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n \u003Cul>\r\n  \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">\u003Csup>1\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>مواد رادیواکتیو\u003C\u002Fstrong> &ndash; موادی که هستهٔ اتم&zwnj;های آنها ناپایدار است و خودبه&zwnj;خود پرتو (مانند آلفا، بتا یا گاما) گسیل می&zwnj;کنند. معادل انگلیسی: \u003Cem>Radioactive materials\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fli>\r\n  \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">\u003Csup>2\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>پرتو گاما\u003C\u002Fstrong> &ndash; نوعی پرتو الکترومغناطیسی با انرژی بسیار بالا که می&zwnj;تواند از بافت&zwnj;های بدن عبور کند و سلول&zwnj;ها را از بین ببرد. در پزشکی برای نابودی تومورهای سرطانی کاربرد دارد. معادل انگلیسی: \u003Cem>Gamma ray\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fli>\r\n  \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">\u003Csup>3\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>پرتو درمانی\u003C\u002Fstrong> &ndash; روش درمان سرطان با استفاده از پرتوهای یون&zwnj;ساز مانند اشعهٔ ایکس یا گاما. معادل انگلیسی: \u003Cem>Radiotherapy\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fli>\r\n  \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">\u003Csup>4\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>چرنوبیل\u003C\u002Fstrong> &ndash; نام نیروگاه هسته&zwnj;ای در اوکراین (جمهوری سابق شوروی) که در سال \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">1986\u003C\u002Fspan> دچار حادثهٔ بزرگ شد. معادل انگلیسی: \u003Cem>Chernobyl\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fli>\r\n  \u003Cli style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">\u003Csup>5\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>اورانیوم\u003C\u002Fstrong> &ndash; یک عنصر سنگین و رادیواکتیو که در طبیعت یافت می&zwnj;شود. ایزوتوپ اورانیوم\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">-235\u003C\u002Fspan> برای شکافت هسته&zwnj;ای مناسب است. معادل انگلیسی: \u003Cem>Uranium\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fli>\r\n \u003C\u002Ful>\r\n \u003C\u002Fdiv>\r\n \u003C\u002Fdiv>\r\n \u003C\u002Fdiv>\r\n \u003C\u002Fdiv>\r\n \u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[209,210,211],"پایهٔ ششم","مطالعات اجتماعی ششم","فناوری هسته‌ای",316,"2026-05-19 10:25:31","2026-08-15 21:43:04","سحر","شیرزاد","فناوری-هسته-ای-دانش-و-تکنولوژی-استفاده-از-انرژی-هسته-ای-برای-کارهای-مختلف","کپسول آموزشی","1405\u002F02\u002F29","21:43 1405\u002F05\u002F24",{"tests":222,"papers":223,"files":224,"questions":225,"exams":226,"tutorials":227,"blogs":228},[],[],[],[],[],[],[229,238,246,254,262,270,278,286,294,302,310,318],{"id":230,"title":231,"cat":205,"pic":232,"up_date":233,"title_url":234,"url":235,"legacy_url":236,"cat_title":218,"update_jalali":237},13661,"نیاز به دوستی: احساسی درونی در انسان‌ها که باعث می‌شود به دنبال برقراری ارتباط با دیگران و داشتن دوست باشند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fvt0bCzW4J8Sn3O5elE7w_200.png","2026-08-16 13:26:45","نیاز-به-دوستی-احساسی-درونی-در-انسان-ها-که-باعث-می-شود-به-دنبال-برقراری-ارتباط-با-دیگران-و-داشتن-دوست-باشند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13661\u002Fنیاز-به-دوستی-احساسی-درونی-در-انسان-ها-که-باعث-می-شود-به-دنبال-برقراری-ارتباط-با-دیگران-و-داشتن-دوست-باشند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13661\u002Fنیاز-به-دوستی-احساسی-درونی-در-انسان-ها-که-باعث-می-شود-به-دنبال-برقراری-ارتباط-با-دیگران-و-داشتن-دوست-باشند","1405\u002F05\u002F25",{"id":239,"title":240,"cat":205,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":218,"update_jalali":237},13662,"همفکری: با هم فکر کردن و نظرهای خود را با یکدیگر در میان گذاشتن برای رسیدن به یک نتیجه بهتر.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F7ih0GAD02NWU6yquWuth_200.png","2026-08-16 13:25:08","همفکری-با-هم-فکر-کردن-و-نظرهای-خود-را-با-یکدیگر-در-میان-گذاشتن-برای-رسیدن-به-یک-نتیجه-بهتر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13662\u002Fهمفکری-با-هم-فکر-کردن-و-نظرهای-خود-را-با-یکدیگر-در-میان-گذاشتن-برای-رسیدن-به-یک-نتیجه-بهتر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13662\u002Fهمفکری-با-هم-فکر-کردن-و-نظرهای-خود-را-با-یکدیگر-در-میان-گذاشتن-برای-رسیدن-به-یک-نتیجه-بهتر",{"id":247,"title":248,"cat":205,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":218,"update_jalali":237},13663,"انتخاب دوست: فرآیندی که در آن افراد با دقت و توجه به ویژگی‌های اخلاقی دیگران، کسانی را برای دوستی برمی‌گزینند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F4WkcRDzjEPA3egGrPSlB_200.png","2026-08-16 13:23:16","انتخاب-دوست-فرآیندی-که-در-آن-افراد-با-دقت-و-توجه-به-ویژگی-های-اخلاقی-دیگران-کسانی-را-برای-دوستی-برمی-گزینند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13663\u002Fانتخاب-دوست-فرآیندی-که-در-آن-افراد-با-دقت-و-توجه-به-ویژگی-های-اخلاقی-دیگران-کسانی-را-برای-دوستی-برمی-گزینند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13663\u002Fانتخاب-دوست-فرآیندی-که-در-آن-افراد-با-دقت-و-توجه-به-ویژگی-های-اخلاقی-دیگران-کسانی-را-برای-دوستی-برمی-گزینند",{"id":255,"title":256,"cat":205,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":218,"update_jalali":237},13664,"صداقت در دوستی: راستگویی و یک‌رنگ بودن با دوست و رعایت حقوق او در همه حال، چه در حضور و چه در غیابش.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FPQCMfZ3B0ruqt1ai6kYA_200.png","2026-08-16 13:21:25","صداقت-در-دوستی-راستگویی-و-یک-رنگ-بودن-با-دوست-و-رعایت-حقوق-او-در-همه-حال-چه-در-حضور-و-چه-در-غیابش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13664\u002Fصداقت-در-دوستی-راستگویی-و-یک-رنگ-بودن-با-دوست-و-رعایت-حقوق-او-در-همه-حال-چه-در-حضور-و-چه-در-غیابش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13664\u002Fصداقت-در-دوستی-راستگویی-و-یک-رنگ-بودن-با-دوست-و-رعایت-حقوق-او-در-همه-حال-چه-در-حضور-و-چه-در-غیابش",{"id":263,"title":264,"cat":205,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":218,"update_jalali":237},13665,"خیرخواهی: خوبی و خوشبختی دوست خود را خواستن و او را از کارهای بد و نامناسب بازداشتن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FSYzZvlbJvSOOnfkjTvmm_200.png","2026-08-16 13:19:37","خیرخواهی-خوبی-و-خوشبختی-دوست-خود-را-خواستن-و-او-را-از-کارهای-بد-و-نامناسب-بازداشتن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13665\u002Fخیرخواهی-خوبی-و-خوشبختی-دوست-خود-را-خواستن-و-او-را-از-کارهای-بد-و-نامناسب-بازداشتن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13665\u002Fخیرخواهی-خوبی-و-خوشبختی-دوست-خود-را-خواستن-و-او-را-از-کارهای-بد-و-نامناسب-بازداشتن",{"id":271,"title":272,"cat":205,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":218,"update_jalali":237},13666,"یکرنگی (یک‌رو بودن): رفتار و گفتار ظاهری انسان با باطنش یکی باشد و با دوست خود دورویی و فریبکاری نکند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FJgJIS9WIdP6dYgPXsHVu_200.png","2026-08-16 13:18:12","یکرنگی-یک-رو-بودن-رفتار-و-گفتار-ظاهری-انسان-با-باطنش-یکی-باشد-و-با-دوست-خود-دورویی-و-فریبکاری-نکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13666\u002Fیکرنگی-یک-رو-بودن-رفتار-و-گفتار-ظاهری-انسان-با-باطنش-یکی-باشد-و-با-دوست-خود-دورویی-و-فریبکاری-نکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13666\u002Fیکرنگی-یک-رو-بودن-رفتار-و-گفتار-ظاهری-انسان-با-باطنش-یکی-باشد-و-با-دوست-خود-دورویی-و-فریبکاری-نکند",{"id":279,"title":280,"cat":205,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":218,"update_jalali":237},13667,"دوری از دوست بد: پرهیز کردن از دوستی با افرادی که ویژگی‌های ناپسندی دارند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FQTj3Y5TKiH3DLoYTwYOI_200.png","2026-08-16 13:16:06","دوری-از-دوست-بد-پرهیز-کردن-از-دوستی-با-افرادی-که-ویژگی-های-ناپسندی-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13667\u002Fدوری-از-دوست-بد-پرهیز-کردن-از-دوستی-با-افرادی-که-ویژگی-های-ناپسندی-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13667\u002Fدوری-از-دوست-بد-پرهیز-کردن-از-دوستی-با-افرادی-که-ویژگی-های-ناپسندی-دارند",{"id":287,"title":288,"cat":205,"pic":289,"up_date":290,"title_url":291,"url":292,"legacy_url":293,"cat_title":218,"update_jalali":237},13668,"سخن‌چینی: حرف‌های دیگران را با هدف ایجاد اختلاف و بدبینی بین دوستان نزد آن‌ها بردن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FYYLW48L4ZFTcxvbitnpm_200.png","2026-08-16 13:13:09","سخن-چینی-حرف-های-دیگران-را-با-هدف-ایجاد-اختلاف-و-بدبینی-بین-دوستان-نزد-آن-ها-بردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13668\u002Fسخن-چینی-حرف-های-دیگران-را-با-هدف-ایجاد-اختلاف-و-بدبینی-بین-دوستان-نزد-آن-ها-بردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13668\u002Fسخن-چینی-حرف-های-دیگران-را-با-هدف-ایجاد-اختلاف-و-بدبینی-بین-دوستان-نزد-آن-ها-بردن",{"id":295,"title":296,"cat":205,"pic":297,"up_date":298,"title_url":299,"url":300,"legacy_url":301,"cat_title":218,"update_jalali":237},13669,"آداب دوستی: مجموعه رفتارها و بایدها و نبایدهایی که برای حفظ و تقویت یک رابطه دوستانه باید رعایت کرد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FQuH0mUyW9Lg7UV9v4ZFd_200.png","2026-08-16 13:11:02","آداب-دوستی-مجموعه-رفتارها-و-بایدها-و-نبایدهایی-که-برای-حفظ-و-تقویت-یک-رابطه-دوستانه-باید-رعایت-کرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13669\u002Fآداب-دوستی-مجموعه-رفتارها-و-بایدها-و-نبایدهایی-که-برای-حفظ-و-تقویت-یک-رابطه-دوستانه-باید-رعایت-کرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13669\u002Fآداب-دوستی-مجموعه-رفتارها-و-بایدها-و-نبایدهایی-که-برای-حفظ-و-تقویت-یک-رابطه-دوستانه-باید-رعایت-کرد",{"id":303,"title":304,"cat":205,"pic":305,"up_date":306,"title_url":307,"url":308,"legacy_url":309,"cat_title":218,"update_jalali":237},13670,"وفاداری: در دوستی ثابت قدم بودن و از دوست خود در غیابش دفاع کردن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FrHl26wFcru4eb9dyWQxP_200.png","2026-08-16 01:27:20","وفاداری-در-دوستی-ثابت-قدم-بودن-و-از-دوست-خود-در-غیابش-دفاع-کردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13670\u002Fوفاداری-در-دوستی-ثابت-قدم-بودن-و-از-دوست-خود-در-غیابش-دفاع-کردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13670\u002Fوفاداری-در-دوستی-ثابت-قدم-بودن-و-از-دوست-خود-در-غیابش-دفاع-کردن",{"id":311,"title":312,"cat":205,"pic":313,"up_date":314,"title_url":315,"url":316,"legacy_url":317,"cat_title":218,"update_jalali":237},13671,"عیب‌جویی: به دنبال اشتباهات و نقص‌های دوست گشتن و آن‌ها را به رخش کشیدن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FNK8ZhaLKfDWvsvrnWHLb_200.png","2026-08-16 01:24:53","عیب-جویی-به-دنبال-اشتباهات-و-نقص-های-دوست-گشتن-و-آن-ها-را-به-رخش-کشیدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13671\u002Fعیب-جویی-به-دنبال-اشتباهات-و-نقص-های-دوست-گشتن-و-آن-ها-را-به-رخش-کشیدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13671\u002Fعیب-جویی-به-دنبال-اشتباهات-و-نقص-های-دوست-گشتن-و-آن-ها-را-به-رخش-کشیدن",{"id":319,"title":320,"cat":205,"pic":321,"up_date":322,"title_url":323,"url":324,"legacy_url":325,"cat_title":218,"update_jalali":237},13672,"بخشش (گذشت): از اشتباه و خطای دوست خود چشم‌پوشی کردن وقتی از کار خود پشیمان است و عذرخواهی می‌کند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FILGWOBfokpUSpGNGuQb7_200.png","2026-08-16 01:20:48","بخشش-گذشت-از-اشتباه-و-خطای-دوست-خود-چشم-پوشی-کردن-وقتی-از-کار-خود-پشیمان-است-و-عذرخواهی-می-کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13672\u002Fبخشش-گذشت-از-اشتباه-و-خطای-دوست-خود-چشم-پوشی-کردن-وقتی-از-کار-خود-پشیمان-است-و-عذرخواهی-می-کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13672\u002Fبخشش-گذشت-از-اشتباه-و-خطای-دوست-خود-چشم-پوشی-کردن-وقتی-از-کار-خود-پشیمان-است-و-عذرخواهی-می-کند"]